Właściwości farmakodynamiczne bilastyny

Bilastyna należy do grupy farmakoterapeutycznej leków przeciwhistaminowych do stosowania ogólnego, sklasyfikowana jako „inne leki przeciwhistaminowe do stosowania ogólnego” (kod ATC: R06AX29). Jest to substancja czynna dostępna w postaci tabletek ulegających rozpadowi w jamie ustnej Bilagra ORO w dawkach 10 mg i 20 mg.¹

Mechanizm działania

Bilastyna charakteryzuje się jako długo działający selektywny antagonista histaminy wykazujący powinowactwo do obwodowych receptorów H1, jednocześnie nie wykazując powinowactwa do receptorów muskarynowych. Istotną cechą bilastyny jest brak właściwości uspokajających. Po przyjęciu pojedynczej dawki, bilastyna hamuje zależne od histaminy powstawanie bąbli oraz zaczerwienienia skóry przez okres 24 godzin.²

Skuteczność kliniczna u różnych grup wiekowych

Skuteczność u dorosłych i młodzieży

W toku badań klinicznych dotyczących bilastyny uczestniczyło 128 osób w wieku 12-17 lat, z czego 81 osób brało udział w badaniu z podwójnie ślepą próbą w przypadku alergicznego zapalenia błony śluzowej nosa i spojówek. Dodatkowo 116 osób zostało przydzielonych losowo do grupy otrzymującej lek porównawczy lub placebo. Przeprowadzone badania nie wykazały różnicy w skuteczności i bezpieczeństwie stosowania bilastyny pomiędzy osobami dorosłymi a młodzieżą.³

Zgodnie z wytycznymi, udowodnioną skuteczność u osób dorosłych i młodzieży można ekstrapolować na dzieci, jeżeli wykazane zostanie, że ogólnoustrojowa ekspozycja na bilastynę w dawce 10 mg u dzieci w wieku od 6 do 11 lat o masie ciała co najmniej 20 kg jest równoważna z ekspozycją na bilastynę w dawce 20 mg u dorosłych. Ekstrapolacja danych jest uzasadniona tym, że patofizjologia alergicznego zapalenia błony śluzowej nosa i spojówek oraz pokrzywki jest taka sama we wszystkich grupach wiekowych.⁴

Skuteczność w alergicznym zapaleniu błony śluzowej nosa i spojówek

Badania kliniczne przeprowadzone u pacjentów dorosłych i młodzieży z alergicznym zapaleniem błony śluzowej nosa i spojówek (zarówno sezonowym, jak i całorocznym) wykazały, że bilastyna w dawce 20 mg przyjmowana raz na dobę przez okres 14-28 dni skutecznie łagodziła objawy takie jak:

• kichanie
• wydzielina z nosa
• uczucie świądu
• uczucie zatkania nosa
• świąd spojówek
• łzawienie
• zaczerwienienie oczu

Co istotne, bilastyna skutecznie kontrolowała wymienione objawy przez całą dobę (24 godziny).⁵

Skuteczność w przewlekłej pokrzywce idiopatycznej

W dwóch badaniach klinicznych obejmujących pacjentów z przewlekłą pokrzywką idiopatyczną, bilastyna w dawce 20 mg przyjmowana raz na dobę przez 28 dni skutecznie łagodziła następujące objawy:

• intensywność świądu
• liczbę i rozmiar bąbli
• dyskomfort pacjenta spowodowany pokrzywką

Dodatkowo u pacjentów zaobserwowano poprawę jakości snu oraz ogólnej jakości życia.⁶

Wpływ na układ sercowo-naczyniowy

W badaniach klinicznych bilastyny nie zaobserwowano istotnego wydłużenia odstępu QTc ani innych działań niepożądanych wpływających na układ sercowo-naczyniowy. Co więcej, bezpieczeństwo sercowo-naczyniowe potwierdzono nawet:

• po podaniu bilastyny w dawce 200 mg na dobę (10-krotność dawki klinicznej) 9 pacjentom przez 7 dni
• przy jednoczesnym podawaniu bilastyny z inhibitorami glikoproteiny P, takimi jak:
  • ketokonazol (badanie na 24 pacjentach)
  • erytromycyna (badanie na 24 pacjentach)

