Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności
Fentermina

Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania fenterminy

Fentermina, jako składnik produktu leczniczego Qsiva, wymaga szczególnej uwagi lekarzy przepisujących ten lek, ze względu na szereg potencjalnych zagrożeń związanych z jej stosowaniem. Produkt Qsiva nie powinien być stosowany jako substytut dla jakiegokolwiek innego produktu leczniczego zawierającego fenterminę lub topiramat. ¹

Program zapobiegania ciąży

Szczególną ostrożność należy zachować przy stosowaniu fenterminy u kobiet w wieku rozrodczym. Topiramat, drugi składnik Qsiva, podawany w ciąży może powodować poważne wady wrodzone i zahamowanie wzrostu płodu. Istnieją dane sugerujące zwiększone ryzyko zaburzeń neurorozwojowych u dzieci narażonych na działanie topiramatu w życiu płodowym, choć inne badania nie potwierdzają tego ryzyka. ²

Przed rozpoczęciem leczenia fenterminą w połączeniu z topiramatem (Qsiva), kobiety w wieku rozrodczym powinny wykonać test ciążowy. Pacjentka musi zostać szczegółowo poinformowana o ryzyku związanym ze stosowaniem tego leczenia w trakcie ciąży. W przypadku planowania ciąży konieczna jest konsultacja specjalistyczna, mająca na celu przerwanie leczenia i omówienie alternatywnych metod terapii przed odstawieniem antykoncepcji. Należy również podkreślić konieczność natychmiastowego skontaktowania się ze specjalistą w przypadku zajścia w ciążę lub podejrzenia ciąży. ³

Dla personelu medycznego i pacjentek dostępne są materiały edukacyjne dotyczące tych środków. Poradnik dla pacjentki należy przekazać wszystkim kobietom w wieku rozrodczym stosującym fenterminę z topiramatem. Do opakowania produktu Qsiva dołączona jest również karta pacjenta. ⁴

Zaburzenia nastroju/depresja

Podczas stosowania fenterminy z topiramatem (Qsiva) obserwowano związane z dawką zwiększenie częstości występowania zaburzeń nastroju i depresji. Pacjentów należy poinformować o konieczności zachowania czujności w przypadku pojawienia się lub nasilenia objawów depresji, wszelkich nietypowych zmian nastroju lub zachowania oraz natychmiastowego skonsultowania się z lekarzem w przypadku ich wystąpienia. ⁵

Pacjenci z występującymi w wywiadzie lub współistniejącymi zaburzeniami nastroju lub depresją wymagają dokładnej oceny przed rozpoczęciem leczenia fenterminą w połączeniu z topiramatem. W trakcie leczenia powinni być regularnie kontrolowani w celu wykrycia ewentualnych nowych zaburzeń lub pogorszenia nastroju. Nie zaleca się leczenia Qsiva u pacjentów z nawracającą dużą depresją, zaburzeniem afektywnym dwubiegunowym lub psychozą w wywiadzie, ani u osób z aktualnie występującą depresją o nasileniu umiarkowanym lub większym. ⁶

Próby samobójcze/myśli samobójcze

Myśli i zachowania samobójcze były zgłaszane u pacjentów leczonych lekami przeciwpadaczkowymi, takimi jak topiramat, będący składnikiem Qsiva. Chociaż mechanizm tego ryzyka nie jest znany, dostępne dane nie wykluczają prawdopodobieństwa zwiększonego ryzyka dla topiramatu. W badaniach klinicznych częstość występowania myśli samobójczych podczas stosowania fenterminy z topiramatem była mała i podobna do placebo, jednak po wprowadzeniu leku do obrotu odnotowano zgłoszenia myśli samobójczych i rzadkie przypadki prób samobójczych. ⁷

U pacjentów przyjmujących fenterminę z topiramatem należy monitorować występowanie objawów myśli i zachowań samobójczych oraz w razie potrzeby wdrożyć odpowiednie leczenie. Pacjenci i ich opiekunowie powinni zostać poinstruowani, aby natychmiast zgłosić się po pomoc medyczną w przypadku wystąpienia takich objawów. ⁸

Wzrosty częstości akcji serca

Podczas stosowania fenterminy z topiramatem obserwowano wzrosty spoczynkowej częstości akcji serca w porównaniu z placebo. Zaleca się regularne pomiary spoczynkowej akcji serca u wszystkich pacjentów przed rozpoczęciem leczenia oraz w trakcie przyjmowania leku. Pacjenci powinni informować lekarzy o występowaniu kołatania serca lub uczucia znacznie przyspieszonego bicia serca w spoczynku podczas leczenia. ⁹

U pacjentów, u których występuje utrzymujący się wzrost spoczynkowej częstości akcji serca (np. więcej niż lub równe bezwzględnemu progowi 90 uderzeń na minutę w dwóch kolejnych pomiarach) podczas przyjmowania fenterminy z topiramatem, należy zmniejszyć dawkę lub przerwać stosowanie leku. ¹⁰

