reakcja alergiczna podczas leczenia odczulającego
Wskazanie

Reakcja alergiczna podczas leczenia odczulającego (immunoterapii swoistej) to niepożądane zdarzenie, które może wystąpić w trakcie podawania szczepionki alergenowej. Reakcje te mogą mieć charakter miejscowy (obrzęk, zaczerwienienie, świąd w miejscu podania) lub ogólnoustrojowy (pokrzywka, obrzęk naczynioruchowy, skurcz oskrzeli, a w najcięższych przypadkach wstrząs anafilaktyczny). Najczęściej pojawiają się w ciągu 30 minut od podania dawki alergenu.

W przypadku wystąpienia reakcji alergicznych stosuje się leki przeciwhistaminowe (np. Zyrtec, Claritine, Allegra), a w cięższych przypadkach glikokortykosteroidy (np. Dexaven, Solu-Medrol). W sytuacjach nagłych, zwłaszcza przy objawach anafilaksji, kluczowe jest natychmiastowe podanie adrenaliny (np. Adrenalina WZF, EpiPen, Anapen). U pacjentów z astmą pomocne mogą być również krótko działające beta-2-mimetyki (np. Ventolin, Berotec).

Największym wyzwaniem podczas leczenia pacjenta z reakcją alergiczną w trakcie immunoterapii jest ocena, czy kontynuować odczulanie. Konieczne jest indywidualne podejście uwzględniające stosunek korzyści do ryzyka. W przypadku reakcji miejscowych zwykle możliwe jest kontynuowanie terapii z ewentualną modyfikacją schematu dawkowania lub premedykacją przeciwhistaminową. Natomiast po wystąpieniu ciężkich reakcji systemowych należy rozważyć przerwanie immunoterapii lub znaczne zmniejszenie dawki alergenu.

Istotnym problemem jest również odpowiednie przygotowanie gabinetu, w którym prowadzona jest immunoterapia. Powinien on być wyposażony w leki i sprzęt do natychmiastowego leczenia anafilaksji. Pacjenci po podaniu szczepionki alergenowej powinni pozostawać pod obserwacją przez co najmniej 30 minut. Ważna jest także edukacja pacjenta dotycząca rozpoznawania wczesnych objawów reakcji alergicznej i postępowania w takiej sytuacji, zwłaszcza w przypadku immunoterapii prowadzonej w warunkach domowych.