Wskazania do stosowania
Magnez węglan

Wskazania do stosowania substancji czynnej magnez węglan – kiedy i w jakich warunkach polecić pacjentowi stosowanie tej substancji

Magnez węglan stanowi cenną substancję czynną, która znajduje zastosowanie w lecznictwie, głównie w preparatach stosowanych w schorzeniach związanych z nadkwaśnością soku żołądkowego. Występuje w produktach leczniczych samodzielnie lub w połączeniu z innymi substancjami o działaniu zobojętniającym. W polskim lecznictwie jest dostępny m.in. w produktach leczniczych takich jak Gastal (w połączeniu z glinu wodorotlenkiem) oraz Gattart (w połączeniu z wapnia węglanem).¹²

Leczenie objawowe nadkwaśności bez choroby organicznej przewodu pokarmowego

Magnez węglan jest przede wszystkim wskazany w objawowym leczeniu zaburzeń związanych z nadkwaśnością soku żołądkowego, które manifestują się takimi dolegliwościami jak zgaga i niestrawność. Preparaty zawierające tę substancję czynną mogą być z powodzeniem stosowane u pacjentów, u których nie stwierdzono organicznej choroby przewodu pokarmowego, ale występują typowe objawy związane z nadmierną produkcją kwasu solnego w żołądku.³⁴

Produkty zawierające magnez węglan, jak Gattart, są szczególnie dedykowane do leczenia zgagi i wszystkich objawów z nią związanych, które mogą znacząco obniżać komfort życia pacjenta. Jest to istotne wskazanie, gdyż zgaga należy do najczęstszych dolegliwości zgłaszanych przez pacjentów w praktyce lekarskiej.⁵

Leczenie nadkwaśności w przebiegu chorób organicznych przewodu pokarmowego

Poza przypadkami nadkwaśności bez choroby organicznej, magnez węglan znajduje zastosowanie również w objawowym leczeniu zaburzeń związanych z nadkwaśnością w przebiegu zdiagnozowanych chorób przewodu pokarmowego. Produkty zawierające tę substancję czynną, takie jak Gastal, mogą być stosowane w następujących stanach chorobowych:⁶

• Nieżyt żołądka (zapalenie błony śluzowej żołądka) – magnez węglan pomaga neutralizować nadmiar kwasu solnego, który może drażnić i tak już uszkodzoną śluzówkę
• Choroba wrzodowa żołądka i/lub dwunastnicy – preparaty z magnezem węglanem zmniejszają kwaśność soku żołądkowego, co sprzyja gojeniu się owrzodzeń
• Choroba refluksowa przełyku – związana z zarzucaniem wstecznym treści żołądkowej do przełyku, gdzie magnez węglan neutralizuje kwas, zmniejszając jego drażniące działanie
• Przepuklina rozworu przełykowego – stan anatomiczny sprzyjający refluksowi, w którym preparaty z magnezem węglanem łagodzą objawy nadkwaśności

⁷

Formy farmaceutyczne i sposób stosowania

Magnez węglan dostępny jest w różnych postaciach farmaceutycznych, co ułatwia dostosowanie leczenia do preferencji pacjenta i charakteru dolegliwości. Na polskim rynku dostępne są m.in.:

• Tabletki do ssania (np. Gastal) – zawierające 450 mg glinu wodorotlenku z magnezu węglanem w formie żelu wysuszonego oraz 300 mg magnezu wodorotlenku
• Tabletki do rozgryzania i żucia (np. Gattart) – zawierające 80 mg magnezu węglanu, ciężkiego w połączeniu z 680 mg wapnia węglanu

⁸⁹

Formy doustne mają tę zaletę, że umożliwiają szybkie działanie miejscowe, bezpośrednio w żołądku, neutralizując nadmiar kwasu solnego. Tabletki do ssania oraz do rozgryzania i żucia są wygodne w stosowaniu i mogą być przyjmowane doraźnie, w momencie wystąpienia objawów nadkwaśności.¹⁰¹¹

Mechanizm działania magnezu węglanu w leczeniu nadkwaśności

Magnez węglan działa poprzez zmniejszanie kwaśności soku żołądkowego – reaguje z kwasem solnym w żołądku, neutralizując go i tworząc chlorek magnezu, wodę i dwutlenek węgla. Ten mechanizm pozwala na szybkie łagodzenie dolegliwości związanych z nadkwaśnością, takich jak uczucie pieczenia za mostkiem (zgaga), dyskomfort w nadbrzuszu czy kwaśne odbijania. W preparatach złożonych, jak Gastal czy Gattart, działanie magnezu węglanu jest wzmacniane przez inne substancje zobojętniające, co zapewnia kompleksową i efektywną terapię objawów nadkwaśności.¹²¹³

Zalety stosowania preparatów z magnezem węglanem

Produkty lecznicze zawierające magnez węglan charakteryzują się szeregiem zalet w porównaniu do innych metod leczenia nadkwaśności:

• Szybkie działanie – preparaty zobojętniające, w tym zawierające magnez węglan, działają niemal natychmiast po przyjęciu
• Miejscowe działanie – neutralizacja kwasu zachodzi bezpośrednio w żołądku
• Doraźne stosowanie – możliwość przyjmowania w momencie wystąpienia objawów
• Dobra tolerancja – zwłaszcza w preparatach złożonych, gdzie zrównoważono działania poszczególnych składników
• Różnorodność form – dostępność w postaci tabletek do ssania lub żucia ułatwia stosowanie w różnych sytuacjach

¹⁴¹⁵

Kiedy należy zalecić pacjentowi stosowanie preparatów z magnezem węglanem

Preparaty zawierające magnez węglan należy zalecać w następujących sytuacjach klinicznych:

1. U pacjentów z objawami nadkwaśności, takimi jak zgaga i niestrawność, bez stwierdzonej choroby organicznej przewodu pokarmowego
2. W uzupełniającym leczeniu objawowym pacjentów z rozpoznanym nieżytem żołądka
3. Jako element kompleksowej terapii choroby wrzodowej żołądka i/lub dwunastnicy
4. W leczeniu objawowym choroby refluksowej przełyku
5. W łagodzeniu objawów związanych z przepukliną rozworu przełykowego

¹⁶¹⁷

Preparaty z magnezem węglanem szczególnie warto polecać pacjentom, którzy potrzebują szybkiej ulgi w objawach nadkwaśności. Mogą być one stosowane doraźnie, przy wystąpieniu dolegliwości lub profilaktycznie, przed spożyciem posiłków mogących wywołać zgagę. Ważne jest jednak, aby poinformować pacjenta, że długotrwałe stosowanie leków zobojętniających, w tym preparatów z magnezem węglanem, powinno być skonsultowane z lekarzem, szczególnie gdy objawy utrzymują się pomimo stosowania tych leków lub nawracają.¹⁸¹⁹