Pacjenci z chorobą sercowo-naczyniową

Fentermina w połączeniu z topiramatem (Qsiva) nie była badana u pacjentów z niedawno przebytym zawałem mięśnia sercowego (mniej niż 6 miesięcy) ani u pacjentów z zastoinową niewydolnością serca (klasa II-IV według NYHA). <sup data-drug="Qsiva" data-section="Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania" title="Produktu leczniczego Qsiva nie badano u pacjentów z niedawno przebytym zawałem mięśnia sercowego (11

Nie zaleca się stosowania fenterminy z topiramatem u pacjentów z niedawno przebytym zawałem mięśnia sercowego (mniej niż 6 miesięcy) ani u innych pacjentów z grupy wysokiego ryzyka sercowo-naczyniowego, w tym osób z zaawansowaną chorobą sercowo-naczyniową w wywiadzie (np. niedawno przebytym [w ciągu 3 miesięcy] udarem, złośliwymi arytmiami, zastoinową niewydolnością serca [klasa II-IV według New York Heart Association – NYHA]). <sup data-drug="Qsiva" data-section="Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania" title="Stosowania produktu leczniczego Qsiva nie zaleca się u pacjentów z niedawno przebytym zawałem mięśnia sercowego (12

Specyficzne powikłania podczas leczenia fenterminą

Kamica nerkowa

Topiramat, składnik produktu leczniczego zawierającego fenterminę, był powiązany z większym ryzykiem tworzenia się kamieni nerkowych i związanymi z tym objawami, takimi jak kolka nerkowa, ból nerek lub ból w okolicy lędźwiowej, zwłaszcza u osób z predyspozycjami do kamicy nerkowej. Występowanie kamicy nerkowej zgłaszano również podczas leczenia produktem Qsiva. ¹³

Do czynników ryzyka wystąpienia kamicy nerkowej należą: wcześniejsze tworzenie się kamieni, kamica nerkowa w wywiadzie rodzinnym i hiperkalciuria. Szybkie zmniejszenie masy ciała może przyspieszyć wystąpienie lub nasilić tworzenie się kamieni żółciowych. Kwasica metaboliczna może powodować hiperkalciurię, która może przyczyniać się do powstawania złogów wapnia i kamicy nerkowej. ¹⁴

Pacjenci przyjmujący takie produkty lecznicze jak inhibitory anhydrazy węglanowej, mogą być w grupie większego ryzyka kamicy nerkowej. Odpowiednie nawodnienie może zmniejszyć ryzyko wystąpienia kamicy nerkowej i jest bardzo ważne podczas stosowania produktów leczniczych zawierających topiramat i fenterminę. ¹⁵

Ostra krótkowzroczność i jaskra wtórna z zamkniętym kątem przesączania

U pacjentów otrzymujących topiramat zgłaszano zespół składający się z ostrej krótkowzroczności związanej z jaskrą wtórną z zamkniętym kątem przesączania. Objawy obejmują nagłe wystąpienie zmniejszonej ostrości wzroku i/lub ból oczu. Występowanie jaskry zgłaszano w badaniach klinicznych u pacjentów leczonych produktem zawierającym fenterminę i topiramat, a jaskrę z zamkniętym kątem przesączania zgłaszano po wprowadzeniu go do obrotu. ¹⁶

Jeśli u pacjentów przyjmujących fenterminę z topiramatem wystąpi ostra krótkowzroczność z jaskrą wtórną z zamkniętym kątem przesączania, należy niezwłocznie przerwać leczenie i podjąć odpowiednie działania w celu zmniejszenia ciśnienia śródgałkowego. Przerwanie leczenia powinno prowadzić do zmniejszenia ciśnienia śródgałkowego. ¹⁷

Kwasica metaboliczna

Hiperchloremiczna kwasica metaboliczna z prawidłową luką anionową (tzn. zmniejszenie stężenia wodorowęglanów w surowicy poniżej prawidłowego zakresu referencyjnego bez zasadowicy oddechowej) została powiązana ze stosowaniem topiramatu, składnika preparatu zawierającego fenterminę. To zmniejszenie stężenia wodorowęglanów w surowicy wynika z hamującego działania topiramatu na aktywność anhydrazy węglanowej w nerkach. ¹⁸

Niskie stężenie wodorowęglanów w surowicy może być szczególnym problemem u pacjentów otyłych, z cukrzycą, leczonych metforminą, którzy już są w grupie ryzyka wystąpienia kwasicy mleczanowej. U pacjentów przyjmujących metforminę należy okresowo badać stężenie wodorowęglanów w surowicy, choć nie zaleca się dostosowania dawki ani preparatu z fenterminą i topiramatem, ani metforminy. ¹⁹

