Leki zawierające w składzie
ksylometazolina

Ksylometazolina jest substancją czynną należącą do grupy leków sympatykomimetycznych, działających obkurczająco na naczynia krwionośne błony śluzowej nosa. Po miejscowej aplikacji powoduje zwężenie naczyń krwionośnych, co zmniejsza przekrwienie, obrzęk i wydzielinę z nosa, ułatwiając oddychanie przez nos.

Leki zawierające ksylometazolinę są powszechnie stosowane w leczeniu objawowym nieżytu nosa różnego pochodzenia, w tym alergicznego zapalenia błony śluzowej nosa, przeziębienia oraz zapalenia zatok przynosowych. Na polskim rynku dostępne są pod nazwami handlowymi takimi jak: Otrivin, Xylorin, Sudafed XyloSpray, Xylometazolin WZF, Xylogel, Rinazin, Nasivin oraz Xylometazolin Teva.

Największą zaletą ksylometazoliny jest szybkość działania – efekt obkurczenia naczyń krwionośnych występuje już po kilku minutach od aplikacji i utrzymuje się przez 8-10 godzin. Substancja ta skutecznie udrażnia nos, ułatwiając oddychanie i zmniejszając dyskomfort związany z niedrożnością nosa. Jest dostępna w różnych postaciach (krople, aerozole) i stężeniach, dostosowanych do wieku pacjenta.

Stosowanie ksylometazoliny wiąże się jednak z istotnymi zagrożeniami. Najpoważniejszym z nich jest ryzyko rozwoju polekowego zapalenia błony śluzowej nosa (rhinitis medicamentosa) przy długotrwałym stosowaniu (powyżej 5-7 dni). Prowadzi to do efektu „z odbicia” – nasilenia objawów niedrożności nosa po zaprzestaniu stosowania leku i uzależnienia od preparatu. Inne niebezpieczeństwa obejmują działania ogólnoustrojowe, takie jak wzrost ciśnienia tętniczego, przyspieszenie czynności serca, niepokój i bezsenność, zwłaszcza przy przedawkowaniu lub absorpcji systemowej. Ksylometazolina jest przeciwwskazana u pacjentów z jaskrą z wąskim kątem przesączania, zanikowym nieżytem nosa oraz u dzieci poniżej 2 lat.