Specjalne ostrzeżenia
Entekavir Adamed

Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania produktu Entekavir Adamed

Stosowanie leku Entekavir Adamed wymaga szczególnej uwagi klinicznej oraz przestrzegania określonych środków ostrożności ze względu na specyfikę leczenia przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B oraz potencjalne ryzyko związane z terapią. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące bezpiecznego stosowania leku.¹

Niewydolność nerek i monitorowanie czynności nerek

U pacjentów z zaburzeniami czynności nerek konieczna jest modyfikacja dawkowania entekawiru. Zalecenia dotyczące dostosowania dawki opierają się na ekstrapolacji danych z ograniczonej liczby badań, dlatego należy ściśle monitorować odpowiedź wirusologiczną u tych pacjentów. Szczegółowe wytyczne dotyczące zmiany dawkowania znajdują się w punkcie dotyczącym dawkowania.²

Zaostrzenia zapalenia wątroby

W przebiegu przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B często obserwuje się spontaniczne zaostrzenia, które charakteryzują się przejściowym wzrostem aktywności aminotransferazy alaninowej (AlAT) w surowicy. Po rozpoczęciu leczenia przeciwwirusowego u niektórych pacjentów może wystąpić zwiększenie aktywności AlAT przy jednoczesnym zmniejszeniu miana DNA HBV. U pacjentów leczonych entekawirem zaostrzenia w trakcie terapii pojawiają się średnio po 4-5 tygodniach od jej rozpoczęcia.³

U pacjentów z wyrównaną czynnością wątroby, wzrostowi aktywności AlAT zazwyczaj nie towarzyszy zwiększenie stężenia bilirubiny ani dekompensacja czynności wątroby. Natomiast u pacjentów z zaawansowaną chorobą wątroby lub marskością wątroby ryzyko wystąpienia objawów dekompensacji czynności wątroby w następstwie zaostrzenia zapalenia jest znacznie większe, co wymaga ścisłej obserwacji klinicznej.⁴

Zaostrzenia po zakończeniu leczenia

Ostre nasilenie wirusowego zapalenia wątroby typu B obserwowano również u pacjentów, którzy przerwali leczenie. Zaostrzenia po zakończeniu terapii wiążą się zwykle ze zwiększeniem miana DNA HBV i w większości przypadków mają charakter samoograniczający się. Niemniej jednak opisywano również ciężkie zaostrzenia, w tym zakończone zgonem.⁵

U pacjentów, którzy wcześniej nie byli leczeni analogami nukleozydów, zaostrzenia po zakończeniu leczenia występują średnio po 23-24 tygodniach. Zaostrzenia dotyczą głównie pacjentów z ujemnym wynikiem oznaczenia HBeAg. Po zakończeniu leczenia wirusowego zapalenia wątroby typu B należy regularnie monitorować stan kliniczny pacjenta oraz wyniki badań laboratoryjnych przez co najmniej 6 miesięcy. W razie konieczności należy rozważyć ponowne wprowadzenie leczenia przeciwwirusowego.⁶

Pacjenci z niewyrównaną czynnością wątroby

U pacjentów z niewyrównaną czynnością wątroby, szczególnie u pacjentów z niewydolnością wątroby w stopniu C według skali Child-Turcotte-Pugh (CTP), obserwuje się częściej ciężkie zdarzenia niepożądane związane z czynnością wątroby niż u pacjentów z wyrównaną czynnością tego narządu. Pacjenci z niewyrównaną czynnością wątroby mogą mieć również zwiększone ryzyko wystąpienia kwasicy mleczanowej oraz specyficznych nerkowych zdarzeń niepożądanych, takich jak zespół wątrobowo-nerkowy. Z tego powodu niezbędne jest dokładne monitorowanie objawów klinicznych oraz parametrów laboratoryjnych w tej grupie pacjentów.⁷

Kwasica mleczanowa oraz hepatomegalia ze stłuszczeniem wątroby

Podczas stosowania analogów nukleozydów zaobserwowano przypadki wystąpienia kwasicy mleczanowej (bez niedotlenienia krwi), czasami zakończone zgonem, zazwyczaj w połączeniu z ciężką hepatomegalią i stłuszczeniem wątroby. Ponieważ entekawir ma budowę zbliżoną do analogów nukleozydów, takiego ryzyka nie można wykluczyć.⁸

Leczenie analogami nukleozydów należy przerwać w przypadku wystąpienia:⁹

• gwałtownego wzrostu aktywności aminotransferaz
• postępującego powiększenia wątroby
• kwasicy metabolicznej (mleczanowej) o nieznanej etiologii

Na rozwój kwasicy mleczanowej mogą wskazywać łagodne objawy ze strony przewodu pokarmowego, takie jak nudności, wymioty oraz ból brzucha. W ciężkich przypadkach, czasami kończących się śmiercią, może wystąpić zapalenie trzustki, niewydolność wątroby lub stłuszczenie wątroby, niewydolność nerek oraz podwyższone stężenie mleczanów w surowicy.¹⁰

Należy zachować szczególną ostrożność przepisując analogi nukleozydów pacjentom z czynnikami ryzyka chorób wątroby, zwłaszcza:¹¹

• otyłym kobietom
• pacjentom z powiększeniem wątroby
• pacjentom z zapaleniem wątroby
• osobom z innymi znanymi czynnikami ryzyka chorób wątroby

Pacjentów z powyższymi czynnikami ryzyka należy ściśle obserwować podczas terapii.

Aby odróżnić zwiększenie aktywności aminotransferaz wynikające z odpowiedzi na leczenie od podwyższenia związanego z kwasicą mleczanową, lekarz powinien upewnić się, że wraz ze zmianami AlAT następuje poprawa innych parametrów laboratoryjnych charakterystycznych dla przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu B.¹²

Oporność oraz środki ostrożności u pacjentów nie odpowiadających na leczenie lamiwudyną

Mutacje polimerazy HBV, kodujące substytucje warunkujące oporność na lamiwudynę, mogą prowadzić do pojawienia się wtórnych substytucji, w tym związanych z opornością na entekawir (ETVr). U małego odsetka pacjentów nie odpowiadających na leczenie lamiwudyną, substytucje warunkujące ETVr w miejscach rtT184, rtS202 lub rtM250 występowały już przed rozpoczęciem leczenia entekawirem.¹³

U pacjentów ze szczepami HBV opornymi na lamiwudynę istnieje większe prawdopodobieństwo rozwoju oporności na entekawir niż u pacjentów, u których nie występuje oporność na lamiwudynę. Skumulowane prawdopodobieństwo wystąpienia oporności genotypowej na entekawir u pacjentów nie odpowiadających na leczenie lamiwudyną wynosi:¹⁴

W populacji pacjentów nie odpowiadających na leczenie lamiwudyną należy często monitorować odpowiedź wirusologiczną oraz wykonywać odpowiednie testy oporności. U pacjentów z niepełną odpowiedzią wirusologiczną po 24 tygodniach leczenia entekawirem należy rozważyć modyfikację schematu leczenia.¹⁵

Rozpoczynając leczenie u pacjentów z udokumentowaną historią zakażenia szczepami HBV opornymi na lamiwudynę, należy rozważyć skojarzone podawanie entekawiru z innym lekiem przeciwwirusowym (który nie wykazuje oporności krzyżowej z lamiwudyną i entekawirem) zamiast podawania entekawiru w monoterapii.¹⁶

Wcześniej stwierdzona oporność wirusa zapalenia wątroby typu B na lamiwudynę wiąże się ze zwiększonym ryzykiem powstania oporności na entekawir, niezależnie od stopnia zaawansowania choroby wątroby. U pacjentów z niewyrównaną czynnością wątroby przełom wirusologiczny może prowadzić do poważnych komplikacji podstawowej choroby wątroby. Dlatego u pacjentów z niewyrównaną czynnością wątroby zakażonych opornym na lamiwudynę wirusem zapalenia wątroby typu B należy rozważyć leczenie skojarzone entekawirem z innym lekiem przeciwwirusowym (bez oporności krzyżowej z lamiwudyną i entekawirem) zamiast monoterapii entekawirem.¹⁷

Dzieci i młodzież

U dzieci i młodzieży z początkowym mianem DNA HBV ≥8,0 log₁₀ j.m./ml obserwuje się mniejszy odsetek odpowiedzi wirusologicznej (DNA HBV <50 j.m./ml). U tych pacjentów entekawir należy stosować wyłącznie wtedy, gdy potencjalne korzyści przewyższają potencjalne ryzyko (np. ryzyko rozwoju oporności).<sup data-drug="Entekavir Adamed" data-section="Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania" title="Zaobserwowano mniejszy odsetek odpowiedzi wirusologicznej (DNA HBV 18

Ze względu na fakt, że u niektórych dzieci i młodzieży może być konieczne długoterminowe, a nawet trwające do końca życia leczenie przewlekłego aktywnego wirusowego zapalenia wątroby typu B, należy rozważyć potencjalny wpływ entekawiru na przyszłe możliwości terapeutyczne.¹⁹

Biorcy przeszczepów wątroby

U pacjentów po przeszczepieniu wątroby, otrzymujących cyklosporynę lub takrolimus, konieczne jest staranne monitorowanie czynności nerek zarówno przed rozpoczęciem leczenia entekawirem, jak i w trakcie jego trwania.²⁰

Równoczesne zakażenie wirusem zapalenia wątroby typu C lub D

Nie ma dostępnych danych dotyczących skuteczności entekawiru u pacjentów z równoczesnym zakażeniem wirusem zapalenia wątroby typu C lub D.²¹

Pacjenci ze współistniejącym zakażeniem HIV i HBV

Nie badano stosowania entekawiru u pacjentów zakażonych jednocześnie wirusem HIV i HBV, którzy nie otrzymywali skutecznego leczenia przeciwko HIV. U pacjentów z zakażeniem HIV, nie poddawanych wysoce aktywnej terapii przeciwwirusowej (HAART), stwierdzano wystąpienie oporności na HIV podczas leczenia entekawirem. Z tego powodu nie należy stosować entekawiru u pacjentów zakażonych równocześnie HIV i HBV, którzy nie otrzymują terapii HAART.²²

Entekawiru nie badano w leczeniu zakażenia HIV i nie zaleca się jego stosowania w tym wskazaniu.²³

Entekawir badano u 68 dorosłych pacjentów z równoczesnym zakażeniem HIV i HBV, otrzymujących schemat HAART zawierający lamiwudynę. Brak jest danych dotyczących skuteczności entekawiru u pacjentów z równoczesnym zakażeniem HIV i HBV bez antygenu HBeAg. Ograniczone dane dotyczą również pacjentów ze współistniejącym zakażeniem HIV, u których liczba komórek CD4 jest niska (<200 komórek/mm³).<sup data-drug="Entekavir Adamed" data-section="Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania" title="entekawir badano u 68 dorosłych zakażonych HIV i HBV, u których stosowano schemat HAART zawierający lamiwudynę (patrz punkt 5.1). Brak danych dotyczących skuteczności entekawiru u pacjentów bez HBeAg, z równoczesnym zakażeniem wirusem HIV. Ograniczone są dane dotyczące tych pacjentów z równoczesnym zakażeniem wirusem HIV, u których odsetek komórek CD4 jest niski (24

Transmisja wirusa

Należy poinformować pacjentów, że nie zostało dowiedzione, iż leczenie entekawirem zmniejsza ryzyko przeniesienia wirusa zapalenia wątroby typu B na inne osoby. Dlatego też nadal konieczne jest zachowanie odpowiednich środków ostrożności.²⁵

Laktoza

Każda tabletka produktu Entekavir Adamed 0,5 mg zawiera 120,97 mg laktozy, a każda tabletka 1 mg zawiera 241,94 mg laktozy. Produkt leczniczy nie powinien być stosowany u pacjentów z rzadko występującą dziedziczną nietolerancją galaktozy, brakiem laktazy lub zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy.²⁶