W zależności od chorób współistniejących, ogólnie zaleca się okresowe badanie stężenia wodorowęglanów w surowicy podczas leczenia. Fenterminę z topiramatem należy stosować z zachowaniem ostrożności u pacjentów z chorobami lub przyjmujących terapie, które stanowią czynnik ryzyka wystąpienia kwasicy metabolicznej. W przypadku wystąpienia i utrzymywania się kwasicy metabolicznej należy rozważyć zmniejszenie dawki lub przerwanie stosowania leku. ²⁰

Działania niepożądane w zakresie funkcji poznawczych

Podczas leczenia fenterminą z topiramatem zgłaszano działania niepożądane w zakresie funkcji poznawczych. Aby zminimalizować występowanie takich działań niepożądanych, jak trudności z uwagą, pamięcią i językiem/znalezieniem słowa, nie zaleca się szybkiego zwiększania dawki lub stosowania dużych dawek początkowych. ²¹

Zmiany w terapii związane z leczeniem fenterminą

Zmiany wskutek zmniejszenia masy ciała

W wyniku zmniejszonego przyjmowania pokarmów podczas leczenia fenterminą z topiramatem może być wymagane dostosowanie dawek leków przeciwcukrzycowych, zwłaszcza insuliny lub pochodnych sulfonylomocznika, aby zmniejszyć ryzyko hipoglikemii. ²²

Pacjenci leczeni z powodu nadciśnienia tętniczego mogą wymagać dostosowania dawki leku przeciwnadciśnieniowego, ponieważ zmniejszenie masy ciała dzięki stosowaniu fenterminy z topiramatem może obniżyć ciśnienie tętnicze krwi. Należy również pamiętać, że zmniejszenie masy ciała może przyspieszyć wystąpienie lub nasilić tworzenie się kamieni żółciowych. ²³

Hipokaliemia

Podczas stosowania fenterminy z topiramatem zgłaszano występowanie hipokaliemii. Jednoczesne stosowanie leku z lekami moczopędnymi nieoszczędzającymi potasu może nasilać działanie zwiększające wydalanie potasu tych leków moczopędnych. W przypadku przepisania leku zawierającego fenterminę i topiramat przy stosowaniu leków nieoszczędzających potasu, należy monitorować pacjentów pod kątem hipokaliemii. ²⁴

Potencjał do niewłaściwego używania

Fentermina jest słabym lekiem pobudzającym i może mieć potencjał do nadużywania produktu leczniczego i uzależnienia. ²⁵

Stosowanie u pacjentów ze specjalnymi schorzeniami

Zaburzenia czynności wątroby

Brak doświadczenia klinicznego dotyczącego stosowania fenterminy u pacjentów z ciężkimi zaburzeniami czynności wątroby, dlatego należy unikać leczenia otyłości u tych pacjentów. ²⁶

U pacjentów z łagodnymi (stopień 5-6 w skali Child-Pugh) lub umiarkowanymi (stopień 7-9 w skali Child-Pugh) zaburzeniami czynności wątroby ekspozycja na fenterminę była większa w porównaniu ze zdrowymi osobami z grupy kontrolnej. ²⁷

Zaburzenia czynności nerek

Fentermina i topiramat są głównie usuwane poprzez wydalanie przez nerki, a ekspozycja na te substancje jest większa u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek. ²⁸

Zwiększenie stężenia kreatyniny w surowicy

Fentermina z topiramatem może powodować zwiększenie stężenia kreatyniny w surowicy, co odzwierciedla zmniejszenie czynności nerek (współczynnik przesączania kłębuszkowego, GFR). Zaleca się badanie stężenia kreatyniny w surowicy przed rozpoczęciem stosowania leku i przed zwiększeniem jego dawki. ²⁹

Jeśli podczas przyjmowania leku występuje utrzymujące się zwiększenie stężenia kreatyniny w surowicy, należy zmniejszyć dawkę lub przerwać stosowanie produktu. ³⁰

Pacjenci z nadczynnością tarczycy

Fenterminy z topiramatem (Qsiva) nie zaleca się do stosowania u pacjentów z nadczynnością tarczycy. ³¹

Przerwanie leczenia

Istnieje ryzyko wystąpienia drgawek po nagłym przerwaniu stosowania najwyższej dawki leku zawierającego fenterminę i topiramat. Dlatego w przypadku przerywania stosowania leku w dawce 15 mg+92 mg, należy przeprowadzać to stopniowo. ³²

Dodatkowe informacje dla pacjentów stosujących fenterminę

Sacharoza

Kapsułki zawierające fenterminę i topiramat zawierają sacharozę. Pacjenci z rzadkimi dziedzicznymi zaburzeniami związanymi z nietolerancją fruktozy, zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy lub niedoborem sacharazy-izomaltazy, nie powinni przyjmować tego produktu leczniczego. ³³

Barwniki

Kapsułki Qsiva w dawkach 7,5 mg+46 mg, 11,25 mg+69 mg i 15 mg+92 mg zawierają barwniki tartrazyna (E102) i żółcień pomarańczowa FCF (E110), które mogą powodować reakcje alergiczne. ³⁴

³⁵