Interakcje leku
Akis 50 mg/ml

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące interakcji obserwowanych podczas stosowania diklofenaku w formie roztworu do wstrzykiwań AKIS oraz innych postaci farmaceutycznych, w tym tabletek dojelitowych. Należy zwrócić szczególną uwagę na potencjalne interakcje lekowe, które mogą wymagać dostosowania dawkowania lub monitorowania pacjenta.¹

Interakcje z lekami nasercowymi i przeciwnadciśnieniowymi

Lit – leki z grupy niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ), do których należy diklofenak, zmniejszają wydalanie litu przez nerki, co prowadzi do zwiększenia stężenia litu w osoczu. Jeżeli takie połączenie jest konieczne, należy bezwzględnie kontrolować stężenie litu we krwi oraz odpowiednio dostosowywać dawkowanie litu podczas całego okresu terapii, tj. w czasie leczenia wstępnego, skojarzonego, a także po odstawieniu diklofenaku.²

Digoksyna – diklofenak może zwiększać stężenie digoksyny w osoczu podczas jednoczesnego stosowania. Zalecane jest regularne monitorowanie stężenia digoksyny w surowicy krwi pacjenta.³

Leki moczopędne, inhibitory ACE, antagoniści receptora angiotensyny II – NLPZ mogą osłabiać działanie przeciwnadciśnieniowe leków moczopędnych oraz innych leków przeciwnadciśnieniowych (w tym leków beta-adrenolitycznych i inhibitorów konwertazy angiotensyny [ACE]). U pacjentów z zaburzoną czynnością nerek (szczególnie odwodnionych lub w wieku podeszłym) jednoczesne podawanie inhibitora ACE lub antagonisty receptora angiotensyny II z lekami hamującymi cyklooksygenazę może skutkować dalszym pogorszeniem funkcji nerek, włącznie z ryzykiem wystąpienia ostrej niewydolności nerek. Kombinacje tych leków należy stosować z dużą ostrożnością, zwłaszcza u osób starszych. Pacjenci powinni być odpowiednio nawodnieni, a funkcja nerek monitorowana zarówno na początku terapii skojarzonej, jak i okresowo w trakcie jej trwania.⁴

Jednoczesne stosowanie diklofenaku z lekami moczopędnymi oszczędzającymi potas może prowadzić do zwiększenia poziomu potasu w osoczu, co wymaga regularnego monitorowania.⁵

Interakcje z innymi NLPZ i lekami przeciwbólowymi

Inne NLPZ, kortykosteroidy i kwas acetylosalicylowy – jednoczesne stosowanie diklofenaku z innymi NLPZ o działaniu ogólnoustrojowym, kortykosteroidami lub kwasem acetylosalicylowym zwiększa ryzyko wystąpienia działań niepożądanych, szczególnie ze strony przewodu pokarmowego, i nie jest zalecane.⁶

Interakcje z lekami przeciwzakrzepowymi i wpływającymi na hemostazę

Leki przeciwzakrzepowe i heparyna – jednoczesne stosowanie diklofenaku z lekami przeciwzakrzepowymi lub heparyną (szczególnie u osób w podeszłym wieku lub przy stosowaniu dawek leczniczych) wymaga ostrożności ze względu na zwiększone ryzyko krwawienia. Mechanizm tego zjawiska opiera się na hamowaniu czynności płytek krwi przez NLPZ oraz uszkodzeniu błony śluzowej przewodu pokarmowego. Diklofenak może nasilać działanie takich leków jak warfaryna czy heparyna. Nie zaleca się podawania heparyny u pacjentów w podeszłym wieku lub w dawkach leczniczych przy jednoczesnym stosowaniu diklofenaku. Jeśli nie można uniknąć takiego połączenia, należy starannie monitorować międzynarodowy współczynnik znormalizowany (INR). Pomimo że badania kliniczne nie wskazują jednoznacznie na wpływ diklofenaku na działanie leków przeciwzakrzepowych, doniesienia wskazują na zwiększone ryzyko krwawień u pacjentów przyjmujących jednocześnie obie grupy leków, co uzasadnia ścisłe monitorowanie takich pacjentów.⁷

Leki trombolityczne i przeciwpłytkowe – podobnie jak w przypadku leków przeciwzakrzepowych, jednoczesne stosowanie diklofenaku z lekami trombolitycznymi i przeciwpłytkowymi wymaga ostrożności ze względu na zwiększone ryzyko krwawienia.⁸

Selektywne inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI) – jednoczesne stosowanie NLPZ, w tym diklofenaku, z lekami z grupy SSRI zwiększa ryzyko krwawienia z przewodu pokarmowego.⁹

Interakcje z lekami przeciwcukrzycowymi

Badania kliniczne wykazały, że diklofenak zasadniczo może być stosowany jednocześnie z doustnymi lekami przeciwcukrzycowymi bez wpływu na ich działanie kliniczne. Zanotowano jednak pojedyncze przypadki działań zarówno hipoglikemizujących, jak i hiperglikemizujących, które wymagały dostosowania dawki leków przeciwcukrzycowych. Dlatego podczas jednoczesnego stosowania diklofenaku i leków przeciwcukrzycowych zaleca się kontrolowanie stężenia glukozy we krwi.¹⁰

Interakcje z lekami immunosupresyjnymi i cytotoksycznymi

Metotreksat – diklofenak może zmniejszać klirens nerkowy metotreksatu, co powoduje zwiększenie jego stężenia w organizmie. Zaleca się ostrożność przy podawaniu NLPZ, w tym diklofenaku, szczególnie gdy są stosowane mniej niż 24 godziny przed lub po podaniu metotreksatu, ze względu na możliwość zwiększenia stężenia metotreksatu we krwi i nasilenia jego toksyczności. Podczas pierwszych tygodni leczenia skojarzonego zaleca się cotygodniowe kontrolowanie morfologii krwi. Monitorowanie powinno być zintensyfikowane u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek lub u osób w podeszłym wieku.¹¹

Pemetreksed – u pacjentów z prawidłową czynnością nerek (klirens kreatyniny > 80 ml/min) jednoczesne stosowanie diklofenaku może zwiększać ryzyko toksyczności pemetreksedu poprzez obniżenie jego klirensu. W takich przypadkach zaleca się biologiczne monitorowanie czynności nerek. ^{80 ml/min: Zwiększone ryzyko toksyczności pemetreksedu w związku z obniżeniem klirensu kreatyniny pemetreksedu. Zaleca się biologiczny monitoring czynności nerek.”>12}

Inhibitory kalcyneuryny (np. cyklosporyna, takrolimus) – działanie nefrotoksyczne tych leków może być nasilone przez NLPZ poprzez mechanizm związany z prostaglandynami nerkowymi. Podczas jednoczesnego leczenia zaleca się monitorowanie czynności nerek, szczególnie u pacjentów w podeszłym wieku.¹³

Takrolimus – możliwe jest zwiększenie ryzyka nefrotoksyczności przy jednoczesnym stosowaniu NLPZ z takrolimusem. Mechanizm tego działania polega na wpływie zarówno NLPZ, jak i inhibitora kalcyneuryny na nerkowe prostaglandyny.¹⁴

Interakcje z innymi grupami leków

Deferazyroks – jednoczesne stosowanie NLPZ z deferazyroksem może zwiększać ryzyko toksycznego działania na przewód pokarmowy. Pacjenci otrzymujący takie połączenie leków powinni być ściśle monitorowani.¹⁵

Chinolony przeciwbakteryjne – istnieją pojedyncze doniesienia o przypadkach drgawek, które mogą być związane z jednoczesnym stosowaniem chinolonów i NLPZ.¹⁶

Fenytoina – podczas jednoczesnego stosowania fenytoiny z diklofenakiem zaleca się monitorowanie stężenia fenytoiny w osoczu z powodu możliwego nieoczekiwanego zwiększenia jej stężenia.¹⁷

Kolestypol i cholestyramina – leki te mogą opóźniać lub zmniejszać wchłanianie diklofenaku. Z tego powodu zaleca się podawanie diklofenaku przynajmniej na godzinę przed lub 4-6 godzin po podaniu kolestypolu/cholestyraminy.¹⁸

Silne inhibitory CYP2C9 (np. sulfinpirazon i worykonazol) – zaleca się ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu diklofenaku z silnymi inhibitorami CYP2C9, ponieważ mogą one powodować istotne zwiększenie maksymalnego stężenia diklofenaku w osoczu poprzez hamowanie jego metabolizmu.¹⁹

Mifepryston – nie należy stosować NLPZ w ciągu 8-12 dni po podaniu mifeprystonu, gdyż mogą one zmniejszać jego skuteczność.²⁰

Zydowudyna – jednoczesne stosowanie NLPZ z zydowudyną zwiększa ryzyko toksycznego działania na układ krwiotwórczy. Wykazano, że łączne podawanie ibuprofenu i zydowudyny zwiększa ryzyko wylewu krwi do stawu i krwiaka u pacjentów chorych na hemofilię i zakażonych wirusem HIV.²¹

Warto zaznaczyć, że chociaż AKIS w znacznym stopniu wiąże się z białkami osocza, nie zakłóca wiązania białek z salicylanami, tolbutamidem i prednizolonem.²²

Interakcje diklofenaku z alkoholem

Jednoczesne spożywanie alkoholu z diklofenakiem nie jest zalecane ze względu na zwiększone ryzyko działań niepożądanych, zwłaszcza ze strony przewodu pokarmowego. Alkohol może nasilać działanie drażniące diklofenaku na błonę śluzową żołądka, co zwiększa ryzyko krwawień z przewodu pokarmowego. Ponadto, alkohol może wpływać na metabolizm diklofenaku w wątrobie, potencjalnie zmieniając jego stężenie we krwi.

U pacjentów z chorobami wątroby jednoczesne stosowanie diklofenaku i alkoholu może dodatkowo obciążać wątrobę i zwiększać ryzyko hepatotoksyczności. U pacjentów przyjmujących diklofenak zaleca się całkowitą abstynencję lub znaczne ograniczenie spożycia alkoholu, a także konsultację z lekarzem przed spożyciem nawet niewielkich ilości alkoholu.

Tabela interakcji diklofenaku