agonista dopaminergiczny
Agoniści dopaminergiczni to grupa leków naśladujących działanie dopaminy poprzez bezpośrednie pobudzanie receptorów dopaminowych w ośrodkowym układzie nerwowym. Mechanizm ich działania opiera się na wiązaniu z receptorami dopaminowymi (głównie D2 i D3), co prowadzi do wywołania efektów podobnych do naturalnego neuroprzekaźnika.
W praktyce klinicznej agoniści dopaminergiczni znajdują zastosowanie przede wszystkim w leczeniu choroby Parkinsona, gdzie kompensują niedobór dopaminy w zwojach podstawy mózgu. Do najczęściej stosowanych należą: bromokryptyna, pramipeksol, ropinirol, rotygotyna oraz apomorfina. Leki te są również wykorzystywane w terapii hiperprolaktynemii, zespołu niespokojnych nóg oraz zespołu Tourette’a.
Profil działań niepożądanych agonistów dopaminergicznych obejmuje nudności, wymioty, niedociśnienie ortostatyczne, zaburzenia psychotyczne oraz zaburzenia kontroli impulsów (patologiczny hazard, hiperseksualność, kompulsywne zakupy). W przeciwieństwie do lewodopy, długotrwałe stosowanie tych leków rzadziej prowadzi do rozwoju dyskinez, jednak mogą one powodować obrzęki obwodowe i nadmierną senność dzienną.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Paliperydon – Interakcje
Paliperydon wykazuje istotne interakcje farmakodynamiczne, zwłaszcza z lekami wydłużającymi odstęp QT w EKG, takimi jak leki przeciwarytmiczne klasy IA (np. chinidyna, dyzopyramid) i III (amiodaron, sotalol), niektóre leki przeciwhistaminowe, przeciwpsychotyczne oraz przeciwmalaryczne (np. meflokina). Współstosowanie tych leków wymaga szczególnej ostrożności i monitorowania EKG ze względu na ryzyko arytmii. Paliperydon może także antagonizować działanie lewodopy i innych agonistów dopaminergicznych, co wymaga stosowania najmniejszych skutecznych dawek obu leków, zwłaszcza w zaawansowanej chorobie Parkinsona. Ponadto, ze względu na ryzyko hipotonii ortostatycznej, należy zachować ostrożność przy jednoczesnym stosowaniu z innymi lekami o podobnym działaniu, np. trójpierścieniowymi lekami przeciwdepresyjnymi i innymi przeciwpsychotycznymi. Współstosowanie z lekami obniżającymi próg drgawkowy (fenotiazyny, SSRI, tramadol) również wymaga ostrożności.
agonista dopaminergiczny, amiodaron, anksjolityk, butyrofenon, chinidyna, choroba Parkinsona, depresja oddechowa, diwalproinian sodu, dyzopyramid, działanie niepożądane, działanie uspokajające, farmakokinetyka walproinianu, fenotiazyna, glikoproteina p, hipotonia ortostatyczna, inhibitor enzymu CYP2D6, interakcja farmakokinetyczna, izoenzym cytochromu P-450, karbamazepina, kwas walproinowy, lek nasenny, lek przeciwhistaminowy, lek przeciwmalaryczny, lek przeciwpsychotyczny, lek psychostymulujący, lek trójpierścieniowy, leki przeciwarytmiczne klasy Ia, leki przeciwarytmiczne klasy III, lewodopa, meflokina, metylofenidat, objawy pozapiramidowe, odstęp QT, opioid, ośrodkowy układ nerwowy, paliperydon, paroksetyna, próg drgawkowy, rysperydon, sedacja, selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny, sotalol, SSRI, tramadol, zaburzenie koordynacji, zaburzenie motoryczne