Przeciwwskazania
Darunavir Accord 600 mg

Przeciwwskazania stosowania leku Darunavir Accord

Lek Darunavir Accord jest przeciwwskazany w wielu sytuacjach klinicznych, które szczegółowo omówiono poniżej. Znajomość tych przeciwwskazań jest kluczowa dla bezpiecznego stosowania produktu leczniczego u pacjentów zakażonych HIV.¹

Nadwrażliwość na składniki preparatu

Darunavir Accord jest przeciwwskazany u pacjentów z nadwrażliwością na darunawir lub którąkolwiek z substancji pomocniczych zawartych w leku. Warto zauważyć, że w zależności od dawki, tabletki Darunavir Accord zawierają różne ilości substancji pomocniczych, w tym laktozę jednowodną (do 113,90 mg w tabletce 600 mg) oraz glikol propylenowy (do 83,33 mg w tabletce 600 mg), które mogą wywoływać reakcje nadwrażliwości.²

Zaburzenia czynności wątroby

Lek nie powinien być stosowany u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby (klasa C według skali Child-Pugh). Wynika to z metabolizmu darunawiru, który jest metabolizowany głównie w wątrobie, a jego stosowanie u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności tego narządu może prowadzić do znacznego zwiększenia stężenia leku w osoczu i nasilenia działań niepożądanych.³

Interakcje z induktorami CYP3A

Przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie darunawiru z małą dawką rytonawiru z silnymi induktorami CYP3A, takimi jak ryfampicyna. Takie połączenie może prowadzić do znacznego zmniejszenia stężenia darunawiru w osoczu, co skutkuje utratą efektu terapeutycznego i możliwym rozwojem oporności.⁴

Interakcje z innymi lekami przeciwwirusowymi

Nie należy stosować darunawiru jednocześnie ze złożonym produktem leczniczym zawierającym lopinawir z rytonawirem. Ta kombinacja może prowadzić do nieprzewidywalnych interakcji farmakodynamicznych i farmakokinetycznych między tymi inhibitorami proteazy.⁵

Interakcje z preparatami ziołowymi

Przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie darunawiru z preparatami zawierającymi ziele dziurawca (Hypericum perforatum). Dziurawiec jest silnym induktorem CYP3A4 i może znacząco obniżać stężenie darunawiru w osoczu, zmniejszając jego skuteczność terapeutyczną.⁶

Interakcje z lekami metabolizowanymi przez CYP3A

Darunavir podawany z małą dawką rytonawiru jest silnym inhibitorem izoenzymu CYP3A. Przeciwwskazane jest jego stosowanie z substancjami czynnymi, których klirens zależy w dużym stopniu od CYP3A i których zwiększone stężenie w osoczu może prowadzić do ciężkich lub zagrażających życiu zdarzeń niepożądanych.⁷

Szczegółowe przeciwwskazania dotyczące jednoczesnego stosowania z innymi lekami

Leki urologiczne

Przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie darunawiru z:

• Alfuzosyną – selektywnym antagonistą receptorów α1-adrenergicznych stosowanym w leczeniu łagodnego rozrostu gruczołu krokowego. Jednoczesne stosowanie może prowadzić do nasilenia działań niepożądanych alfuzosyny, takich jak niedociśnienie i omdlenia.⁸
• Dapoksetyną – inhibitorem wychwytu zwrotnego serotoniny stosowanym w leczeniu przedwczesnego wytrysku. Zwiększone stężenie dapoksetyny w wyniku hamowania jej metabolizmu przez darunawir może znacząco nasilić jej działania niepożądane.⁹

Leki kardiologiczne

Darunavir Accord jest przeciwwskazany w połączeniu z następującymi lekami stosowanymi w kardiologii:

• Amiodaron, beprydyl, dronedaron, iwabradyna, chinidyna, ranolazyna – leki stosowane w zaburzeniach rytmu serca i innych schorzeniach kardiologicznych. Jednoczesne stosowanie z darunawirem może prowadzić do zwiększenia ich stężenia w osoczu i nasilenia działań niepożądanych, w tym potencjalnie śmiertelnych zaburzeń rytmu serca.¹⁰
• Tikagrelor – lek przeciwpłytkowy stosowany w ostrych zespołach wieńcowych. Jednoczesne podawanie z darunawirem może prowadzić do zwiększonego ryzyka krwawień ze względu na podwyższone stężenie tikagreloru.¹¹

Leki przeciwhistaminowe

Przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie darunawiru z lekami przeciwhistaminowymi pierwszej generacji:

• Astemizol i terfenadyna – obecnie rzadko stosowane leki przeciwhistaminowe pierwszej generacji. Ich jednoczesne stosowanie z darunawirem może prowadzić do wydłużenia odstępu QT i zwiększonego ryzyka zaburzeń rytmu serca, w tym potencjalnie śmiertelnych arytmii typu torsade de pointes.¹²

Leki przeciwbólowe i przeciwzapalne

Przeciwwskazane jest stosowanie darunawiru z:

• Kolchicyną – gdy jest stosowana u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek i/lub wątroby. Kolchicyna ma wąski indeks terapeutyczny, a jej stężenie może znacznie wzrosnąć przy jednoczesnym stosowaniu z darunawirem, co zwiększa ryzyko poważnych działań niepożądanych, w tym miotoksyczności i neuropatii.¹³

Leki przeciwmigrenowe

Darunavir jest przeciwwskazany w połączeniu z:

• Pochodnymi alkaloidów sporyszu (np.: dihydroergotamina, ergometryna, ergotamina, metylergonowina) – stosowanymi w leczeniu migreny. Jednoczesne stosowanie z darunawirem może prowadzić do poważnego skurczu naczyń obwodowych (ergotyzm), skutkującego niedokrwieniem tkanek.¹⁴

Leki przeciwwirusowe stosowane w leczeniu WZW C

Przeciwwskazane jest stosowanie darunawiru z:

• Elbaswirem z grazoprewirem – lekami stosowanymi w leczeniu przewlekłego wirusowego zapalenia wątroby typu C. Darunawir może znacząco zwiększać stężenie grazoprewiru w osoczu, co może prowadzić do zwiększonego ryzyka wzrostu aktywności aminotransferazy alaninowej (ALT).¹⁵

Leki prokinetyczne

Darunavir nie powinien być stosowany jednocześnie z:

• Cyzaprydem – lekiem prokinetycznym stosowanym w leczeniu zaburzeń motoryki przewodu pokarmowego. Jednoczesne stosowanie z darunawirem może prowadzić do zwiększonego ryzyka zaburzeń rytmu serca, w tym potencjalnie śmiertelnych arytmii.¹⁶
• Domperydonem – antagonistą receptorów dopaminowych stosowanym w leczeniu nudności i wymiotów. Podwyższenie stężenia domperidonu może zwiększyć ryzyko wystąpienia poważnych zaburzeń rytmu serca.¹⁷

Leki przeciwbólowe opioidowe

Przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie darunawiru z:

• Nalokseggolem – antagonistą receptorów opioidowych stosowanym w leczeniu zaparć wywołanych opioidami. Darunawir może znacząco zwiększać ekspozycję na naloksegol, co może prowadzić do nasilenia działań niepożądanych, w tym objawów odstawienia opioidów.¹⁸

Leki przeciwpsychotyczne i neuroleptyczne

Darunavir Accord jest przeciwwskazany w połączeniu z następującymi lekami psychiatrycznymi:

• Lurazydon, pimozyd, kwetiapina, sertindol – leki przeciwpsychotyczne stosowane w leczeniu schizofrenii i innych zaburzeń psychicznych. Jednoczesne stosowanie z darunawirem może prowadzić do znacznego zwiększenia ich stężenia w osoczu, nasilając ryzyko poważnych działań niepożądanych, w tym zaburzeń rytmu serca (wydłużenie odstępu QT) i nasilonych działań sedatywnych w przypadku kwetiapiny.¹⁹

Leki nasenne i uspokajające

Przeciwwskazane jest stosowanie darunawiru z:

• Triazolamem i midazolamem podawanym doustnie – benzodiazepinami stosowanymi jako leki nasenne i uspokajające. Jednoczesne stosowanie z darunawirem może prowadzić do znacznego zwiększenia ich stężenia w osoczu i nasilenia działania sedatywnego, co może skutkować nadmierną sedacją i depresją oddechową.²⁰

Leki stosowane w zaburzeniach erekcji i nadciśnieniu płucnym

Darunavir nie powinien być stosowany jednocześnie z:

• Syldenafilem – gdy jest stosowany w leczeniu tętniczego nadciśnienia płucnego. Jednoczesne stosowanie z darunawirem może prowadzić do znacznego zwiększenia stężenia syldenafilu w osoczu, co zwiększa ryzyko działań niepożądanych związanych z jego stosowaniem.²¹
• Awanafilem – inhibitorem fosfodiesterazy typu 5 stosowanym w leczeniu zaburzeń erekcji. Jednoczesne stosowanie z darunawirem może prowadzić do znacznego zwiększenia stężenia awanafilu w osoczu i nasilenia działań niepożądanych.²²

Leki hipolipemizujące

Przeciwwskazane jest jednoczesne stosowanie darunawiru z:

• Symwastatyną, lowastatyną i lomitapidem – lekami stosowanymi w leczeniu hipercholesterolemii. Jednoczesne stosowanie z darunawirem może prowadzić do znacznego zwiększenia ich stężenia w osoczu, co zwiększa ryzyko miopatii, w tym rabdomiolizy (rozpadu mięśni prążkowanych).²³

Kiedy odradzić stosowanie leku Darunavir Accord

Stosowanie leku Darunavir Accord należy odradzić w następujących sytuacjach klinicznych:

Ciężka niewydolność wątroby

U pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby (klasa C według skali Child-Pugh) stosowanie darunawiru jest przeciwwskazane ze względu na zwiększone ryzyko hepatotoksyczności i nieprzewidywalny metabolizm leku.²⁴

Leczenie gruźlicy ryfampicyną

U pacjentów wymagających jednoczesnego leczenia gruźlicy ryfampicyną, nie należy stosować darunawiru z małą dawką rytonawiru, ponieważ ryfampicyna jako silny induktor CYP3A może znacząco obniżyć stężenie darunawiru w osoczu, zmniejszając jego skuteczność terapeutyczną.²⁵

Stosowanie ziela dziurawca

Pacjentom stosującym preparaty ziołowe zawierające ziele dziurawca należy odradzić jednoczesne przyjmowanie darunawiru, ponieważ dziurawiec może znacząco obniżyć stężenie leku w osoczu i doprowadzić do utraty skuteczności terapeutycznej.²⁶

Terapia lekami wymienionych grup terapeutycznych

Pacjentom stosującym leki z grup terapeutycznych wymienionych w szczegółowych przeciwwskazaniach (kardiologiczne, przeciwhistaminowe, przeciwmigrenowe, przeciwpsychotyczne, hipolipemizujące itd.) należy odradzić jednoczesne stosowanie darunawiru ze względu na ryzyko poważnych interakcji lekowych i działań niepożądanych.²⁷

Nadwrażliwość na składniki leku

Pacjentom z rozpoznaną nadwrażliwością na darunawir lub substancje pomocnicze zawarte w leku (np. laktozę jednowodną, glikol propylenowy, żółcień pomarańczową FCF – E110) należy odradzić stosowanie tego produktu leczniczego. Należy pamiętać, że tabletki Darunavir Accord o różnej mocy zawierają różne ilości tych substancji, co może mieć znaczenie u pacjentów z określonymi typami nadwrażliwości.²⁸