Właściwości farmakodynamiczne
Milrinon

Milrinon – Właściwości farmakodynamiczne

Milrinon należy do grupy farmakoterapeutycznej: leki stosowane w chorobach serca, leki pobudzające pracę serca, z wyłączeniem glikozydów nasercowych; inhibitory fosfodiesterazy (kod ATC: C01CE02). Jest substancją aktywną o właściwościach inotropowych dodatnich i naczyniorozszerzających, posiadającą nieznaczne działanie chronotropowe, batmotropowe i dromotropowe.^{1 2}

Mechanizm działania milrinonu

Milrinon pod względem budowy i mechanizmu działania różni się zarówno od glikozydów naparstnicy, amin katecholowych, jak i inhibitorów konwertazy angiotensyny.^{1 2}

Mechanizm działania milrinonu opiera się na selektywnym hamowaniu izoenzymu fosfodiesterazy typu III (PDE III) w mięśniu sercowym i mięśniach naczyń krwionośnych, szczególnie w błonie środkowej naczyń.^{1 2}

Działanie hamujące fosfodiesterazę prowadzi do zwiększenia wewnątrzkomórkowego stężenia cAMP, co skutkuje zwiększonym stężeniem jonów Ca²⁺ w miocytach oraz wzmocnieniem siły skurczu mięśnia sercowego poprzez fosforylację białek kurczliwych zależną od cAMP. Natomiast w komórkach błony środkowej naczyń obserwuje się spadek wewnątrzkomórkowego stężenia jonów Ca²⁺, co prowadzi do rozkurczu mięśni naczyń.²

Wyniki badań eksperymentalnych wskazują, że milrinon nie działa jako agonista receptorów beta-adrenergicznych ani nie przypomina mechanizmem działania glikozydów naparstnicy hamujących aktywność pompy sodowo-potasowej.²

Wpływ na parametry hemodynamiczne

Badania kliniczne u pacjentów z niewydolnością serca wykazały, że milrinon w zależności od dawki i stężenia w osoczu zwiększa wartość maksymalnego wzrostu ciśnienia w lewej komorze.² U zdrowych ochotników obserwowano zwiększenie związku ciśnienia w lewej komorze z jej objętością, co wskazuje na bezpośrednie działanie inotropowe produktu.²

Milrinon powoduje natychmiastową poprawę parametrów hemodynamicznych w zastoinowej niewydolności serca, w tym:¹

• zwiększenie pojemności minutowej serca (wskaźnika sercowego)
• zmniejszenie ciśnienia zaklinowania w naczyniach włosowatych płuc
• zmniejszenie obwodowego oporu naczyniowego

^{1 2}

U pacjentów z niewydolnością serca obserwowano również zależne od dawki i stężenia w osoczu zwiększenie przepływu krwi w przedramieniu, co potwierdza bezpośrednie działanie rozszerzające tętnice.²

Przy stosowaniu milrinonu w zwyczajowych dawkach obserwuje się niewielki wzrost częstości rytmu serca wynoszący od 3% do 10% w zależności od podanej dawki. Średnie wartości ciśnienia tętniczego ulegają obniżeniu od 5% do 17%, również w zależności od zastosowanej dawki.²

Istotną cechą milrinonu jest brak znaczącego klinicznie wpływu na częstość akcji serca i zużycie tlenu przez mięsień sercowy, co odróżnia go od wielu innych leków inotropowych.¹

Wpływ na funkcję diastoliczną

Oprócz zwiększania kurczliwości mięśnia sercowego, milrinon wykazuje korzystny wpływ na funkcję rozkurczową serca. Udowodniono poprawę relaksacji lewej komory w okresie rozkurczu podczas stosowania tego leku.^{1 2}

Wpływ na przewodnictwo elektrofizjologiczne

Milrinon powoduje nieznaczne przyspieszenie przewodzenia w węźle przedsionkowo-komorowym, ale nie wywiera istotnego wpływu na inne zjawiska elektrofizjologiczne w sercu.¹

Skuteczność kliniczna

Poprawie parametrów hemodynamicznych podczas dożylnego leczenia milrinonem towarzyszy istotna poprawa w zakresie objawów klinicznych zastoinowej niewydolności serca, wyrażona zmianą w klasyfikacji Nowojorskiego Towarzystwa Kardiologicznego (NYHA).¹

U większości pacjentów poprawa parametrów hemodynamicznych następuje w ciągu 5-15 minut od rozpoczęcia leczenia, co świadczy o szybkim początku działania substancji.² Poprawa parametrów hemodynamicznych koreluje z podaną dawką i stężeniem milrinonu w osoczu.²

Przy stężeniach milrinonu w osoczu w zakresie od 150 do 250 ng/ml uzyskuje się mniej więcej maksymalne działanie na rzut serca i ciśnienie w naczyniach włosowatych płuc.²

Interakcje z glikozydami naparstnicy

Milrinon wykazuje dodatnie działanie inotropowe także u pacjentów otrzymujących glikozydy naparstnicy, bez dowodów na zwiększanie przez milrinon toksyczności tych glikozydów.²

Zastosowanie w populacji pediatrycznej

Na podstawie przeglądu piśmiennictwa zidentyfikowano badania kliniczne z udziałem pacjentów pediatrycznych leczonych z powodu:^{1 2}

• zespołu małego rzutu serca po operacji kardiochirurgicznej
• wstrząsu septycznego
• nadciśnienia płucnego

^{1 2}

Dawkowanie w populacji pediatrycznej

Zazwyczaj stosowany schemat dawkowania w populacji pediatrycznej obejmuje:^{1 2}

• dawkę nasycającą wynoszącą 50-75 μg/kg mc., podawaną w ciągu 30-60 minut
• następnie ciągłą infuzję dożylną w dawce 0,25-0,75 μg/kg mc./min przez okres do 35 godzin

^{1 2}

Efekty kliniczne u dzieci

W badaniach pediatrycznych wykazano, że milrinon powoduje:^{1 2}

• zwiększenie pojemności minutowej serca (rzutu serca)
• zmniejszenie ciśnienia napełniania serca
• zmniejszenie oporu naczyniowego w krążeniu systemowym i płucnym

^{1 2}

Wyżej wymienione efekty udało się uzyskać przy minimalnych zmianach częstości akcji serca i zużycia tlenu przez mięsień sercowy.^{1 2}

Ograniczenia stosowania u dzieci

Wyniki badań dotyczących dłuższego stosowania milrinonu u dzieci są niewystarczające, aby zalecać podawanie produktu przez okres dłuższy niż 35 godzin.^{1 2}

W niektórych badaniach oceniano:^{1 2}

• stosowanie milrinonu u dzieci i młodzieży z niehiperdynamicznym wstrząsem septycznym
• wpływ milrinonu na pooperacyjne nadciśnienie płucne po chirurgicznej korekcji wad w tetralogii Fallota
• wpływ jednoczesnego zastosowania tlenku azotu i milrinonu na krążenie płucne po operacji Fontana

^{1 2}

Wyniki tych badań były niejednoznaczne, dlatego też nie można zalecić stosowania milrinonu w tych wskazaniach u dzieci.^{1 2}