Właściwości farmakokinetyczne leku Avamina SR

Avamina SR to produkt leczniczy zawierający metforminy chlorowodorek w formie tabletek o przedłużonym uwalnianiu, dostępny w trzech dawkach: 500 mg, 750 mg oraz 1000 mg. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące właściwości farmakokinetycznych tego leku, które są istotne z punktu widzenia praktyki klinicznej.¹

Wchłanianie

Proces wchłaniania metforminy z tabletek o przedłużonym uwalnianiu Avamina SR charakteryzuje się znaczącym opóźnieniem w porównaniu do preparatów o natychmiastowym uwalnianiu. Dla poszczególnych dawek obserwuje się następujące parametry farmakokinetyczne:²

Avamina SR 500 mg: Maksymalne stężenie w osoczu (Cmax) występuje po około 7 godzinach (Tmax), podczas gdy dla tabletek o natychmiastowym uwalnianiu Tmax wynosi zaledwie 2,5 godziny. Podobnie jak w przypadku preparatów o natychmiastowym uwalnianiu, w stanie stacjonarnym parametry Cmax i AUC (pole pod krzywą stężenia w czasie) nie zwiększają się proporcjonalnie do podanej dawki.³ Istotne jest, że wartość AUC po jednorazowym podaniu doustnym 2000 mg metforminy chlorowodorku w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu jest porównywalna do wartości obserwowanej po podaniu 1000 mg metforminy chlorowodorku w tabletkach o natychmiastowym uwalnianiu, aplikowanych dwa razy na dobę.⁴

Avamina SR 750 mg: Po jednorazowym podaniu doustnym dawki 1500 mg (2 tabletki po 750 mg), średnie maksymalne stężenie metforminy w osoczu osiąga wartość 1193 ng/ml i występuje średnio po około 5 godzinach, przy czym zakres czasowy może wynosić od 4 do 12 godzin.⁵ Badania wykazały, że u zdrowych ochotników, zarówno na czczo jak i po posiłku, Avamina SR 750 mg w dawce 1500 mg jest biorównoważna z dawką 1500 mg produktu Avamina SR 500 mg pod względem parametrów Cmax i AUC.⁶

Avamina SR 1000 mg: Jednorazowe podanie doustne jednej tabletki po posiłku powoduje osiągnięcie średniego maksymalnego stężenia metforminy w osoczu na poziomie 1214 ng/ml, które występuje średnio po około 5 godzinach (zakres od 4 do 10 godzin).⁷ Udowodniono biorównoważność Avamina SR 1000 mg z dawką 1000 mg produktu Avamina SR 500 mg pod względem parametrów Cmax i AUC, zarówno na czczo jak i po posiłku.⁸

Wpływ pokarmu na wchłanianie

Wpływ spożywania posiłków na farmakokinetykę leku Avamina SR różni się w zależności od dawki i sposobu podania:⁹

• Dla Avamina SR 500 mg i 750 mg, podawanych na czczo, wartość AUC zmniejsza się o 30%, bez wpływu na Cmax i Tmax.¹⁰
• Dla Avamina SR 1000 mg, podawanej po posiłku, AUC zwiększa się o 77%, Cmax zwiększa się o 26%, a Tmax wydłuża się nieznacznie o około 1 godzinę.¹¹

Zmienność parametrów farmakokinetycznych

Zmienność wewnątrzosobnicza parametrów Cmax i AUC dla metforminy chlorowodorku w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu jest porównywalna do zmienności obserwowanej przy podawaniu tabletek o natychmiastowym uwalnianiu.¹²

Istotną informacją jest również fakt, że przy wielokrotnym podawaniu metforminy chlorowodorku w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu, w dawkach do 2000 mg, nie obserwowano kumulacji produktu leczniczego.¹³

Dystrybucja

Metformina charakteryzuje się specyficznym wzorcem dystrybucji w organizmie:¹⁴

• W nieznacznym stopniu wiąże się z białkami osocza
• Przenika do erytrocytów, które stanowią prawdopodobnie drugi kompartment dystrybucji tego leku
• Maksymalne stężenie leku we krwi jest mniejsze niż w osoczu i występuje mniej więcej w tym samym czasie
• Średnia objętość dystrybucji (Vd) wynosi od 63 do 276 litrów¹⁵

Metabolizm

Metformina nie podlega istotnym procesom biotransformacji w organizmie człowieka – jest wydalana z moczem w postaci niezmienionej. U ludzi nie zidentyfikowano żadnych metabolitów tego leku.¹⁶

Eliminacja

Proces eliminacji metforminy charakteryzuje się następującymi parametrami:¹⁷

• Klirens nerkowy metforminy jest większy niż 400 ml/min, co wskazuje na jej eliminację zarówno poprzez przesączanie kłębuszkowe, jak i wydzielanie kanalikowe
• Po podaniu doustnym rzeczywisty okres półtrwania w końcowej fazie eliminacji wynosi około 6,5 godziny¹⁸
• W przypadku zaburzeń czynności nerek klirens nerkowy metforminy zmniejsza się proporcjonalnie do klirensu kreatyniny, co wydłuża okres półtrwania leku i prowadzi do zwiększenia jego stężenia w osoczu¹⁹

Parametry farmakokinetyczne – zestawienie

Szczególne grupy pacjentów

Pacjenci z niewydolnością nerek: Dostępne dane dotyczące pacjentów z umiarkowaną niewydolnością nerek są ograniczone i nie pozwalają na wiarygodne oszacowanie ogólnoustrojowej ekspozycji na metforminę w tej grupie w porównaniu z pacjentami z prawidłową czynnością nerek. Z tego powodu dostosowanie dawki u takich pacjentów powinno opierać się na ocenie skuteczności klinicznej i/lub tolerancji leku.²⁰