Przedawkowanie
Altabactin (250 IU + 5000 IU)/g

Przedawkowanie maści Altabactin, zawierającej 250 IU/g bacytracyny cynkowej oraz 5 mg/g siarczanu neomycyny, niesie ryzyko toksyczności ogólnoustrojowej, zwłaszcza przy aplikacji na duże powierzchnie uszkodzonej skóry, głębokie rany lub owrzodzenia troficzne. Wchłanianie systemowe substancji czynnych może prowadzić do nefrotoksyczności objawiającej się podwyższonym stężeniem kreatyniny, zmniejszeniem GFR, oligurią, białkomoczem oraz zaburzeniami elektrolitowymi, wynikających z uszkodzenia kanalików nerkowych przez neomycynę. Ryzyko to wzrasta u pacjentów z istniejącą dysfunkcją nerek, odwodnieniem, podeszłym wiekiem oraz przy jednoczesnym stosowaniu innych leków nefrotoksycznych.

Przedawkowanie leku Altabactin

Przedawkowanie produktu leczniczego Altabactin, maść (250 IU bacytracyny + 5000 IU neomycyny)/g, wiąże się z istotnymi zagrożeniami dla pacjenta, szczególnie w przypadku stosowania na dużych powierzchniach uszkodzonej skóry, ranach lub owrzodzeniach. Nadmierna aplikacja tego produktu zwiększa ryzyko wchłaniania substancji czynnych do krwioobiegu, co może skutkować poważnymi konsekwencjami zdrowotnymi.1

Mechanizm toksycznego działania

W przypadku przedawkowania maści Altabactin, zawierającej bacytracynę cynkową (250 IU/g) oraz siarczan neomycyny (5 mg/g), główne zagrożenie wynika z wchłaniania systemowego składników aktywnych przez uszkodzoną barierę skórną. Jest to szczególnie niebezpieczne u pacjentów z owrzodzeniami troficznymi, gdzie penetracja substancji czynnych do krwioobiegu jest znacząco zwiększona. Toksyczność ogólnoustrojowa dotyczy przede wszystkim negatywnego wpływu na nerki i narząd słuchu.2

Czynniki ryzyka przedawkowania

Ryzyko przedawkowania i wystąpienia działań niepożądanych wzrasta w następujących sytuacjach:

  • Aplikacja na rozległe powierzchnie skóry – im większy obszar aplikacji, tym większe wchłanianie substancji czynnych3
  • Stosowanie na głębokie rany – uszkodzenia penetrujące skórę ułatwiają absorpcję składników maści4
  • Aplikacja na uszkodzoną skórę – brak integralności bariery skórnej sprzyja wchłanianiu składników maści5
  • Leczenie owrzodzeń troficznych – obszary z zaburzonym ukrwieniem i upośledzoną barierą ochronną skóry6
  • Stosowanie dużych dawek preparatu – nadmierna ilość substancji czynnych zwiększa ryzyko działań ogólnoustrojowych7

Objawy kliniczne przedawkowania

Przedawkowanie leku Altabactin prowadzi do dwóch głównych zespołów toksyczności ogólnoustrojowej: działania nefrotoksycznego i ototoksycznego. Ryzyko ich wystąpienia wzrasta szczególnie u pacjentów ze schorzeniami predysponującymi, takimi jak upośledzona funkcja nerek czy wcześniejsze uszkodzenia narządu słuchu.8

Typ toksyczności Objawy kliniczne Mechanizm uszkodzenia Czynniki ryzyka
Działanie nefrotoksyczne
  • Podwyższone stężenie kreatyniny w surowicy
  • Zmniejszenie przesączania kłębuszkowego (GFR)
  • Oliguria lub anuria
  • Białkomocz
  • Zaburzenia elektrolitowe
Uszkodzenie komórek kanalików nerkowych przez wchłonięty siarczan neomycyny
  • Wcześniej istniejące choroby nerek
  • Podeszły wiek
  • Odwodnienie
  • Jednoczesne stosowanie innych leków nefrotoksycznych
  • Owrzodzenia troficzne z dużą powierzchnią aplikacji
Działanie ototoksyczne
  • Szumy uszne
  • Zawroty głowy
  • Zaburzenia równowagi
  • Postępująca utrata słuchu
  • Uszkodzenie błędnika
Uszkodzenie komórek rzęsatych ucha wewnętrznego przez neomycynę
  • Wcześniejsze uszkodzenia narządu słuchu
  • Starszy wiek
  • Jednoczesne stosowanie innych leków ototoksycznych
  • Długotrwała ekspozycja na dużą dawkę
  • Uszkodzenia skóry w okolicach głowy/szyi

Postępowanie w przypadku przedawkowania

W razie stwierdzenia objawów przedawkowania leku Altabactin lub podejrzenia nadmiernej absorpcji ogólnoustrojowej należy natychmiast przerwać stosowanie preparatu i wdrożyć odpowiednie postępowanie medyczne. W przypadku pacjentów z owrzodzeniami troficznymi należy zachować szczególną ostrożność ze względu na zwiększone ryzyko wchłaniania systemowego.9

Zalecenia monitorowania

U pacjentów otrzymujących Altabactin na duże obszary uszkodzonej skóry, szczególnie przy długotrwałym stosowaniu, zaleca się systematyczne monitorowanie funkcji nerek (oznaczanie stężenia kreatyniny, mocznika, GFR) oraz wykonywanie badań audiometrycznych w celu wczesnego wykrycia potencjalnych powikłań nefro- i ototoksycznych. Szczególną grupę ryzyka stanowią pacjenci z owrzodzeniami troficznymi, u których wchłanianie substancji czynnych może być znacząco podwyższone.10

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl