Leksykon wskazań

Zawęż listę wskazań poprzez wybór początkowej litery nazwy:

Wskazania, strona 2 z 169

  • nadczynność tarczycy

    Nadczynność tarczycy (hipertyreoza) to stan, w którym tarczyca produkuje nadmierne ilości hormonów tarczycowych: tyroksyny (T4) i trijodotyroniny (T3). Prowadzi to do przyspieszenia metabolizmu i zaburzenia funkcjonowania wielu narządów. Najczęstszymi przyczynami nadczynności tarczycy są choroba Gravesa-Basedowa (autoimmunologiczna), wole guzkowe nadczynne, zapalenie tarczycy oraz przedawkowanie preparatów hormonów tarczycy.

  • przewlekła stabilna dławica piersiowa

    Przewlekła stabilna dławica piersiowa to zespół kliniczny charakteryzujący się nawracającym dyskomfortem w klatce piersiowej, najczęściej związanym z wysiłkiem fizycznym lub stresem emocjonalnym. Jest ona spowodowana niedokrwieniem mięśnia sercowego na skutek zwężenia tętnic wieńcowych, najczęściej na tle miażdżycy. Objawy są przewidywalne i powtarzalne, pojawiają się podczas wysiłku o podobnym natężeniu i ustępują po zaprzestaniu aktywności lub po zażyciu nitrogliceryny.

  • ból gardła

    Ból gardła, medycznie określany jako zapalenie gardła lub gardłowo-krtaniowe, to powszechny objaw chorób górnych dróg oddechowych. Zazwyczaj jest skutkiem infekcji wirusowej (około 70-80% przypadków), rzadziej bakteryjnej (najczęściej paciorkowcowej). Może również wystąpić w wyniku podrażnienia mechanicznego, alergii, refluksu żołądkowo-przełykowego czy oddychania suchym powietrzem.

  • zapobieganie chorobom sercowo-naczyniowym

    Zapobieganie chorobom sercowo-naczyniowym (ChSN) obejmuje szereg działań mających na celu redukcję ryzyka wystąpienia schorzeń takich jak choroba niedokrwienna serca, zawał mięśnia sercowego, udar mózgu czy miażdżyca. Wskazania do profilaktyki występują zarówno u osób bez objawów choroby (profilaktyka pierwotna), jak i u pacjentów po przebytych incydentach sercowo-naczyniowych (profilaktyka wtórna).

  • mieszana dyslipidemia

    Mieszana dyslipidemia to zaburzenie gospodarki lipidowej charakteryzujące się jednoczesnym występowaniem podwyższonego stężenia cholesterolu całkowitego (hipercholesterolemia) oraz trójglicerydów (hipertrójglicerydemia) we krwi. Jest to częsta postać dyslipidemii, występująca zarówno jako zaburzenie pierwotne (uwarunkowane genetycznie), jak i wtórne – towarzyszące innym chorobom, np. cukrzycy typu 2, zespołowi metabolicznemu, przewlekłej chorobie nerek czy niedoczynności tarczycy.

  • uogólnione zaburzenie lękowe

    Uogólnione zaburzenie lękowe (GAD – Generalized Anxiety Disorder) to przewlekła choroba psychiczna charakteryzująca się nadmiernym, trudnym do kontrolowania lękiem i zamartwianiem się różnymi sprawami życia codziennego. Pacjenci doświadczają napięcia, niepokoju i obaw przez większość dni przez co najmniej 6 miesięcy. GAD często wiąże się z objawami somatycznymi, takimi jak napięcie mięśniowe, zmęczenie, trudności z koncentracją, drażliwość, zaburzenia snu i niepokój ruchowy.

  • ból mięśniowy

    Ból mięśniowy (mialgia) to dolegliwość charakteryzująca się dyskomfortem lub bólem odczuwanym w tkance mięśniowej. Może być objawem wielu różnych stanów – od przemęczenia po poważne choroby. Najczęstsze przyczyny bólu mięśniowego to nadmierny wysiłek fizyczny, urazy, stany zapalne, zaburzenia autoimmunologiczne, infekcje wirusowe (np. grypa), zaburzenia elektrolitowe oraz choroby układowe.