Przeprowadzono również dokładne badanie odstępu QT na grupie 30 ochotników, które potwierdziło bezpieczeństwo kardiologiczne bilastyny.⁷

Wpływ na ośrodkowy układ nerwowy

W kontrolowanych badaniach klinicznych przy zalecanej dawce 20 mg raz na dobę, profil bezpieczeństwa bilastyny w odniesieniu do ośrodkowego układu nerwowego był porównywalny z placebo – częstość występowania senności nie różniła się statystycznie od placebo. Dodatkowo wykazano, że bilastyna w dawce do 40 mg raz na dobę:

• nie wpływała na sprawność psychomotoryczną podczas badań klinicznych
• nie wpływała na zdolność prowadzenia pojazdów w trakcie standardowego egzaminu na prawo jazdy

Te cechy potwierdzają brak działania sedatywnego bilastyny, co jest istotną zaletą w porównaniu do wielu innych leków przeciwhistaminowych.⁸

Skuteczność i bezpieczeństwo w różnych grupach wiekowych

Pacjenci w podeszłym wieku

W badaniach klinicznych II i III fazy nie wykazano różnic skuteczności i bezpieczeństwa stosowania bilastyny u pacjentów w podeszłym wieku (≥ 65 lat) w porównaniu do młodszych pacjentów. Dodatkowo badanie przeprowadzone po wprowadzeniu produktu do obrotu, w którym wzięło udział 146 pacjentów w podeszłym wieku, nie wykazało różnic dotyczących profilu bezpieczeństwa w stosunku do osób dorosłych.⁹

Dzieci w wieku 2-11 lat

Skuteczność kliniczna bilastyny u dzieci została potwierdzona w dwunastotygodniowym kontrolowanym badaniu klinicznym z udziałem 509 dzieci w wieku 2-11 lat, podzielonych na następujące grupy:

W badaniu wykazano, że profil bezpieczeństwa bilastyny (n=260) był podobny do placebo (n=249), a działania niepożądane odnotowano odpowiednio u 5,8% pacjentów przyjmujących bilastynę w dawce 10 mg i 8,0% pacjentów przyjmujących placebo.¹⁰

Zarówno w przypadku bilastyny w dawce 10 mg, jak i w przypadku placebo w badaniu odnotowano nieznaczne obniżenie wskaźnika senności i sedacji według Paediatric Sleep Questionnaire, z nieistotnymi statystycznie różnicami pomiędzy leczonymi grupami. U dzieci w wieku od 2 do 11 lat nie zaobserwowano istotnych różnic dotyczących odstępu QTc po podaniu 10 mg bilastyny w porównaniu do placebo.¹¹

Dzieci z alergicznym zapaleniem spojówek i błony śluzowej nosa lub przewlekłą pokrzywką

Kwestionariusz dotyczący jakości życia przeznaczony dla dzieci z alergicznym zapaleniem spojówek i błony śluzowej nosa lub przewlekłą pokrzywką wykazał ogólną poprawę (według punktów) po 12 tygodniach stosowania, bez znaczących statystycznie różnic pomiędzy grupą otrzymującą bilastynę a grupą otrzymującą placebo. W badaniu uczestniczyło łącznie 509 dzieci, w tym:

• 479 dzieci z alergicznym zapaleniem błony śluzowej nosa i spojówek
• 30 dzieci z rozpoznaną przewlekłą pokrzywką

Z grupy 260 dzieci otrzymujących bilastynę:

• 252 dzieci (96,9%) miało alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa i spojówek
• 8 dzieci (3,1%) miało przewlekłą pokrzywkę

Z grupy 249 dzieci otrzymujących placebo:

• 227 dzieci (91,2%) miało alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa i spojówek
• 22 dzieci (8,8%) miało przewlekłą pokrzywkę

Wyniki te potwierdzają skuteczność bilastyny również w populacji pediatrycznej.¹²

Przeciwwskazania dla dzieci poniżej 2 lat

Europejska Agencja Leków uchyliła obowiązek dołączania wyników badań bilastyny we wszystkich podgrupach populacji dzieci w wieku poniżej 2 lat, co oznacza, że produkt nie jest wskazany do stosowania w tej grupie wiekowej.¹³