rak gruczołu krokowego o wysokim ryzyku postępu choroby
Wskazanie

Rak gruczołu krokowego o wysokim ryzyku postępu choroby (high-risk prostate cancer) to agresywna postać nowotworu prostaty, charakteryzująca się zwiększonym potencjałem do szybkiego wzrostu i tworzenia przerzutów. W klasyfikacji tej uwzględnia się kilka parametrów, w tym wysoki poziom PSA (>20 ng/ml), wysoki stopień złośliwości histologicznej w skali Gleasona (≥8) oraz zaawansowane stadium kliniczne (≥T2c). Pacjenci z wysokim ryzykiem postępu wymagają intensywnego, wielokierunkowego podejścia terapeutycznego.

W leczeniu raka prostaty o wysokim ryzyku stosuje się zazwyczaj terapię wielomodalną. Podstawę stanowi prostatektomia radykalna lub radioterapia (często w połączeniu z terapią hormonalną). W Polsce stosowane są preparaty hormonalne takie jak: Zoladex, Eligard, Diphereline (analogi GnRH), Firmagon (antagonista GnRH), oraz antyandrogeny jak Bicalutamid Polpharma, Casodex, Flutamid. W przypadkach opornych na kastrację stosuje się nowsze leki jak Erleada (apalutamid), Xtandi (enzalutamid), Zytiga (octan abirateronu) czy Nubeqa (darolutamid).

W przypadku wystąpienia przerzutów arsenał terapeutyczny poszerza się o chemioterapię (Docetaxel Accord, Taxotere) oraz terapię izotopową (Xofigo). Ważnym elementem pozostaje również monitorowanie postępu choroby poprzez regularne badania PSA, obrazowanie oraz ocenę kliniczną.

Największą trudnością w leczeniu pacjentów z rakiem prostaty o wysokim ryzyku jest zapobieganie rozwojowi choroby opornej na kastrację oraz przerzutów. Wyzwaniem pozostaje również optymalne zaplanowanie sekwencji terapeutycznych oraz balansowanie między skutecznością leczenia a jakością życia pacjenta. Efekty uboczne terapii hormonalnej (utrata libido, uderzenia gorąca, osteoporoza, zespół metaboliczny) oraz radykalnych metod leczenia (nietrzymanie moczu, zaburzenia erekcji) znacząco wpływają na dobrostan chorych.

Istotną kwestią jest również właściwe określenie momentu wprowadzenia nowych terapii u pacjentów z progresją choroby oraz personalizacja leczenia w oparciu o coraz liczniejsze biomarkery molekularne i genetyczne. Interdyscyplinarne podejście z udziałem urologów, onkologów, radioterapeutów i innych specjalistów jest kluczowe dla osiągnięcia optymalnych wyników terapeutycznych.