  • zaburzenia erekcji

    Zaburzenia erekcji (ED, dawniej impotencja) to utrzymująca się niezdolność do osiągnięcia lub utrzymania erekcji wystarczającej do odbycia satysfakcjonującego stosunku seksualnego. Jest to powszechny problem dotykający nawet 50% mężczyzn po 40. roku życia w różnym nasileniu. Przyczyny mogą być zarówno psychogenne (stres, depresja, lęk przed niespełnieniem oczekiwań), jak i organiczne (cukrzyca, miażdżyca, nadciśnienie tętnicze, hipogonadyzm, choroby neurologiczne, skutki uboczne leków).

  • napad częściowy wtórnie uogólniony

    Napad częściowy wtórnie uogólniony (zwany również ogniskowym z wtórnym uogólnieniem) to rodzaj napadu padaczkowego, który początkowo rozpoczyna się w ograniczonym obszarze mózgu (części korowej), a następnie rozprzestrzenia się na obie półkule mózgowe. Charakteryzuje się początkowymi objawami typowymi dla napadu częściowego, takimi jak zaburzenia czuciowe, motoryczne lub psychiczne, które następnie przechodzą w napad uogólniony toniczno-kloniczny (dawniej zwany grand mal).

  • zapalenie zatok

    Zapalenie zatok przynosowych to stan zapalny błony śluzowej wyściełającej zatoki przynosowe. Może mieć charakter ostry (trwający do 4 tygodni), podostry (4-12 tygodni) lub przewlekły (powyżej 12 tygodni). Najczęściej wywołane jest przez infekcje wirusowe, bakteryjne lub alergiczne zapalenie błony śluzowej nosa.

  • niedoczynność tarczycy

    Niedoczynność tarczycy (hypothyroidism) to zaburzenie endokrynologiczne charakteryzujące się niewystarczającą produkcją hormonów tarczycy (tyroksyny i trijodotyroniny) lub brakiem ich prawidłowego działania. Występuje częściej u kobiet, szczególnie po 60. roku życia. Najczęstszą przyczyną jest przewlekłe autoimmunologiczne zapalenie tarczycy (choroba Hashimoto), inne przyczyny to leczenie nadczynności tarczycy (radiojodem, zabieg chirurgiczny), polekowe uszkodzenie tarczycy, czy wady wrodzone.

  • zespół Zollingera-Ellisona

    Zespół Zollingera-Ellisona (ZES) to rzadka choroba, charakteryzująca się występowaniem guza (gastrinoma) wydzielającego duże ilości gastryny, co prowadzi do nadmiernej produkcji kwasu żołądkowego. Nadprodukcja kwasu powoduje rozwój wrzodów trawiennych, biegunki i innych objawów ze strony przewodu pokarmowego. ZES może występować sporadycznie lub jako część zespołu mnogiej gruczolakowatości wewnątrzwydzielniczej typu 1 (MEN1).

  • zawał mięśnia sercowego

    Zawał mięśnia sercowego (MI, myocardial infarction) to stan nagły, będący następstwem niedokrwienia mięśnia sercowego, najczęściej spowodowany zamknięciem lub krytycznym zwężeniem tętnicy wieńcowej. Skutkuje to martwicą kardiomiocytów w obszarze zaopatrywanym przez daną tętnicę. Głównymi czynnikami ryzyka zawału są nadciśnienie tętnicze, hipercholesterolemia, palenie tytoniu, cukrzyca, otyłość oraz predyspozycje genetyczne.

  • zakażenie dolnych dróg oddechowych

    Zakażenie dolnych dróg oddechowych to stan chorobowy obejmujący oskrzela, oskrzeliki oraz płuca. Najczęściej wywoływane jest przez wirusy (np. RSV, wirusy grypy, paragrypy, adenowirusy) lub bakterie (Streptococcus pneumoniae, Haemophilus influenzae, Mycoplasma pneumoniae). Do najczęstszych postaci klinicznych zaliczamy zapalenie oskrzeli, zapalenie oskrzelików i zapalenie płuc.

  • chłoniak grudkowy

    Chłoniak grudkowy (ang. follicular lymphoma) jest jednym z najczęstszych rodzajów indolentnych chłoniaków nieziarniczych (NHL). Rozwija się z limfocytów B ośrodków rozmnażania i zazwyczaj charakteryzuje się powolnym przebiegiem. Choroba najczęściej diagnozowana jest u pacjentów w wieku 55-60 lat, a nieco częściej dotyka kobiet niż mężczyzn.

