Właściwości farmakodynamiczne
Ekstrakt z liści bluszczu

Ekstrakt z liści bluszczu (Hederae helicis folii extractum), stosowany w preparacie Prospan w stężeniu 20 mg/ml, wykazuje udokumentowane działanie sekretolityczne i bronchospazmolityczne. Substancją aktywną odpowiedzialną za efekty terapeutyczne są triterpenowe saponiny, zwłaszcza α-hederyna, która pośrednio stymuluje receptory β2-adrenergiczne oraz hamuje ich internalizację w pneumocytach II typu. Mechanizm ten prowadzi do rozkurczu mięśniówki oskrzeli oraz zmniejszenia lepkości śluzu oskrzelowego, co potwierdzają badania in vitro z wykorzystaniem metod immunohistochemicznych i biofizycznych.

Właściwości farmakodynamiczne ekstraktu z liści bluszczu

Ekstrakt z liści bluszczu (Hederae helicis folii extractum) jest substancją aktywną, której właściwości farmakodynamiczne zostały dobrze udokumentowane w licznych badaniach farmakologicznych i klinicznych. Substancja ta stanowi główny składnik preparatu Prospan, w którym występuje w postaci suchego ekstraktu w stężeniu 20 mg/ml. Ekstrakt otrzymywany jest przy użyciu etanolu 30% (m/m) jako ekstrahenta. 1

Działanie sekretolityczne i bronchospazmolityczne

Przeprowadzone badania farmakologiczne i kliniczne wykazały, że ekstrakt z liści bluszczu posiada dwa główne kierunki działania terapeutycznego:

  • Działanie sekretolityczne – zwiększające wydzielanie płynnej wydzieliny oskrzelowej
  • Działanie bronchospazmolityczne – rozkurczające mięśnie gładkie oskrzeli

2

Aktywne komponenty i mechanizm działania

Za działanie farmakologiczne ekstraktu z liści bluszczu odpowiadają przede wszystkim saponiny triterpenowe, wśród których szczególne znaczenie ma α-hederyna. Związek ten uznawany jest za główną substancję odpowiedzialną za efekty terapeutyczne obserwowane po zastosowaniu ekstraktu z bluszczu. 3

Wpływ na receptory adrenergiczne

Badania in vitro z wykorzystaniem zaawansowanych metod immunohistochemicznych i biofizycznych dostarczyły istotnych informacji na temat molekularnego mechanizmu działania α-hederyny. Wykazano, że związek ten:

  • Wpływa pośrednio na stymulację receptorów β2-adrenergicznych
  • Hamuje internalizację receptorów β2-adrenergicznych w ludzkich pneumocytach II-typu
  • Działa nawet w silnie stymulujących warunkach

4

Opisany wyżej mechanizm działania prowadzi do dwóch kluczowych efektów terapeutycznych:

  1. Rozkurczu mięśniówki oskrzeli (efekt bronchodylatacyjny)
  2. Zmniejszenia lepkości śluzu oskrzelowego (efekt mukolityczny)

5

Działanie surfaktantopodobne

Saponiny zawarte w ekstrakcie z liści bluszczu wykazują również działanie zbliżone do naturalnego surfaktantu płucnego. Ten mechanizm działania obejmuje:

  • Uwadnianie śluzu nabłonka oddechowego
  • Zmniejszenie oporu w drogach oddechowych
  • Zwiększenie ruchomości rzęsek nabłonka oddechowego, które wcześniej były zablokowane przez lepki śluz

6

Dzięki tym właściwościom, ekstrakt z liści bluszczu zawarty w preparacie Prospan skutecznie zmniejsza lepkość wydzieliny oskrzelowej, ułatwiając jej odkrztuszanie, a jednocześnie rozszerza oskrzela, poprawiając przepływ powietrza w drogach oddechowych. Kompleksowe działanie ekstraktu jest szczególnie korzystne w schorzeniach dróg oddechowych, którym towarzyszy skurcz oskrzeli oraz nadprodukcja gęstego, trudnego do odkrztuszenia śluzu. 7

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl