Właściwości farmakodynamiczne leku Altabactin

Altabactin, maść o stężeniu (250 IU + 5000 IU)/g, należy do grupy farmakoterapeutycznej antybiotyków do stosowania zewnętrznego (kod ATC: D06AX). Jest to produkt złożony przeznaczony do aplikacji miejscowej, zawierający dwie substancje czynne o działaniu przeciwbakteryjnym: bacytracynę w postaci bacytracyny cynkowej (250 IU/g) oraz neomycynę w postaci neomycyny siarczanu (5 mg/g). ¹

Działanie synergistyczne składników aktywnych

Podstawową cechą farmakodynamiczną leku Altabactin jest synergistyczne i addytywne działanie obu antybiotyków wchodzących w jego skład. Połączenie neomycyny i bacytracyny zapewnia szerokie spektrum aktywności przeciwbakteryjnej, znacznie większe niż w przypadku stosowania każdego z tych antybiotyków osobno. ²

Spektrum działania bacytracyny

Bacytracyna wykazuje działanie przeciwbakteryjne skierowane głównie przeciwko bakteriom Gram-dodatnim, w tym:

• Paciorkowce hemolizujące
• Gronkowce
• Clostridium spp.
• Corynebacterium diphtheriae
• Treponema pallidum

Ponadto bacytracyna wykazuje aktywność wobec niektórych bakterii Gram-ujemnych, takich jak:

• Neisseria spp.
• Haemophilus influenzae

Bacytracyna działa również na bakterie z rodzaju Actinomycetes oraz Fusobacerium. ³

Spektrum działania neomycyny

Neomycyna charakteryzuje się szerszym spektrum działania niż bacytracyna i jest skuteczna zarówno wobec bakterii Gram-dodatnich, jak i Gram-ujemnych. Spektrum działania neomycyny obejmuje:

Dzięki tak szerokiemu spektrum działania neomycyna stanowi istotny składnik maści Altabactin, uzupełniający działanie bacytracyny. ⁴

Zakres i ograniczenia działania przeciwbakteryjnego

Połączenie bacytracyny i neomycyny w preparacie Altabactin zapewnia szerokie spektrum działania przeciwbakteryjnego przy stosowaniu miejscowym. Należy jednak pamiętać, że lek ten nie wykazuje aktywności wobec:

• Bakterii z rodzaju Pseudomonas
• Bakterii z rodzaju Nocardia
• Grzybów
• Wirusów

To ograniczenie spektrum działania jest istotne przy doborze terapii w przypadku zakażeń o niezidentyfikowanej etiologii. ⁵

Właściwości dodatkowe

Istotną zaletą preparatu Altabactin jest fakt, że jego aktywność przeciwbakteryjna nie ulega osłabieniu w obecności wydzielin, krwi oraz innych elementów tkankowych, co ma szczególne znaczenie przy stosowaniu na rany i uszkodzoną skórę. ⁶

Bezpieczeństwo stosowania a właściwości farmakodynamiczne

Z punktu widzenia farmakodynamiki istotne jest, że miejscowe stosowanie antybiotyków w formie maści wiąże się z mniejszym ryzykiem reakcji uczuleniowych na neomycynę i bacytracynę w porównaniu do postaci leków o działaniu ogólnoustrojowym. ⁷

Należy jednak zachować ostrożność przy stosowaniu preparatu na rozległe rany, ponieważ istnieje możliwość wchłaniania systemowego substancji czynnych, co może prowadzić do ogólnoustrojowych działań niepożądanych. Jest to szczególnie istotne przy leczeniu pacjentów z dużymi uszkodzeniami skóry, oparzeniami lub innymi rozległymi zmianami skórnymi. ⁸