  • zakażenie tkanek miękkich

    Zakażenie tkanek miękkich (ZTM) to grupa chorób infekcyjnych obejmujących skórę, tkankę podskórną, powięzie i mięśnie. Zakażenia te mogą mieć różny stopień nasilenia – od łagodnych postaci (zapalenie tkanki łącznej, róża) po ciężkie, zagrażające życiu infekcje (martwicze zapalenie powięzi, zgorzel gazowa). Najczęstszymi czynnikami etiologicznymi są paciorkowce grupy A (Streptococcus pyogenes), gronkowce (głównie Staphylococcus aureus), a w przypadku cięższych postaci – bakterie beztlenowe i Gram-ujemne.

  • heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna

    Heterozygotyczna hipercholesterolemia rodzinna (HeFH) to genetycznie uwarunkowane zaburzenie metabolizmu lipidów, charakteryzujące się podwyższonym stężeniem cholesterolu LDL we krwi. Jest to jedna z najczęstszych chorób genetycznych, występująca z częstością około 1:250-500 osób w populacji ogólnej. HeFH jest spowodowana mutacją w jednym z genów odpowiedzialnych za metabolizm cholesterolu, najczęściej w genie receptora LDL (LDLR), rzadziej w genach APOB lub PCSK9.

  • bakteriemia

    Bakteriemia to obecność żywych bakterii we krwi pacjenta, co stanowi poważny stan kliniczny wymagający natychmiastowej interwencji. Bakterie dostają się do krwiobiegu najczęściej w wyniku zakażenia tkanek miękkich, dróg moczowych, układu oddechowego, przewodu pokarmowego lub jako powikłanie zabiegów medycznych (np. cewnikowania naczyń). Nieleczona bakteriemia może szybko prowadzić do sepsy, wstrząsu septycznego i niewydolności wielonarządowej.

  • ból pooperacyjny

    Ból pooperacyjny to dolegliwość pojawiająca się w następstwie zabiegu chirurgicznego, będąca wynikiem uszkodzenia tkanek, reakcji zapalnej oraz stymulacji nocyceptorów. Jego nasilenie zależy od rozległości operacji, lokalizacji, typu zabiegu oraz indywidualnej wrażliwości pacjenta. Nieodpowiednio leczony ból pooperacyjny może prowadzić do przedłużonego gojenia ran, zwiększonego ryzyka powikłań oraz rozwoju przewlekłego zespołu bólowego.

  • łuszczyca

    Łuszczyca (psoriasis) to przewlekła, nawracająca choroba zapalna skóry o podłożu autoimmunologicznym, charakteryzująca się występowaniem rumieniowo-złuszczających blaszek, najczęściej zlokalizowanych na łokciach, kolanach, owłosionej skórze głowy oraz okolicy lędźwiowo-krzyżowej. Choroba dotyka około 2-3% populacji i może wystąpić w każdym wieku, choć najczęściej pojawia się przed 40. rokiem życia.

  • chłoniak z komórek płaszcza

    Chłoniak z komórek płaszcza (ang. Mantle Cell Lymphoma, MCL) to rzadki i agresywny typ nowotworu złośliwego układu chłonnego, stanowiący około 6-8% wszystkich chłoniaków nieziarniczych. Wywodzi się z dojrzałych limfocytów B strefy płaszcza grudek chłonnych. Charakteryzuje się obecnością translokacji chromosomowej t(11;14), prowadzącej do nadekspresji cykliny D1, co skutkuje zaburzeniami regulacji cyklu komórkowego.

  • zapalenie gardła

    Zapalenie gardła (faryngitis) to stan zapalny tylnej ściany gardła, często objawiający się bólem, zaczerwienieniem, obrzękiem oraz uczuciem pieczenia i suchości w gardle. Może występować w postaci ostrej (trwającej kilka dni) lub przewlekłej (utrzymującej się powyżej 3 tygodni). W zależności od etiologii, wyróżniamy zapalenie gardła o podłożu wirusowym (najczęściej), bakteryjnym, grzybiczym lub alergicznym.

  • napad toniczno-kloniczny pierwotnie uogólniony

    Napad toniczno-kloniczny pierwotnie uogólniony (dawniej zwany grand mal) jest typem napadu padaczkowego, w którym od samego początku dochodzi do obustronnej, symetrycznej aktywacji obu półkul mózgowych. Charakteryzuje się on nagłą utratą przytomności, po której następuje faza toniczna (sztywność wszystkich mięśni ciała trwająca około 10-20 sekund) przechodząca w fazę kloniczną (rytmiczne drgawki mięśni trwające zwykle 30-60 sekund). Napadom często towarzyszy przygryzienie języka, ślinotok, bezwiedne oddanie moczu oraz okres splątania i senności po napadzie (tzw. faza ponapadowa).

  • niestabilna dławica piersiowa

    Niestabilna dławica piersiowa to ostry zespół wieńcowy charakteryzujący się nagłym nasileniem lub pojawieniem się dolegliwości dławicowych w spoczynku lub przy minimalnym wysiłku. W odróżnieniu od zawału serca, nie dochodzi tu do martwicy mięśnia sercowego, jednak stan ten wymaga natychmiastowej interwencji medycznej ze względu na wysokie ryzyko rozwoju zawału. Niestabilna dławica piersiowa występuje najczęściej na skutek pęknięcia blaszki miażdżycowej i częściowego zamknięcia tętnicy wieńcowej przez powstały zakrzep.

  • zapalenie pęcherza moczowego

    Zapalenie pęcherza moczowego to stan zapalny błony śluzowej pęcherza moczowego, najczęściej spowodowany infekcją bakteryjną. Bakterie, głównie Escherichia coli, wnikają do układu moczowego przez cewkę moczową i kolonizują pęcherz. Objawami są częste i bolesne oddawanie moczu, uczucie parcia na pęcherz, ból w podbrzuszu oraz mętny, czasem krwisty mocz. Zapalenie pęcherza dotyka częściej kobiet ze względu na krótszą cewkę moczową i bliskość ujścia cewki do odbytu.

  • zespoły mielodysplastyczne

    Zespoły mielodysplastyczne (MDS) to grupa chorób hematologicznych charakteryzujących się nieefektywną hematopoezą prowadzącą do cytopenii obwodowej i ryzyka transformacji w ostrą białaczkę szpikową. Występują najczęściej u osób starszych, średni wiek diagnozy to około 70 lat. Etiologia jest zróżnicowana – MDS może być pierwotny (idiopatyczny) lub wtórny (związany z wcześniejszą chemioterapią, radioterapią lub ekspozycją na czynniki środowiskowe).

  • epizod manii

    Epizod manii jest stanem zaburzenia nastroju charakteryzującym się nadmiernie podwyższonym, ekspansywnym lub drażliwym nastrojem, który utrzymuje się przez co najmniej tydzień. Towarzyszy mu wzmożona energia, zmniejszona potrzeba snu, wielomówność, gonitwa myśli, rozproszenie uwagi, zwiększona aktywność ukierunkowana na cel lub pobudzenie psychoruchowe. Pacjenci w stanie manii mogą również wykazywać zawyżoną samoocenę, podejmować ryzykowne zachowania oraz angażować się w działania o potencjalnie szkodliwych konsekwencjach, takie jak nieprzemyślane inwestycje finansowe czy przypadkowe kontakty seksualne.

  • hiperlipidemia mieszana

    Hiperlipidemia mieszana to zaburzenie metaboliczne charakteryzujące się jednoczesnym podwyższonym stężeniem cholesterolu całkowitego (hipercholesterolemia) oraz trójglicerydów (hipertrójglicerydemia) we krwi. Jest to jedno z najczęstszych zaburzeń lipidowych, często uwarunkowane genetycznie, ale może być również wywołane czynnikami środowiskowymi, takimi jak dieta bogata w tłuszcze nasycone, otyłość, nadużywanie alkoholu czy obecność chorób takich jak cukrzyca lub niedoczynność tarczycy.

  • ból

    Ból to subiektywne, nieprzyjemne doznanie zmysłowe i emocjonalne, związane z rzeczywistym lub potencjalnym uszkodzeniem tkanek. Jest on jednym z najczęstszych objawów, z którymi pacjenci zgłaszają się do lekarza. Ból możemy podzielić na ostry (trwający do 3 miesięcy) i przewlekły (trwający powyżej 3 miesięcy). Ze względu na mechanizm powstawania wyróżniamy ból receptorowy (nocyceptywny), neuropatyczny oraz mieszany.

  • dławica piersiowa

    Dławica piersiowa (angina pectoris) to zespół objawów charakteryzujących się bólem lub dyskomfortem w klatce piersiowej, zwykle wywołanym przez niedokrwienie mięśnia sercowego bez martwicy komórek. Ból najczęściej opisywany jest jako ucisk, ściskanie lub pieczenie zlokalizowane za mostkiem, z możliwym promieniowaniem do lewego ramienia, szyi, żuchwy lub pleców. Dławica typowo pojawia się podczas wysiłku fizycznego, stresu emocjonalnego, po obfitym posiłku lub ekspozycji na zimno, a ustępuje po odpoczynku lub zażyciu nitrogliceryny.

  • astma

    Astma to przewlekła choroba zapalna dróg oddechowych charakteryzująca się nawracającymi epizodami duszności, świszczącego oddechu, kaszlu i uczucia ściskania w klatce piersiowej. Występuje na skutek nadreaktywności oskrzeli na różne czynniki, takie jak alergeny, infekcje, wysiłek fizyczny czy zanieczyszczenia powietrza. Astma dotyka pacjentów w każdym wieku, jednak często rozpoczyna się w dzieciństwie.

  • wrzodziejące zapalenie jelita grubego

    Wrzodziejące zapalenie jelita grubego (WZJG) to przewlekła choroba zapalna jelita grubego charakteryzująca się obecnością owrzodzeń błony śluzowej jelita. Należy do nieswoistych chorób zapalnych jelit (NChZJ). Schorzenie zwykle rozpoczyna się w odbytnicy i może rozprzestrzeniać się proksymalnie, obejmując całe jelito grube. Typowe objawy to biegunka z domieszką krwi i śluzu, bóle brzucha, nagłe parcia na stolec oraz przewlekłe zmęczenie.

  • choroba wrzodowa żołądka

    Choroba wrzodowa żołądka to schorzenie charakteryzujące się występowaniem ubytków w błonie śluzowej żołądka, sięgających poza blaszkę mięśniową błony śluzowej. Jest najczęściej spowodowana zakażeniem Helicobacter pylori lub stosowaniem niesteroidowych leków przeciwzapalnych. Wrzody żołądka występują częściej u osób starszych, palaczy oraz osób nadużywających alkoholu.

  • choroba wrzodowa dwunastnicy

    Choroba wrzodowa dwunastnicy to przewlekłe schorzenie charakteryzujące się tworzeniem ubytków w błonie śluzowej dwunastnicy. Główną przyczyną jest zakażenie bakterią Helicobacter pylori, choć czynniki takie jak długotrwałe przyjmowanie niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ), palenie tytoniu czy nadmierne spożycie alkoholu również odgrywają istotną rolę. Typowymi objawami są ból w nadbrzuszu, który pojawia się 2-3 godziny po posiłku lub na czczo, a także zgaga, nudności, wymioty i utrata wagi.

  • pierwotne nadciśnienie tętnicze

    Pierwotne nadciśnienie tętnicze (samoistne) to choroba przewlekła charakteryzująca się podwyższonym ciśnieniem tętniczym krwi, bez uchwytnej przyczyny organicznej. Stanowi około 90-95% wszystkich przypadków nadciśnienia tętniczego. Rozpoznanie stawia się, gdy wartości ciśnienia skurczowego są równe lub wyższe niż 140 mmHg i/lub ciśnienia rozkurczowego równe lub wyższe niż 90 mmHg, stwierdzone podczas co najmniej dwóch różnych wizyt lekarskich.

  • zakażenie kości i stawów

    Zakażenie kości i stawów to poważne schorzenie, które może obejmować zapalenie kości (zapalenie kości i szpiku – osteomyelitis) oraz zapalenie stawów na tle infekcyjnym (artretyzm septyczny). Infekcje te mogą być spowodowane przez różne drobnoustroje, w tym bakterie (najczęściej Staphylococcus aureus), grzyby czy mykobakterie. Do zakażenia może dojść na drodze krwiopochodnej, w wyniku rozprzestrzeniania się infekcji z tkanek sąsiadujących, lub bezpośredniego wprowadzenia patogenu (np. podczas operacji, urazu lub iniekcji).

  • lęk napadowy

    Lęk napadowy (napady paniki) to zaburzenie charakteryzujące się nagłymi, intensywnymi epizodami strachu, którym towarzyszą objawy somatyczne takie jak kołatanie serca, duszność, zawroty głowy, drżenie, pocenie się oraz uczucie derealizacji lub depersonalizacji. Napady te pojawiają się nagle, osiągają szczyt w ciągu kilku minut i zwykle trwają od kilkunastu do kilkudziesięciu minut. Lęk napadowy może występować jako samodzielne zaburzenie lub towarzyszyć innym zaburzeniom psychicznym, takim jak agorafobia, zaburzenia depresyjne czy zaburzenia lękowe uogólnione.

  • ostra białaczka limfoblastyczna

    Ostra białaczka limfoblastyczna (ALL) to nowotwór hematologiczny charakteryzujący się niekontrolowanym rozrostem prekursorów limfocytów (limfoblastów) w szpiku kostnym, krwi obwodowej, a także w narządach pozaszpikowych. Choroba rozwija się w wyniku transformacji nowotworowej komórki macierzystej lub progenitorowej układu chłonnego, co prowadzi do upośledzenia prawidłowej hematopoezy.

  • zakażenie w obrębie jamy brzusznej

    Zakażenie w obrębie jamy brzusznej (infekcja wewnątrzbrzuszna) to stan chorobowy wywołany przez drobnoustroje, najczęściej bakterie, który może dotyczyć różnych narządów jamy brzusznej. Może występować jako powikłanie perforacji przewodu pokarmowego, zapalenia wyrostka robaczkowego, zapalenia uchyłków, urazu brzucha, operacji w obrębie jamy brzusznej lub chorób onkologicznych. Zakażenia te mogą przybierać formę zlokalizowaną (ropień) lub rozlaną (zapalenie otrzewnej).

  • ostre odmiedniczkowe zapalenie nerek

    Ostre odmiedniczkowe zapalenie nerek (pyelonephritis acuta) to ostra infekcja bakteryjna dotycząca miąższu nerki i układu kielichowo-miedniczkowego. Najczęstszym patogenem wywołującym to schorzenie jest Escherichia coli (około 80-90% przypadków), rzadziej inne bakterie Gram-ujemne, takie jak Klebsiella, Proteus czy Pseudomonas. Zakażenie najczęściej szerzy się drogą wstępującą z dolnych dróg moczowych.

  • szpitalne zapalenie płuc

    Szpitalne zapalenie płuc (HAP – Hospital-Acquired Pneumonia) to zakażenie płuc, które rozwija się w okresie 48 godzin lub później od przyjęcia pacjenta do szpitala i nie było obecne ani w okresie inkubacji w momencie hospitalizacji. Jest to jedno z najczęstszych zakażeń szpitalnych, które stanowi poważne zagrożenie dla pacjentów hospitalizowanych, szczególnie przebywających na oddziałach intensywnej terapii.

  • hipercholesterolemia rodzinna homozygotyczna

    Hipercholesterolemia rodzinna homozygotyczna (HoFH) to rzadka, genetycznie uwarunkowana choroba metaboliczna charakteryzująca się znacznie podwyższonym stężeniem cholesterolu LDL (tzw. „złego cholesterolu”) we krwi. Występuje z częstością około 1:1 000 000 osób. Pacjenci z HoFH dziedziczą dwa zmutowane allele genu receptora LDL (LDLR) lub innych genów związanych z metabolizmem cholesterolu, co skutkuje praktycznie całkowitym brakiem aktywności receptorów LDL.

  • stan zapalny gardła

    Stan zapalny gardła (zapalenie gardła, pharyngitis) to częste schorzenie charakteryzujące się podrażnieniem, bólem i obrzękiem gardła. Najczęściej jest spowodowany infekcjami wirusowymi (około 70-80% przypadków), rzadziej bakteryjnymi (głównie paciorkowcowymi), a sporadycznie może mieć podłoże alergiczne lub być wynikiem podrażnienia przez czynniki środowiskowe. Typowe objawy obejmują ból gardła, trudności w przełykaniu, zaczerwienienie tylnej ściany gardła oraz powiększone migdałki, często z obecnością nalotu.

