Działania niepożądane
Adenocor 3 mg/ml
Adenocor (adenozyna 3 mg/ml) wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, głównie związanych z jego farmakodynamicznym wpływem na układ sercowo-naczyniowy, oddechowy oraz ośrodkowy układ nerwowy. Najczęściej obserwowane działania obejmują bradykardię, blok przedsionkowo-komorowy, dodatkowe skurcze serca, duszność, zaczerwienienie twarzy oraz bóle głowy i zawroty głowy. Większość objawów jest przejściowa i ustępuje w ciągu mniej niż 1 minuty po przerwaniu podawania leku, co jest związane z bardzo krótkim okresem półtrwania adenozyny (<10 sekund). Niemniej jednak, u pacjentów z chorobą niedokrwienną serca lub skłonnościami do zaburzeń rytmu mogą wystąpić ciężkie reakcje, takie jak asystolia, migotanie komór, torsade de pointes, czy zawał mięśnia sercowego, które mogą mieć charakter zagrażający życiu.
- Działania niepożądane leku Adenocor
- Profil bezpieczeństwa i mechanizm powstawania działań niepożądanych
- Działania niepożądane według układów narządowych
- Zaburzenia układu nerwowego
- Zaburzenia psychiczne
- Zaburzenia oka
- Zaburzenia żołądka i jelit
- Zaburzenia serca
- Zaburzenia naczyniowe
- Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia
- Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania
- Zaburzenia układu immunologicznego
- Tabela działań niepożądanych leku Adenocor
- Monitorowanie działań niepożądanych
Działania niepożądane leku Adenocor
Adenocor (adenozyna 3 mg/ml roztwór do wstrzykiwań) może powodować szereg działań niepożądanych, które w większości przypadków mają charakter łagodny i krótkotrwały (trwają krócej niż 1 minuta). Jednak personel medyczny powinien mieć świadomość, że mimo dobrej tolerancji leku przez większość pacjentów, mogą wystąpić również ciężkie reakcje niepożądane wymagające natychmiastowej interwencji.1
Profil bezpieczeństwa i mechanizm powstawania działań niepożądanych
Działania niepożądane Adenocoru wynikają głównie z jego farmakodynamicznego działania na układ sercowo-naczyniowy, układ oddechowy oraz ośrodkowy układ nerwowy. Ze względu na krótki czas półtrwania adenozyny w osoczu (mniej niż 10 sekund), większość działań niepożądanych szybko ustępuje po przerwaniu podawania leku, jednak niektóre z ciężkich reakcji mogą wymagać natychmiastowej interwencji medycznej.2
Działania niepożądane według układów narządowych
Poniżej przedstawiono działania niepożądane pogrupowane według układów narządowych z określeniem częstości ich występowania zgodnie z przyjętą klasyfikacją: bardzo często (≥1/10); często (≥1/100, <1/10); niezbyt często (≥1/1000, <1/100); rzadko (≥1/10 000, <1/1000); bardzo rzadko (<1/10 000), częstość nieznana (nie może być określona na podstawie dostępnych danych).3
Zaburzenia układu nerwowego
W obrębie układu nerwowego Adenocor może powodować różnorodne dolegliwości, od łagodnych do potencjalnie groźnych:
- Często: bóle głowy, zawroty głowy, uczucie pustki w głowie4
- Niezbyt często: uczucie ucisku w głowie5
- Bardzo rzadko: przemijające, szybko i samoistnie ustępujące zwiększenie ciśnienia wewnątrzczaszkowego6
- Częstość nieznana: utrata przytomności, omdlenie, drgawki, szczególnie u osób chorych ze skłonnością do drgawek7
Zaburzenia psychiczne
W zakresie funkcji psychicznych Adenocor może powodować:
- Często: lęk – objaw zgłaszany przez pacjentów, który może być związany zarówno z działaniem leku na ośrodkowy układ nerwowy, jak i z dyskomfortem wynikającym z innych działań niepożądanych8
Zaburzenia oka
W zakresie narządu wzroku odnotowano:
- Niezbyt często: niewyraźne widzenie – objaw przejściowy, ustępujący po eliminacji leku z organizmu9
Zaburzenia żołądka i jelit
W obrębie układu pokarmowego mogą wystąpić:
- Często: nudności10
- Niezbyt często: metaliczny smak w ustach11
- Częstość nieznana: wymioty12
Zaburzenia serca
Najliczniejszą grupą działań niepożądanych są zaburzenia dotyczące układu sercowo-naczyniowego, co wynika z bezpośredniego wpływu adenozyny na receptory adenozynowe w sercu:
- Bardzo często: bradykardia, zahamowanie zatokowe, blok przedsionkowo-komorowy, dodatkowe skurcze przedsionkowe, uczucie nieregularnego bicia serca, zaburzenia pobudliwości komór, takie jak: dodatkowe skurcze komorowe, częstoskurcz komorowy13
- Niezbyt często: częstoskurcz zatokowy, kołatanie serca14
- Bardzo rzadko: ciężka bradykardia nie reagująca na atropinę, wymagająca tymczasowego zastosowania stymulatora serca, migotanie przedsionków, torsade de pointes, migotanie komór15
- Częstość nieznana: asystolia (zatrzymanie czynności serca), czasem ze skutkiem śmiertelnym, szczególnie u chorych z współwystępującą chorobą niedokrwienną serca lub innymi zaburzeniami czynności serca; zawał serca, także z uniesieniem odcinka ST szczególnie u pacjentów z zaawansowaną chorobą tętnic wieńcowych (CAD); skurcz tętnic wieńcowych, mogący prowadzić do zawału mięśnia sercowego16
Zaburzenia naczyniowe
W obrębie układu naczyniowego obserwowano:
- Bardzo często: zaczerwienienie twarzy – związane z rozszerzeniem naczyń obwodowych i zwiększonym przepływem krwi17
- Częstość nieznana: niedociśnienie tętnicze, czasem ciężkie; udar mózgu lub przemijający mózgowy napad niedokrwienia, wtórnie do hemodynamicznych efektów adenozyny w tym niedociśnienia18
Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia
W zakresie układu oddechowego Adenocor może powodować:
- Bardzo często: duszność (lub uczucie potrzeby głębokiego wdechu) – może być związana ze stymulacją receptorów w płucach przez adenozynę19
- Niezbyt często: hiperwentylacja20
- Bardzo rzadko: skurcz oskrzeli – szczególnie u pacjentów z astmą oskrzelową lub chorobą obturacyjną płuc21
- Częstość nieznana: niewydolność oddechowa, bezdech i (lub) zatrzymanie oddechu22
Co istotne, odnotowano przypadki niewydolności oddechowej, skurczu oskrzeli, bezdechu i zatrzymania oddychania ze skutkiem śmiertelnym.23
Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania
Pacjenci często zgłaszają następujące objawy ogólne:
- Bardzo często: uczucie ucisku i (lub) bólu w klatce piersiowej, uczucie zaciskania i (lub) gniecenia w klatce piersiowej24
- Często: uczucie pieczenia25
- Niezbyt często: nadmierna potliwość, uczucie ogólnego dyskomfortu, osłabienie, ból26
- Bardzo rzadko: odczyny w miejscu wstrzyknięcia27
Zaburzenia układu immunologicznego
W zakresie układu immunologicznego odnotowano:
- Częstość nieznana: reakcja anafilaktyczna (włączając obrzęk naczynioruchowy i reakcje skórne takie jak pokrzywka i wysypka)28
Tabela działań niepożądanych leku Adenocor
| Układ narządowy | Częstość występowania | Działanie niepożądane | Opis i znaczenie kliniczne |
|---|---|---|---|
| Zaburzenia układu nerwowego | Często (≥1/100, <1/10) | Bóle głowy, zawroty głowy, uczucie pustki w głowie | Objawy przejściowe, ustępujące po zakończeniu infuzji |
| Niezbyt często (≥1/1000, <1/100) | Uczucie ucisku w głowie | Objaw przejściowy, związany z rozszerzeniem naczyń mózgowych | |
| Bardzo rzadko (<1/10 000) | Przemijające zwiększenie ciśnienia wewnątrzczaszkowego | Ustępuje samoistnie, nie wymaga zwykle interwencji | |
| Częstość nieznana | Utrata przytomności, omdlenie, drgawki | Szczególne ryzyko u pacjentów ze skłonnością do drgawek; może wymagać natychmiastowej interwencji | |
| Zaburzenia psychiczne | Często (≥1/100, <1/10) | Lęk | Często związany z innymi objawami dyskomfortu |
| Zaburzenia oka | Niezbyt często (≥1/1000, <1/100) | Niewyraźne widzenie | Objaw przejściowy |
| Zaburzenia żołądka i jelit | Często (≥1/100, <1/10) | Nudności | Zwykle przejściowe |
