Działania niepożądane
BDS N 0,125 mg/ml
Budezonid podawany wziewnie w formie nebulizacji może wywoływać działania niepożądane o różnej częstości, zależne od wieku pacjenta, funkcji nerek oraz ogólnego stanu zdrowia. Najczęściej obserwuje się kandydozę jamy ustnej i gardła, którą można ograniczyć poprzez płukanie jamy ustnej po inhalacji. Rzadziej występują reakcje nadwrażliwości, takie jak wysypka czy obrzęk naczynioruchowy, a także paradoksalny skurcz oskrzeli. U pacjentów z POChP istnieje ryzyko zapalenia płuc, choć metaanaliza 8 badań nie wykazała istotnego wzrostu tego ryzyka. Inne działania niepożądane to m.in. zaćma (niezbyt często), zaburzenia psychiczne takie jak lęk (0,52%) i depresja (0,67%), a także spowolnienie wzrostu u dzieci, co wymaga regularnego monitorowania. Częstość działań niepożądanych klasyfikowana jest zgodnie z MedDRA, od bardzo często (≥1/10) do bardzo rzadko (<1/10 000).
Działania niepożądane budezonidu w zawiesinie do nebulizacji BDS N
Budezonid, jako glikokortykosteroid podawany drogą wziewną poprzez nebulizację, może powodować szereg działań niepożądanych, których prawdopodobieństwo wystąpienia jest często związane z wiekiem pacjenta, czynnością nerek oraz jego ogólnym stanem zdrowia. Działania niepożądane budezonidu są klasyfikowane zgodnie z układami i narządami MedDRA oraz z podziałem na częstość występowania1.
Ogólna charakterystyka działań niepożądanych
Podczas stosowania budezonidu w formie zawiesiny do nebulizacji należy mieć świadomość, że rzadko mogą wystąpić ogólnoustrojowe objawy przedmiotowe i podmiotowe, charakterystyczne dla glikokortykosteroidów stosowanych ogólnie. Ryzyko ich wystąpienia jest zależne od kilku czynników, w tym dawki leku, czasu ekspozycji, jednoczesnego lub wcześniejszego podawania kortykosteroidów oraz indywidualnej wrażliwości pacjenta2.
Szczegółowe działania niepożądane
Wśród szczególnie istotnych działań niepożądanych budezonidu należy wymienić:
- Zakażenia grzybicze – kandydoza jamy ustnej i gardła jest częstym działaniem niepożądanym związanym z osadzaniem się leku. Aby zminimalizować to ryzyko, pacjent powinien być poinformowany o konieczności płukania jamy ustnej wodą po każdej inhalacji3.
- Paradoksalny skurcz oskrzeli – podobnie jak w przypadku innych terapii wziewnych, rzadko może wystąpić to działanie niepożądane4.
- Podrażnienie skóry twarzy – jako przykład reakcji nadwrażliwości, może wystąpić po zastosowaniu inhalatora z maską na twarz. Zaleca się umycie twarzy wodą po użyciu maski w celu zapobieżenia podrażnieniom5.
- Zapalenie płuc u pacjentów z POChP – u pacjentów z nowo rozpoznaną przewlekłą obturacyjną chorobą płuc, leczonych kortykosteroidami wziewnymi, istnieje zwiększone ryzyko wystąpienia zapalenia płuc. Jednakże metaanaliza 8 badań klinicznych nie wykazała istotnego zwiększenia ryzyka zapalenia płuc u pacjentów stosujących budezonid6.
- Zaćma – w badaniach kontrolowanych placebo odnotowano niezbyt częste występowanie zaćmy u pacjentów otrzymujących budezonid7.
- Zaburzenia psychiczne – lęk i depresja mogą wystąpić podczas terapii budezonidem. W badaniach klinicznych obejmujących 13119 pacjentów stosujących budezonid drogą wziewną oraz 7278 pacjentów otrzymujących placebo, częstość występowania lęku wynosiła odpowiednio 0,52% i 0,63%, a depresji 0,67% i 1,15%8.
Działania niepożądane u dzieci i młodzieży
Szczególną uwagę należy zwrócić na potencjalne spowolnienie wzrostu u dzieci i młodzieży przyjmujących budezonid. Z tego powodu wzrost pacjentów pediatrycznych powinien być regularnie monitorowany9.
Tabela działań niepożądanych
Poniższa tabela przedstawia działania niepożądane budezonidu z podziałem na układy i narządy oraz częstość występowania. Częstość określono jako: bardzo często (≥1/10); często (≥1/100 do <1/10); niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100); rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000); bardzo rzadko (<1/10 000); częstość nieznana (nie może być określona na podstawie dostępnych danych)<sup data-drug="BDS N" data-section="Działania niepożądane" title="Częstość występowania działań niepożądanych została zdefiniowana w następujący sposób: bardzo często (≥1/10); często (≥1/100 do <1/10); niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100); rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000); bardzo rzadko (10.
| Klasyfikacja układów i narządów | Częstość występowania | Działanie niepożądane | Opis |
|---|---|---|---|
| Zakażenia i zarażenia pasożytnicze | Często | Kandydoza jamy ustnej i gardła | Zakażenie grzybicze związane z osadzaniem się leku, można zmniejszyć ryzyko poprzez płukanie jamy ustnej po inhalacji |
| Często | Zapalenie płuc (u pacjentów z POChP) | Głównie dotyczy pacjentów z nowo rozpoznaną POChP | |
| Zaburzenia układu immunologicznego | Rzadko | Natychmiastowe i opóźnione reakcje nadwrażliwości | Obejmują: wysypkę, kontaktowe zapalenie skóry, pokrzywkę, obrzęk naczynioruchowy |
| Rzadko | Reakcja anafilaktyczna | Ciężka, potencjalnie zagrażająca życiu reakcja alergiczna | |
| Zaburzenia endokrynologiczne | Rzadko | Objawy ogólnoustrojowego działania kortykosteroidów | Obejmują zahamowanie czynności kory nadnerczy i spowolnienie wzrostu (głównie u dzieci) |
| Zaburzenia układu nerwowego | Niezbyt często | Drżenie | Mimowolne, rytmiczne ruchy ciała lub kończyn |
| Zaburzenia psychiczne | Niezbyt często | Depresja | Występuje u 0,67% pacjentów przyjmujących budezonid |
| Niezbyt często | Niepokój | Stan wzmożonego napięcia emocjonalnego | |
| Rzadko | Zmiany zachowania | Głównie u dzieci | |
| Rzadko | Nerwowość | Stan nadmiernego pobudzenia nerwowego | |
| Nieznana | Nadmierna aktywność psychoruchowa | Zwiększona aktywność ruchowa połączona z pobudzeniem psychicznym | |
| Nieznana | Zaburzenia snu | Problemy z zasypianiem lub utrzymaniem snu | |
| Nieznana | Lęk | Występuje u 0,52% pacjentów przyjmujących budezonid | |
| Nieznana | Agresja | Wrogie, destrukcyjne zachowanie | |
| Zaburzenia oka | Niezbyt często | Zaćma | Zmętnienie soczewki oka |
| Niezbyt często | Niewyraźne widzenie | Obniżenie ostrości widzenia | |
| Nieznana | Jaskra | Zwiększone ciśnienie wewnątrzgałkowe | |
| Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia | Często | Kaszel | Odruchowa reakcja dróg oddechowych |
| Często | Chrypka | Zaburzenie barwy głosu | |
| Często | Podrażnienie gardła | Dyskomfort lub ból w obrębie gardła | |
| Rzadko | Skurcz oskrzeli | Paradoksalne zwężenie dróg oddechowych po podaniu leku | |
| Rzadko | Dysfonia | Zaburzenia głosu | |
| Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej | Rzadko | Łatwe siniaczenie | Zwiększona tendencja do powstawania siniaków |
| Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej | Niezbyt często | Skurcz mięśni | Mimowolny, bolesny skurcz mięśni |
Monitorowanie i zgłaszanie działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu niezwykle istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieustanne monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania budezonidu. Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych, Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa, tel.: + 48 22 49 21 301, faks: + 48 22 49 21 309, strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl. Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu w Polsce11.
Zapobieganie działaniom niepożądanym
W celu zminimalizowania ryzyka wystąpienia działań niepożądanych podczas terapii budezonidem w zawiesinie do nebulizacji należy stosować się do następujących zaleceń:
- Płukanie jamy ustnej wodą po każdej inhalacji – zmniejsza ryzyko kandydozy jamy ustnej i gardła.
- Umycie twarzy wodą po użyciu maski – zapobiega podrażnieniom skóry twarzy.
- Regularne monitorowanie wzrostu u dzieci i młodzieży otrzymujących budezonid.
- Obserwacja pacjentów z POChP pod kątem objawów zapalenia płuc.
- Regularne badania okulistyczne u pacjentów długotrwale stosujących budezonid, zwłaszcza przy współistniejących czynnikach ryzyka rozwoju zaćmy lub jaskry.
- Monitorowanie stanu psychicznego pacjentów, szczególnie pod kątem objawów depresji i lęku.
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania