przewlekłe wysiękowe zapalenie ucha środkowego
Przewlekłe wysiękowe zapalenie ucha środkowego (PZUŚ, otitis media with effusion, OME) to choroba charakteryzująca się długotrwałym nagromadzeniem płynu w jamie ucha środkowego przy jednoczesnym braku objawów ostrego stanu zapalnego. Stan ten często rozwija się po przebytym ostrym zapaleniu ucha środkowego lub w wyniku dysfunkcji trąbki słuchowej.
W patomechanizmie schorzenia kluczową rolę odgrywa zaburzenie wentylacji ucha środkowego, najczęściej spowodowane nieprawidłowym funkcjonowaniem trąbki słuchowej. Prowadzi to do resorpcji powietrza z jamy bębenkowej, wytworzenia podciśnienia oraz transudacji płynu do ucha środkowego. Wysięk może mieć charakter surowiczy, śluzowy lub mieszany, a jego obecność powoduje pogorszenie przewodnictwa dźwięków przez ucho środkowe.
Głównym objawem PZUŚ jest niedosłuch przewodzeniowy o różnym stopniu nasilenia. U dzieci może objawiać się to opóźnionym rozwojem mowy, trudnościami w nauce czy problemami z koncentracją. W przeciwieństwie do ostrego zapalenia, ból ucha występuje rzadko, podobnie jak gorączka czy inne objawy ogólnoustrojowe. W badaniu otoskopowym stwierdza się często wciągnięcie błony bębenkowej, zmianę jej zabarwienia oraz widoczny poziom płynu lub pęcherzyki powietrza.
Diagnostyka obejmuje badanie otoskopowe, tympanometrię (wykazującą typowo krzywą typu B lub C), audiometrię oraz, w wybranych przypadkach, badania obrazowe. Leczenie zależy od czasu trwania schorzenia, nasilenia objawów i wieku pacjenta. Obejmuje obserwację (w przypadkach z tendencją do samoistnego ustępowania), farmakoterapię oraz metody zabiegowe, takie jak drenaż jamy bębenkowej z założeniem drenów wentylacyjnych czy adenotomia.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Ból ucha – Objawy
Ból ucha (otalgia) jest częstą dolegliwością, szczególnie u dzieci, charakteryzującą się różnorodnym charakterem bólu (ostry, tępy, pulsujący, palący) i najczęściej jednostronnym umiejscowieniem. Typowe objawy to ból, uczucie pełności, upośledzenie słuchu, gorączka (38-40°C), wyciek z ucha oraz rzadziej zawroty głowy. U dzieci obserwuje się dodatkowo objawy takie jak ciągnięcie ucha, rozdrażnienie, trudności w karmieniu i zaburzenia snu. Najczęstszą przyczyną jest ostre zapalenie ucha środkowego, które pojawia się zwykle 2-7 dni po infekcji górnych dróg oddechowych, z najsilniejszym bólem trwającym 1-2 dni i ustępującym w ciągu 2-3 dni. W około 5-10% przypadków może dojść do perforacji błony bębenkowej, objawiającej się nagłym ustąpieniem bólu i wyciekiem ropnym lub surowiczym, z gojeniem w ciągu 2-3 dni do kilku miesięcy. Po infekcji może utrzymywać się wysiękowe zapalenie ucha środkowego z przewlekłym uczuciem dyskomfortu i przejściowym upośledzeniem słuchu.
dysfunkcja trąbki Eustachiusza, infekcja górnych dróg oddechowych, infekcja ucha środkowego, kanał słuchowy, nawracające zapalenie ucha środkowego, niedosłuch, ostre zapalenie ucha środkowego, otalgia, otorynolaryngolog, perforacja błony bębenkowej, porażenie nerwu twarzowego, przewlekłe wysiękowe zapalenie ucha środkowego, przewlekłe zapalenie ucha zewnętrznego, sztywność karku, szumy uszne, ucho wysiękowe, uszkodzenie błony bębenkowej, vertigo, wyciek z ucha, wysiękowe zapalenie ucha środkowego, zaburzenia stawu skroniowo-żuchwowego, zapalenie opon mózgowych, zapalenie wyrostka sutkowatego, zawroty głowy - Leksykon chorób i schorzeń
Zapalenie ucha środkowego – Etiologia i przyczyny
Zapalenie ucha środkowego (otitis media) to zapalenie przestrzeni za błoną bębenkową, wywołane najczęściej przez bakterie (85% przypadków), głównie Streptococcus pneumoniae (40-80%), Haemophilus influenzae (20-30%) oraz Moraxella catarrhalis. Wirusy odpowiadają za około 15% przypadków, w tym wirusy grypy A i B, adenowirusy, RSV, enterowirusy, koronawirusy, rinowirusy i paragrypy. Kluczową rolę w patogenezie odgrywa dysfunkcja trąbki Eustachiusza, prowadząca do zablokowania drenażu i gromadzenia się płynu w uchu środkowym, co sprzyja infekcji. U dzieci poniżej 2-4 roku życia, ze względu na krótszą, bardziej poziomą i węższą trąbkę Eustachiusza oraz przerost migdałka gardłowego, ryzyko zapalenia jest szczególnie wysokie. Czynniki ryzyka obejmują także obniżoną odporność, ekspozycję na dym tytoniowy, karmienie sztuczne, używanie smoczka, alergie, a także wady rozwojowe i predyspozycje genetyczne.
adenowirus, błona bębenkowa, dysfunkcja trąbki Eustachiusza, enterowirus, implant ślimakowy, klirens śluzowo-rzęskowy, koronawirus, migdałek gardłowy, moraksella, niedosłuch, ostre zapalenie ucha środkowego, paciorkowiec grupy A, pałeczka hemofilna, perforacja błony bębenkowej, pneumokok, porażenie nerwu twarzowego, przerost migdałka gardłowego, przewlekłe ropne zapalenie ucha środkowego, przewlekłe wysiękowe zapalenie ucha środkowego, refluks żołądkowo-przełykowy, rinowirus, ropień mózgu, rozszczep podniebienia, RSV, trąbka Eustachiusza, wirus grypy, wirus paragrypy, wysiękowe zapalenie ucha środkowego, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych, zapalenie ucha środkowego, zapalenie wyrostka sutkowatego, zespół Downa, zespół Pierre’a Robina, zespół Treachera-Collinsa