Działania niepożądane
Abagat 75 mg

Wprowadzenie do działań niepożądanych leku Abagat

Dabigatran eteksylan (substancja czynna leku Abagat 75 mg, kapsułki twarde) został poddany kompleksowej ocenie bezpieczeństwa w badaniach klinicznych z udziałem około 64 000 pacjentów, z czego około 35 000 otrzymywało dabigatran eteksylan. W badaniach kontrolowanych dotyczących zapobiegania żylnej chorobie zakrzepowo-zatorowej (ŻChZZ) dabigatranem eteksylanem w dawce 150 mg lub 220 mg na dobę leczono 6 684 pacjentów.¹

Najczęściej obserwowanymi zdarzeniami niepożądanymi są krwawienia, które występują u około 14% pacjentów. Duże krwawienia, w tym krwawienia z ran, występują u mniej niż 2% pacjentów. Należy podkreślić, że mimo rzadkiego występowania poważnych krwawień w badaniach klinicznych, nie można wykluczyć wystąpienia dużego lub silnego krwawienia, które niezależnie od lokalizacji może stanowić zagrożenie dla życia pacjenta, prowadzić do niepełnosprawności lub nawet śmierci.²

Szczegółowe zestawienie działań niepożądanych u dorosłych

Poniżej przedstawiono działania niepożądane skategoryzowane według klasyfikacji układów i narządów (SOC) wraz z częstością ich występowania. Przyjęto następującą konwencję określania częstości: bardzo często (≥1/10), często (≥1/100 do <1/10), niezbyt często (≥1/1 000 do <1/100), rzadko (≥1/10 000 do <1/1 000), bardzo rzadko (<1/10 000), nieznana (częstość nie może być określona na podstawie dostępnych danych).³

Powikłania krwotoczne – szczegółowa charakterystyka

Ze względu na mechanizm działania dabigatranu eteksylanu, jego stosowanie wiąże się ze zwiększonym ryzykiem wystąpienia ukrytego lub jawnego krwawienia z dowolnej tkanki lub narządu. Objawy przedmiotowe, podmiotowe i nasilenie krwawienia (włącznie z możliwością zgonu) różnią się w zależności od miejsca, stopnia lub rozległości krwawienia i/lub towarzyszącej niedokrwistości.⁴

W badaniach klinicznych, podczas długotrwałego leczenia dabigatranem eteksylanem w porównaniu z leczeniem antagonistami witaminy K (VKA), częściej obserwowano krwawienia z błon śluzowych (np. z przewodu pokarmowego czy układu moczowo-płciowego). Oprócz odpowiedniego nadzoru klinicznego, zaleca się wykonywanie badań laboratoryjnych hemoglobiny/hematokrytu w celu wykrywania utajonego krwawienia.⁵

Grupy pacjentów ze zwiększonym ryzykiem krwawień

Ryzyko krwawienia może być większe w następujących grupach pacjentów:

• Pacjenci z umiarkowanymi zaburzeniami czynności nerek
• Pacjenci jednocześnie przyjmujący leki wpływające na hemostazę
• Pacjenci przyjmujący silne inhibitory P-glikoproteiny (P-gp)⁶

Objawy powikłań krwotocznych

Do objawów powikłań krwotocznych mogą należeć:

• Osłabienie
• Bladość
• Zawroty głowy
• Ból głowy
• Niewyjaśniony obrzęk
• Duszność
• Niewyjaśniony wstrząs⁷

Znane powikłania krwotoczne

Dla dabigatranu eteksylanu zgłaszano następujące znane powikłania krwotoczne:

• Zespół ciasnoty międzypowięziowej
• Ostra niewydolność nerek z powodu obniżonej perfuzji
• Nefropatia związana z leczeniem przeciwzakrzepowym u pacjentów z predysponującymi czynnikami ryzyka⁸

Podczas oceny stanu każdego pacjenta leczonego przeciwzakrzepowo należy uwzględnić możliwość wystąpienia krwotoku. W przypadku niekontrolowanego krwawienia u dorosłych pacjentów dostępny jest swoisty czynnik odwracający działanie dabigatranu – darucyzumab.⁹

Częstotliwość incydentów krwawienia w badaniach klinicznych u dorosłych

Poniższa tabela przedstawia liczbę pacjentów, u których wystąpiło działanie niepożądane w postaci krwawienia podczas stosowania dabigatranu eteksylanu w porównaniu do enoksaparyny w badaniach klinicznych:¹⁰

Agranulocytoza i neutropenia

W okresie po wprowadzeniu dabigatranu eteksylanu do obrotu bardzo rzadko zgłaszano agranulocytozę i neutropenię. Ze względu na charakter zgłoszeń w ramach systemu kontroli po wprowadzeniu do obrotu w populacji o nieokreślonej wielkości, dokładne określenie częstości występowania tych działań niepożądanych nie jest możliwe. Częstość zgłaszania szacuje się na:

• 7 zdarzeń na 1 milion pacjento-lat w przypadku agranulocytozy
• 5 zdarzeń na 1 milion pacjento-lat w przypadku neutropenii¹¹

Działania niepożądane u dzieci i młodzieży

Bezpieczeństwo stosowania dabigatranu eteksylanu w leczeniu żylnej choroby zakrzepowo-zatorowej (ŻChZZ) i zapobieganiu nawrotom ŻChZZ u dzieci i młodzieży zostało zbadane w dwóch badaniach fazy III (DIVERSITY i 1160.108). Łącznie dabigatranem eteksylanem leczono 328 dzieci i młodzieży. Pacjenci otrzymywali dawki dostosowane do wieku i masy ciała, w postaci farmaceutycznej odpowiedniej dla wieku.¹²

Ogólnie oczekuje się, że profil bezpieczeństwa u dzieci jest podobny do profilu u dorosłych. Działania niepożądane wystąpiły łącznie u 26% dzieci i młodzieży leczonych dabigatranem eteksylanem z powodu ŻChZZ i w ramach zapobiegania nawrotom ŻChZZ.¹³

Występowanie incydentów krwawienia u dzieci i młodzieży

W dwóch badaniach fazy III dotyczących leczenia ŻChZZ i zapobiegania nawrotom ŻChZZ u dzieci i młodzieży zaobserwowano następujące incydenty krwawienia:

• U 7 pacjentów (2,1%) wystąpił incydent dużego krwawienia
• U 5 pacjentów (1,5%) wystąpił klinicznie istotny, inny niż duży, incydent krwawienia
• U 75 pacjentów (22,9%) wystąpił incydent małego krwawienia¹⁴

Częstość występowania incydentów krwawień była ogólnie większa w starszej grupie wiekowej (12 do <18 lat: 28,6%) niż w młodszych grupach wiekowych (od urodzenia do <2 lat: 23,3%; od 2 do <12 lat: 16,2%). Duże lub ciężkie krwawienie, niezależnie od lokalizacji, może zagrażać życiu pacjenta lub prowadzić do niepełnosprawności, a nawet zgonu.¹⁵

Zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych

Po wprowadzeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to ciągłe monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego. Osoby należące do fachowego personelu medycznego powinny zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych: Al. Jerozolimskie 181C, 02-222 Warszawa, Tel.: + 48 22 49-21-301, Faks: + 48 22 49-21-309, Strona internetowa: https://smz.ezdrowie.gov.pl¹⁶

Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu.¹⁷