  • choroba refluksowa przełyku

    Choroba refluksowa przełyku (GERD) to przewlekłe schorzenie, które powstaje na skutek nieprawidłowego cofania się treści żołądkowej do przełyku. Charakterystycznymi objawami są zgaga, kwaśne odbijanie, ból w klatce piersiowej, trudności w połykaniu, przewlekły kaszel oraz chrypka. Choroba może prowadzić do poważnych powikłań, takich jak zapalenie przełyku, zwężenie przełyku, przełyk Barretta, a nawet nowotwór przełyku.

  • choroba wieńcowa

    Choroba wieńcowa (IHD, Ischemic Heart Disease) to schorzenie, w którym dochodzi do zwężenia lub niedrożności tętnic wieńcowych, co prowadzi do niedokrwienia mięśnia sercowego. Główną przyczyną jest miażdżyca tętnic wieńcowych, prowadząca do ograniczenia przepływu krwi i niedostatecznego zaopatrzenia serca w tlen i substancje odżywcze.

  • stan zapalny jamy ustnej

    Stan zapalny jamy ustnej (stomatitis) to ogólne określenie obejmujące różne stany zapalne błony śluzowej jamy ustnej. Może on być wywołany przez infekcje wirusowe, bakteryjne lub grzybicze, urazy mechaniczne, alergiczne reakcje na pokarmy lub leki, a także jako skutek uboczny niektórych terapii, np. chemioterapii czy radioterapii. Charakterystycznymi objawami są zaczerwienienie, obrzęk, owrzodzenia, ból oraz trudności w jedzeniu i mówieniu.

  • zapalenie płuc

    Zapalenie płuc to ostra infekcja miąższu płucnego, charakteryzująca się obecnością wysięku zapalnego w pęcherzykach płucnych i przestrzeni śródmiąższowej. Do najczęstszych patogenów wywołujących zapalenie płuc należą bakterie (szczególnie Streptococcus pneumoniae), wirusy, grzyby oraz atypowe patogeny jak Mycoplasma pneumoniae czy Legionella pneumophila. Kliniczne objawy zapalenia płuc obejmują gorączkę, kaszel z odkrztuszaniem wydzieliny, ból w klatce piersiowej, duszność oraz ogólne osłabienie.

  • zakażenie górnych dróg oddechowych

    Zakażenie górnych dróg oddechowych to stan zapalny struktur anatomicznych zlokalizowanych powyżej krtani, obejmujący nos, zatoki przynosowe, gardło, migdałki i ucho środkowe. Najczęściej ma etiologię wirusową (90% przypadków), rzadziej bakteryjną lub grzybiczą. Typowe objawy to ból gardła, nieżyt nosa, kaszel, chrypka, podwyższona temperatura ciała oraz ogólne osłabienie. Zakażenia te występują powszechnie, szczególnie w okresach jesienno-zimowych, i stanowią jedną z najczęstszych przyczyn wizyt pacjentów w podstawowej opiece zdrowotnej.

  • inwazyjna kandydoza

    Inwazyjna kandydoza to ciężka postać zakażenia wywołanego przez grzyby z rodzaju Candida, która rozwija się w narządach wewnętrznych, często po przedostaniu się patogenu do krwiobiegu. Występuje głównie u pacjentów z obniżoną odpornością, hospitalizowanych na oddziałach intensywnej terapii, po operacjach brzusznych, z cewnikami naczyniowymi, długotrwale leczonych antybiotykami szerokospektralnymi oraz u osób z neutropenią w przebiegu chemioterapii.

  • zakażenie skóry i tkanek miękkich

    Zakażenie skóry i tkanek miękkich obejmuje szerokie spektrum infekcji, od powierzchownych zakażeń naskórka do głębokich infekcji dotyczących tkanki podskórnej, powięzi i mięśni. Do najczęstszych typów zakażeń należą: liszajec, zapalenie tkanki łącznej, ropień, róża, zapalenie mieszków włosowych, czyrak i czyraczność. Główne patogeny odpowiedzialne za te zakażenia to Staphylococcus aureus i paciorkowce z grupy A, choć w zależności od charakteru infekcji mogą być zaangażowane również inne bakterie, w tym beztlenowce.

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl