Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Durogesic 50 mcg/h
Produkt transdermalny Durogesic (fentanyl) nie posiada wystarczających danych klinicznych potwierdzających bezpieczeństwo stosowania u kobiet w ciąży, co lekarz musi jasno zakomunikować pacjentce. Badania przedkliniczne wykazały toksyczny wpływ fentanylu na reprodukcję u zwierząt, w tym zmniejszoną płodność i zwiększoną śmiertelność zarodków przy dawkach toksycznych. Fentanyl przenika przez łożysko już we wczesnej ciąży, co może skutkować u noworodków zespołem odstawienia, wymagającym szczególnej obserwacji poporodowej. Stosowanie Durogesic w okresie ciąży jest dopuszczalne wyłącznie, gdy korzyść terapeutyczna dla matki przewyższa potencjalne ryzyko dla płodu. Dostępne moce plastrów to 12 µg/h (2,1 mg fentanylu), 25 µg/h (4,2 mg), 50 µg/h (8,4 mg), 75 µg/h (12,6 mg) oraz 100 µg/h (16,8 mg), co należy uwzględnić przy doborze dawki.
Wpływ leku Durogesic na płodność, ciążę i laktację
Lekarz powinien przekazać szczegółowe informacje dotyczące wpływu systemu transdermalnego Durogesic (fentanyl) na płodność, ciążę i laktację. Poniżej przedstawiono istotne informacje, które lekarz musi omówić z pacjentką będącą w ciąży lub karmiącą piersią.1
Durogesic w okresie ciąży
W praktyce klinicznej istotnym problemem jest brak wystarczających danych dotyczących stosowania produktu Durogesic u kobiet w ciąży. Ta informacja musi zostać jednoznacznie przekazana pacjentce przez lekarza prowadzącego.2
Badania przedkliniczne wykazały szkodliwy wpływ fentanylu na reprodukcję u zwierząt, co powinno być brane pod uwagę podczas podejmowania decyzji terapeutycznych.3 Pomimo że dokładne zagrożenie dla człowieka nie zostało w pełni określone, kluczową informacją dla lekarza jest fakt, że stwierdzano przenikanie fentanylu stosowanego dożylnie do znieczulenia przez łożysko już we wczesnej ciąży.4
Zespół z odstawienia u noworodków
Szczególnie istotne jest poinformowanie pacjentki o potencjalnym ryzyku wystąpienia u noworodków zespołu z odstawienia, charakterystycznego dla nich, w przypadku, gdy matki przewlekle stosowały produkt Durogesic podczas ciąży.5 Ten zespół objawów wymaga szczególnej uwagi i monitorowania w okresie poporodowym.
W związku z powyższymi danymi, lekarz musi jednoznacznie przekazać, że produktu Durogesic nie należy stosować w okresie ciąży, chyba że jest to bezwzględnie konieczne.6 Oznacza to, że zastosowanie leku powinno być rozważane wyłącznie w sytuacjach, gdy korzyść z terapii dla matki przewyższa potencjalne ryzyko dla płodu.
Durogesic w okresie okołoporodowym
Lekarz musi wyraźnie poinformować pacjentkę, że nie zaleca się stosowania produktu Durogesic w okresie okołoporodowym.7 Jest to istotne z dwóch powodów:
- Durogesic nie powinien być stosowany do kontroli ostrego bólu pooperacyjnego8
- Ze względu na przenikanie fentanylu przez łożysko, zastosowanie produktu Durogesic w okresie okołoporodowym może wywołać depresję oddechową u noworodka9
Durogesic podczas karmienia piersią
W przypadku pacjentek karmiących piersią, lekarz musi przekazać jednoznaczną informację, że fentanyl przenika do mleka ludzkiego.10 Skutkiem tego może być wystąpienie u karmionego piersią dziecka:
- Sedacji – nadmiernego uspokojenia, senności
- Depresji oddechowej – zaburzeń oddychania mogących stanowić zagrożenie życia11
Z uwagi na powyższe zagrożenia, lekarz musi poinformować pacjentkę, że nie należy karmić piersią podczas stosowania produktu Durogesic oraz przez co najmniej 72 godziny (3 doby) od usunięcia plastra.12 Jest to czas potrzebny na wystarczające obniżenie stężenia fentanylu w organizmie matki.
Wpływ Durogesic na płodność
Lekarz powinien poinformować pacjentkę o braku wystarczających danych klinicznych dotyczących wpływu fentanylu na płodność u ludzi.13 Jednocześnie należy zaznaczyć, że w badaniach przedklinicznych:
- W niektórych badaniach na szczurach stwierdzono zmniejszoną płodność
- Zaobserwowano zwiększoną śmiertelność zarodków
- Efekty te występowały przy dawkach toksycznych dla samic14
Informacje o dostępnych mocach produktu
Aby właściwie dobrać dawkę dla pacjentek, które bezwzględnie wymagają leczenia produktem Durogesic w okresie ciąży, lekarz powinien uwzględnić dostępne moce preparatu:
| Moc (µg/h) | Wielkość plastra (cm²) | Zawartość fentanylu w plastrze (mg) |
|---|---|---|
| Durogesic 12¹ | 5,25 | 2,1 |
| Durogesic 25 | 10,5 | 4,2 |
| Durogesic 50 | 21,0 | 8,4 |
| Durogesic 75 | 31,5 | 12,6 |
| Durogesic 100 | 42,0 | 16,8 |
¹ Najmniejszą moc określa się jako 12 µg/h (choć rzeczywista dawka wynosi 12,5 µg/h) w celu odróżnienia jej od dawki 125 µg/h, którą można zalecić przy zastosowaniu kilku plastrów.15
Podsumowanie informacji dla lekarza
Przekazując informacje pacjentce, lekarz powinien uwzględnić następujące kluczowe aspekty:
- Brak jest wystarczających danych klinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania Durogesic w ciąży
- Lek może powodować zespół z odstawienia u noworodków matek przewlekle stosujących produkt podczas ciąży
- Produkt nie powinien być stosowany w okresie okołoporodowym ze względu na ryzyko depresji oddechowej u noworodka
- W okresie karmienia piersią nie należy stosować leku oraz należy przerwać karmienie piersią na minimum 72 godziny po usunięciu plastra
- Decyzję o zastosowaniu leku u kobiet w ciąży należy podejmować tylko wtedy, gdy korzyść przewyższa potencjalne ryzyko dla płodu i noworodka
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania