kiła pierwszorzędowa
Kiła pierwszorzędowa (syphilis primaria) to początkowe stadium kiły, choroby przenoszonej drogą płciową wywoływanej przez bakterię Treponema pallidum. Charakterystycznym objawem tego stadium jest objaw pierwotny w postaci owrzodzenia zwanego chancre, które pojawia się w miejscu wniknięcia bakterii do organizmu, zwykle na narządach płciowych, odbycie lub jamie ustnej.
Objaw pierwotny rozwija się po okresie wylęgania trwającym przeciętnie 3-4 tygodnie (zakres 10-90 dni). Chancre ma postać niebolesnego, twardego owrzodzenia o gładkim dnie i uniesionych brzegach, któremu towarzyszy niebolesne powiększenie regionalnych węzłów chłonnych. Owrzodzenie goi się samoistnie po 3-6 tygodniach, bez pozostawienia blizny.
Rozpoznanie kiły pierwszorzędowej opiera się na badaniu klinicznym, badaniach serologicznych (odczyn VDRL/RPR, FTA, TPHA) oraz bezpośrednim wykryciu krętków za pomocą badania w ciemnym polu widzenia lub metodami molekularnymi. Leczenie z wyboru stanowi penicylina benzatynowa podawana domięśniowo w pojedynczej dawce.
Kiła pierwszorzędowa nieleczona przechodzi w stadium drugorzędowe po około 4-8 tygodniach od momentu zagojenia się objawu pierwotnego. Wczesne rozpoznanie i leczenie kiły pierwszorzędowej ma kluczowe znaczenie dla zapobiegania rozwojowi późnych powikłań oraz transmisji zakażenia.
Powiązane wpisy
- Leksykon chorób i schorzeń
Kiła – Leczenie
Kiła (Syphilis) jest chorobą przenoszoną drogą płciową wywoływaną przez Treponema pallidum, której leczenie opiera się na parenteralnym podawaniu penicyliny G. Benzylopenicylina benzatynowa (Bicillin L-A) jest lekiem pierwszego wyboru we wszystkich stadiach kiły, z dawkami dostosowanymi do stadium choroby: 2,4 mln j. w pojedynczej dawce dla kiły wczesnej (pierwszorzędowa, drugorzędowa, wczesna utajona <1 roku), oraz 2,4 mln j. co tydzień przez 3 tygodnie (łącznie 7,2 mln j.) dla kiły późnej utajonej i trzeciorzędowej bez zajęcia OUN. Neurokiła wymaga leczenia dożylnego wodną krystaliczną penicyliną G w dawce 18-24 mln j./dobę co 4 godziny przez 10-14 dni lub penicyliną prokainową 2,4 mln j. domięśniowo z probenecydem 500 mg p.o. 4x/d przez 10-14 dni. U pacjentów uczulonych na penicylinę stosuje się doksycyklinę, tetracyklinę, ceftriakson lub azytromycynę, jednak nie są one rekomendowane u kobiet ciężarnych i w neurokile, gdzie konieczna jest desensytyzacja i leczenie penicyliną. Leczenie kiły wrodzonej u noworodków obejmuje wodną krystaliczną penicylinę G 100 000-150 000 j./kg/dobę lub penicylinę prokainową 50 000 j./kg/dawkę przez 10 dni.
azytromycyna, benzylopenicylina benzatynowa, ceftriakson, desensytyzacja, doksycyklina, kiła, kiła drugorzędowa, kiła pierwszorzędowa, kiła późna utajona, kiła trzeciorzędowa, kiła układu sercowo-naczyniowego, kiła wczesna utajona, kiła wrodzona, koinfekcja HIV, krętek blady, neurokiła, penicylina G, penicylina prokainowa, płyn mózgowo-rdzeniowy, probenecyd, reakcja Jarisch-Herxheimera, reinfekcja, testy niekrętkowe, tetracyklina - Leksykon chorób i schorzeń
Kiła – Etiologia i przyczyny
Kiła (syphilis) jest ogólnoustrojową infekcją bakteryjną wywołaną przez Treponema pallidum subspecies pallidum, charakteryzującą się wysoką inwazyjnością i zdolnością do unikania odpowiedzi immunologicznej dzięki mechanizmowi konwersji genowej genu tprK. Transmisja odbywa się głównie drogą kontaktów seksualnych (waginalnych, analnych, oralnych) z osobą zakaźną, z ryzykiem zakażenia wynoszącym 30-60% po pojedynczym kontakcie. Zakażenie może również przenosić się z matki na płód (ryzyko 60-80% w przypadku nieleczonej kiły), przez pocałunki, transfuzje krwi lub dzielenie się igłami. Największa zakaźność występuje w stadiach pierwotnym, wtórnym oraz wczesnym utajonym (do 1 roku od zakażenia). Czynniki ryzyka obejmują m.in. niezabezpieczone kontakty seksualne, liczne partnerstwa, zakażenie HIV oraz przynależność do grupy MSM (78,4-83,7% przypadków w krajach rozwiniętych).
kiła drugorzędowa, kiła oponowo-naczyniowa, kiła ośrodkowego układu nerwowego, kiła pierwszorzędowa, kiła trzeciorzędowa, kiła wczesna utajona, kiła wrodzona, koinfekcja HIV, krętek blady, narządy płciowe, reakcja immunologiczna, transmisja kiły, transmisja przezłożyskowa, wiąd rdzenia, zakażenia przenoszone drogą płciową, zakażenie HIV, zanik kory mózgowej, zapalenie nerek, zapalenie tęczówki, zapalenie wątroby