Przeciwwskazania stosowania
Octan sodu

Octan sodu, będący składnikiem preparatu Nutriflex Lipid peri, jest istotnym źródłem sodu (50-100 mmol/1250-2500 ml) oraz anionów octanowych (40-80 mmol/1250-2500 ml) w żywieniu pozajelitowym. Jego stosowanie jest przeciwwskazane u pacjentów z hiperkaliemią, hiponatremią, kwasicą, ciężką niewydolnością wątroby, cholestazą wewnątrzwątrobową, ciężką niewydolnością nerek oraz niewydolnością serca, ze względu na ryzyko nasilenia zaburzeń metabolicznych i elektrolitowych. Dodatkowo, preparat nie powinien być podawany w ostrych fazach zawału serca, udaru, stanach zakrzepowo-zatorowych, zatorowości tłuszczowej oraz u pacjentów z nasilonymi skazami krwotocznymi. Ze względu na obecność białek jaja kurzego, soi i oleju arachidowego, przeciwwskazaniem jest także nadwrażliwość na te składniki. U najmłodszych pacjentów (noworodki, niemowlęta, dzieci <2 lat) stosowanie jest niewskazane z powodu odmiennego metabolizmu octanów.

Przeciwwskazania stosowania octanu sodu. Kiedy i w jakich warunkach odradzić pacjentowi stosowanie tej substancji?

Octan sodu jest substancją powszechnie stosowaną w żywieniu pozajelitowym jako źródło sodu i anionów octanowych, które uczestniczą w procesach metabolicznych organizmu. W kontekście leku Nutriflex Lipid peri, który zawiera octan sodu, istnieje szereg przeciwwskazań, które muszą być uwzględnione przez lekarzy kwalifikujących pacjentów do terapii żywieniowej. 1

Zaburzenia metaboliczne i elektrolitowe

Przy stosowaniu preparatów zawierających octan sodu należy zwrócić szczególną uwagę na występowanie zaburzeń elektrolitowych. Nutriflex Lipid peri jest przeciwwskazany u pacjentów z hiperkaliemią i hiponatremią, co ma bezpośredni związek z ryzykiem pogłębienia tych zaburzeń przy podaży preparatu zawierającego elektrolity, w tym octan sodu. 2

Ponadto, preparaty zawierające octan sodu są przeciwwskazane w przypadkach niestabilnego metabolizmu, który może obejmować ciężki zespół pourazowy, nieustabilizowaną cukrzycę czy śpiączkę niewiadomego pochodzenia. W takich sytuacjach podaż octanu sodu może nasilić istniejące zaburzenia metaboliczne. 3

Niewydolność narządowa i kwasica

Przeciwwskazaniem do stosowania octanu sodu w preparacie Nutriflex Lipid peri jest występowanie kwasicy, ponieważ metabolizm octanów może być w tych warunkach upośledzony. 4

Octan sodu nie powinien być również stosowany u pacjentów z:

5

Zaburzenia układu krążenia

Pacjenci ze stwierdzoną niewydolnością serca nie powinni otrzymywać preparatów zawierających octan sodu, gdyż mogą one dodatkowo obciążać układ krążenia ze względu na zawartość elektrolitów, w tym sodu. 6

Dodatkowo, przeciwwskazane jest stosowanie octanu sodu w preparatach do żywienia pozajelitowego w następujących stanach związanych z układem krążenia:

7

Zaburzenia krzepnięcia i nadwrażliwość

Przeciwwskazaniem do stosowania octanu sodu w preparacie Nutriflex Lipid peri jest nasilenie skaz krwotocznych, ze względu na potencjalne interakcje z układem krzepnięcia. 8

Ponadto, preparaty zawierające octan sodu są przeciwwskazane u osób z nadwrażliwością na którykolwiek składnik preparatu, w tym na białko jaja kurzego, soję, olej arachidowy lub jakąkolwiek substancję pomocniczą. 9

Przeciwwskazania wiekowe

Ze względu na skład preparatu Nutriflex Lipid peri, zawierającego octan sodu, nie powinien on być stosowany u noworodków, niemowląt i dzieci poniżej 2 roku życia. Wynika to z odmiennej fizjologii i metabolizmu octanów u najmłodszych pacjentów. 10

Ogólne przeciwwskazania do żywienia pozajelitowego

Poza specyficznymi przeciwwskazaniami do stosowania octanu sodu, należy również uwzględnić ogólne przeciwwskazania do żywienia pozajelitowego, które obejmują:

11

Hiperglikemia oporna na insulinoterapię

Istotnym przeciwwskazaniem do stosowania preparatów zawierających octan sodu w żywieniu pozajelitowym jest hiperglikemia nie odpowiadająca na dawki insuliny do 6 jednostek insuliny/godzinę. Wynika to z ryzyka pogłębienia zaburzeń metabolicznych, szczególnie że preparat Nutriflex Lipid peri zawiera znaczące ilości glukozy, która w połączeniu z octanem sodu może nasilać hiperglikemię. 12

Zaburzenia metabolizmu aminokwasów i tłuszczów

Przeciwwskazaniem do stosowania preparatu zawierającego octan sodu są również zaburzenia metabolizmu aminokwasów i zaburzenia metabolizmu tłuszczów. Wynika to ze złożonego składu preparatu Nutriflex Lipid peri, który zawiera zarówno aminokwasy, jak i emulsję tłuszczową, co w połączeniu z octanem sodu mogłoby prowadzić do nasilenia istniejących zaburzeń metabolicznych. 13

Przeciwwskazania – zawartość elektrolitów w preparacie

Przy ocenie przeciwwskazań do stosowania octanu sodu w preparacie Nutriflex Lipid peri należy uwzględnić zawartość elektrolitów, w tym sodu pochodzącego zarówno z octanu sodu, jak i innych soli obecnych w preparacie, co przedstawia poniższa tabela:

Elektrolit Zawartość w 1250 ml Zawartość w 1875 ml Zawartość w 2500 ml
Sód 50 mmol 75 mmol 100 mmol
Potas 30 mmol 45 mmol 60 mmol
Magnez 3,0 mmol 4,5 mmol 6,0 mmol
Wapń 3,0 mmol 4,5 mmol 6,0 mmol
Cynk 0,03 mmol 0,045 mmol 0,06 mmol
Chlorki 48 mmol 72 mmol 96 mmol
Octany 40 mmol 60 mmol 80 mmol
Fosforany 7,5 mmol 11,25 mmol 15 mmol

14

Szczególną uwagę należy zwrócić na zawartość sodu (50-100 mmol) i octanów (40-80 mmol) w zależności od objętości preparatu, co może być istotne u pacjentów z obrzękami, niewydolnością serca, nadciśnieniem czy zaburzeniami gospodarki kwasowo-zasadowej. 15

  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl