pompa wewnątrzustrojowa
Pompa wewnątrzustrojowa (implantowana) to urządzenie medyczne wszczepiane chirurgicznie do ciała pacjenta, które służy do kontrolowanego podawania leków bezpośrednio do określonych obszarów organizmu. Najczęściej stosowane są w leczeniu przewlekłego bólu, spastyczności oraz w terapii nowotworów.
W zależności od zastosowania klinicznego, pompy wewnątrzustrojowe mogą dostarczać leki do przestrzeni podpajęczynówkowej (w przypadku leczenia spastyczności baklofeniem lub bólu opioidami), do układu żylnego lub bezpośrednio do konkretnych narządów. Urządzenia te składają się z metalowego zbiornika na lek, mechanizmu pompującego, baterii oraz cewnika doprowadzającego substancję do miejsca docelowego.
Główną zaletą pomp wewnątrzustrojowych jest możliwość podawania niższych dawek leków w porównaniu do terapii doustnej, co znacząco zmniejsza ryzyko działań niepożądanych. Urządzenia te są programowalne, co pozwala na precyzyjne dostosowanie dawki i schematu podawania leku do indywidualnych potrzeb pacjenta. Pompy wymagają okresowego uzupełniania leku, co wykonuje się poprzez przezskórne wstrzyknięcie do zbiornika.
Zastosowanie pomp wewnątrzustrojowych wiąże się z ryzykiem powikłań, takich jak infekcje, problemy mechaniczne z urządzeniem, przemieszczenie cewnika czy tworzenie się ziarniniaków w miejscu jego końca. Konieczne jest regularne monitorowanie stanu urządzenia oraz okresowa wymiana pompy po wyczerpaniu baterii (zwykle po 5-7 latach).
Powiązane wpisy
- Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Tresuvi
Treprostynil, stosowany w leczeniu tętniczego nadciśnienia płucnego, wymaga długotrwałego ciągłego wlewu, co wiąże się z koniecznością stałego noszenia cewnika naczyniowego i urządzenia do infuzji. Lek działa jako silny rozszerzacz naczyń płucnych i ogólnoustrojowych, jednak u pacjentów z wyjściowo niskim skurczowym ciśnieniem tętniczym (<85 mmHg) istnieje ryzyko niedociśnienia systemowego, co wymaga monitorowania ciśnienia i tętna oraz przerwania wlewu w przypadku spadku ciśnienia do 85 mmHg lub pojawienia się objawów niedociśnienia. Nagłe odstawienie lub znaczne zmniejszenie dawki może prowadzić do nasilenia nadciśnienia płucnego z odbicia, stanowiąc poważne zagrożenie. U pacjentów z otyłością (BMI >30 kg/m²) obserwuje się wolniejsze wydalanie leku, co może wymagać dostosowania dawkowania. Treprostynilu nie zaleca się u pacjentów z ciężkim nadciśnieniem płucnym w IV klasie NYHA oraz w przypadkach związanych z przeciekiem lewo-prawym, nadciśnieniem wrotnym lub zakażeniem HIV. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby oraz w sytuacjach zwiększonego ryzyka krwawień, ze względu na hamowanie agregacji płytek krwi przez lek.
agregacja płytek krwi, centralny żylny cewnik naczyniowy, cewnik naczyniowy, choroba zarostowa żył płucnych, ciśnienie tętnicze krwi, induktor CYP2C8, inhibitor CYP2C8, nadciśnienie wrotne, niedociśnienie systemowe, obrzęk płuc, pompa infuzyjna, pompa wewnątrzustrojowa, posocznica, skurczowe ciśnienie tętnicze, tętnicze nadciśnienie płucne, treprostynil, wlew podskórny, zaburzenie czynności wątroby, zakażenie HIV - Leksykon leków
Specjalne ostrzeżenia – Tresuvi
Przed rozpoczęciem terapii lekiem Tresuvi (treprostynil) należy uwzględnić konieczność długotrwałego ciągłego wlewu dożylnego lub podskórnego, co wymaga odpowiedniej akceptacji i współpracy pacjenta w zakresie pielęgnacji cewnika naczyniowego oraz obsługi urządzenia infuzyjnego. Lek jest silnym wazodylatatorem płucnym i ogólnoustrojowym, a u pacjentów z niskim ciśnieniem skurczowym (<85 mmHg) istnieje ryzyko niedociśnienia systemowego, co stanowi przeciwwskazanie do stosowania. Modyfikacje dawki powinny odbywać się pod ścisłym nadzorem hemodynamicznym, a nagłe odstawienie leku jest przeciwwskazane ze względu na ryzyko efektu „z odbicia” i zaostrzenia tętniczego nadciśnienia płucnego. Szczególną ostrożność należy zachować u pacjentów z otyłością (BMI >30 kg/m²), zaburzeniami czynności wątroby oraz zwiększonym ryzykiem krwawień, zwłaszcza przy jednoczesnym stosowaniu leków przeciwkrzepliwych lub przeciwpłytkowych.
agregacja płytek krwi, centralny żylny cewnik naczyniowy, cewnik naczyniowy, choroba zarostowa żył płucnych, ciągły wlew, ciśnienie tętnicze, działanie niepożądane, farmakokinetyka leku, induktor CYP2C8, inhibitor CYP2C8, klasa czynnościowa NYHA, lek przeciwkrzepliwy, lek przeciwpłytkowy, nadciśnienie wrotne, niedociśnienie systemowe, obrzęk płuc, pompa wewnątrzustrojowa, posocznica, przeciek lewo-prawy, rozszerzenie naczyń płucnych, tętnicze nadciśnienie płucne, treprostynil, wlew podskórny, zaburzenia czynności wątroby, zakażenie krwi