| Niezbyt często (≥1/1000, <1/100) | Metaliczny smak w ustach | Ustępuje po eliminacji leku | |
| Częstość nieznana | Wymioty | Może wymagać leczenia objawowego | |
| Zaburzenia serca | Bardzo często (≥1/10) | Bradykardia, zahamowanie zatokowe, blok przedsionkowo-komorowy, dodatkowe skurcze przedsionkowe, uczucie nieregularnego bicia serca, zaburzenia pobudliwości komór | Wynikają z farmakologicznego działania adenozyny; zwykle samoistnie ustępują |
| Niezbyt często (≥1/1000, <1/100) | Częstoskurcz zatokowy, kołatanie serca | Mogą być związane z odruchową odpowiedzią na spadek ciśnienia | |
| Bardzo rzadko (<1/10 000) | Ciężka bradykardia niereagująca na atropinę, migotanie przedsionków, torsade de pointes, migotanie komór | Ciężka bradykardia może wymagać tymczasowego zastosowania stymulatora serca; pozostałe zaburzenia rytmu mogą zagrażać życiu | |
| Częstość nieznana | Asystolia, zawał serca, skurcz tętnic wieńcowych | Mogą mieć skutek śmiertelny, szczególnie u chorych z współwystępującą chorobą niedokrwienną serca | |
| Zaburzenia naczyniowe | Bardzo często (≥1/10) | Zaczerwienienie twarzy | Efekt rozszerzenia naczyń obwodowych |
| Częstość nieznana | Niedociśnienie tętnicze (czasem ciężkie), udar mózgu, przemijający mózgowy napad niedokrwienia | Mogą być konsekwencją hemodynamicznych efektów adenozyny, stanowią poważne zagrożenie | |
| Zaburzenia układu oddechowego | Bardzo często (≥1/10) | Duszność (lub uczucie potrzeby głębokiego wdechu) | Zwykle przejściowe, związane ze stymulacją receptorów w płucach |
| Niezbyt często (≥1/1000, <1/100) | Hiperwentylacja | Zwykle przejściowa | |
| Bardzo rzadko (<1/10 000) | Skurcz oskrzeli | Szczególne ryzyko u pacjentów z astmą lub chorobą obturacyjną płuc | |
| Częstość nieznana | Niewydolność oddechowa, bezdech, zatrzymanie oddechu | Mogą mieć skutek śmiertelny | |
| Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania | Bardzo często (≥1/10) | Uczucie ucisku i/lub bólu w klatce piersiowej, uczucie zaciskania i/lub gniecenia w klatce piersiowej | Mogą przypominać dławicę piersiową, zwykle przejściowe |
| Często (≥1/100, <1/10) | Uczucie pieczenia | Zwykle przejściowe | |
| Niezbyt często (≥1/1000, <1/100) | Nadmierna potliwość, uczucie ogólnego dyskomfortu, osłabienie, ból | Objawy niespecyficzne, zwykle przejściowe | |
| Bardzo rzadko (<1/10 000) | Odczyny w miejscu wstrzyknięcia | Reakcje miejscowe związane z podaniem leku | |
| Zaburzenia układu immunologicznego | Częstość nieznana | Reakcja anafilaktyczna (obrzęk naczynioruchowy, pokrzywka, wysypka) | Stanowi poważne zagrożenie, wymaga natychmiastowej interwencji |
Monitorowanie działań niepożądanych
Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.29
Postępowanie przy ciężkich działaniach niepożądanych
W przypadku wystąpienia ciężkich działań niepożądanych, takich jak przedłużająca się asystolia, ciężka bradykardia niereagująca na atropinę, ciężkie zaburzenia rytmu serca, skurcz oskrzeli czy reakcje anafilaktyczne, należy natychmiast przerwać podawanie leku i wdrożyć odpowiednie postępowanie terapeutyczne. W niektórych przypadkach (np. ciężka bradykardia) może być konieczne zastosowanie tymczasowej elektrostymulacji serca.30
Kolejne rozdziały
Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.
Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.
- Dawkowanie i sposób podawania
- Działania niepożądane
- Interakcje leku
- Profil bezpieczeństwa leku
- Przeciwwskazania
- Przedawkowanie
- Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
- Skład i postać leku
- Specjalne ostrzeżenia
- Właściwości farmakodynamiczne
- Właściwości farmakokinetyczne
- Wpływ na płodność, ciążę i laktację
- Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn
- Wskazania do stosowania