Właściwości farmakodynamiczne
Finahit 1 mg

Właściwości farmakodynamiczne leku Finahit

Finasteryd, substancja czynna leku Finahit, należy do grupy farmakoterapeutycznej określanej jako inne leki dermatologiczne, kod ATC: D11 AX10. Jest to specyfik stosowany w terapii łysienia typu męskiego, wykazujący działanie poprzez hamowanie enzymu odpowiedzialnego za miniaturyzację mieszków włosowych.¹

Mechanizm działania

Finasteryd to 4-azasteroid charakteryzujący się selektywnym działaniem hamującym. Wykazuje on 100-krotnie większą wybiórczość wobec enzymu 5α-reduktazy typu II (obecnej w mieszkach włosowych) niż wobec ludzkiej 5α-reduktazy typu I. Jego głównym mechanizmem działania jest hamowanie obwodowego przekształcania testosteronu do dihydrotestosteronu (DHT). U mężczyzn cierpiących na łysienie typu męskiego stwierdza się w łysiejącej skórze występowanie zminiaturyzowanych mieszków włosowych oraz podwyższone stężenie DHT. Finasteryd, poprzez hamowanie procesu warunkującego miniaturyzację mieszków włosowych na głowie, prowadzi do odwrócenia procesu łysienia.²

Skuteczność kliniczna w badaniach u mężczyzn

Skuteczność finasterydu w dawce 1 mg potwierdzono w trzech badaniach klinicznych, obejmujących 1879 mężczyzn w wieku od 18 do 41 lat, z łagodną do umiarkowanej utratą włosów w okolicy wierzchołka głowy i/lub okolicy czołowo-środkowej, lecz nie z całkowitym łysieniem. W badaniach tych wzrost włosów oceniano czterema niezależnymi metodami:³

• Liczenie włosów
• Ocena fotograficzna zdjęć głowy, dokonana przez zespół specjalistów dermatologów
• Ocena badacza
• Kwestionariusz samooceny pacjenta

W dwóch badaniach przeprowadzonych u mężczyzn z łysieniem wierzchołka głowy, leczenie finasterydem w dawce 1 mg kontynuowano przez 5 lat, stwierdzając poprawę w porównaniu ze stanem początkowym.⁴

Najwyższy wzrost liczby włosów u pacjentów leczonych finasterydem 1 mg obserwowano po 2 latach terapii. W kolejnych latach występował stopniowy spadek, jednak przy zachowaniu wyraźnej przewagi nad grupą placebo. W reprezentatywnym polu 5,1 cm² liczba włosów zwiększyła się średnio o 88 po 2 latach i o 38 po 5 latach w porównaniu ze stanem wyjściowym. Natomiast w grupie otrzymującej placebo odnotowano stopniowo postępującą utratę włosów – spadek o 50 po 2 latach i o 239 po 5 latach w stosunku do wartości początkowych.⁵

Pomimo że poprawa obserwowana u pacjentów leczonych finasterydem w dawce 1 mg w ciągu pierwszych dwóch lat terapii nie uległa nasileniu po tym okresie, różnice między grupą aktywnie leczoną a grupą placebo nadal się powiększały przez cały pięcioletni czas trwania badań.⁶

W ocenie fotograficznej skuteczności leczenia finasterydem 1 mg przez 5 lat u 90% mężczyzn stwierdzono stabilizację utraty włosów, a w ocenie badacza stabilizację obserwowano u 93% pacjentów.⁷

Dodatkowo, u 65% mężczyzn leczonych finasterydem 1 mg zaobserwowano zwiększenie wzrostu włosów na podstawie metody liczenia włosów, u 48% mężczyzn w oparciu o ocenę fotograficzną i u 77% mężczyzn w ocenie badacza. W grupie placebo natomiast stwierdzono postępującą utratę włosów u 100% mężczyzn przy zastosowaniu metody liczenia włosów, u 75% pacjentów w ocenie fotograficznej i u 38% mężczyzn w ocenie badacza.⁸

Kwestionariusz samooceny pacjenta wykazał znaczne zwiększenie gęstości włosów, zmniejszenie ich utraty oraz poprawę wyglądu włosów po zakończeniu 5-letniej terapii finasterydem w dawce 1 mg.⁹

Wyniki badań skuteczności finasterydu 1 mg

W 12-miesięcznym badaniu przeprowadzonym wśród mężczyzn z utratą włosów w okolicy czołowo-środkowej, liczenie włosów wykonano na reprezentatywnym polu o powierzchni 1 cm² (około 1/5 obszaru ocenianego w badaniach wierzchołka głowy). Zaobserwowano zwiększenie liczby włosów na ekstrapolowanym polu 5,1 cm² o 49 włosów (5%) w porównaniu ze stanem wyjściowym oraz o 59 włosów (6%) względem placebo. Badanie to również wykazało znaczną poprawę w samoocenie pacjenta, ocenie badacza i ocenie fotograficznej głowy dokonanej przez zespół specjalistów dermatologów.¹⁰

Wpływ na objętość ejakulatu

Wyniki dwóch badań trwających 12 i 24 tygodnie wykazały, że dawka 5-krotnie większa niż zalecana (finasteryd 5 mg na dobę) prowadziła do zmniejszenia średniej objętości ejakulatu, którego mediana wynosiła około 0,5 ml (-25%) w porównaniu z placebo. Efekt ten był odwracalny po przerwaniu leczenia.¹¹

W 48-tygodniowym badaniu stosowanie finasterydu w dawce 1 mg na dobę skutkowało zmniejszeniem średniej objętości ejakulatu o około 0,3 ml (-11%) w porównaniu do zmniejszenia o 0,2 ml (-8%) w grupie placebo. Nie zaobserwowano wpływu na ilość plemników, ich ruchliwość ani morfologię. Brak jest długoterminowych danych w tym zakresie, a badania kliniczne bezpośrednio wyjaśniające potencjalny negatywny wpływ na płodność nie były możliwe do przeprowadzenia. Uważa się jednak, że prawdopodobieństwo wystąpienia takich objawów jest niewielkie.¹²

Skuteczność kliniczna w badaniach u kobiet

Dwunastomiesięczne badanie z kontrolą placebo przeprowadzone u kobiet po menopauzie (n=137) z łysieniem androgenowym leczonych finasterydem w dawce 1 mg nie wykazało skuteczności tego preparatu w tej grupie pacjentek. Nie stwierdzono zwiększenia liczby włosów, co zostało potwierdzone zarówno przez samoocenę badanych, ocenę prowadzących badanie, jak i ocenę na podstawie standaryzowanych fotografii głowy, w porównaniu z grupą otrzymującą placebo.¹³