Wpływ olanzapiny na płodność, ciążę i laktację

Stosowanie leków przeciwpsychotycznych, w tym olanzapiny, wymaga szczególnej ostrożności u kobiet w wieku rozrodczym, planujących ciążę, będących w ciąży lub karmiących piersią. Lekarz powinien dokładnie przeanalizować stosunek korzyści do ryzyka oraz poinformować pacjentkę o wszystkich potencjalnych zagrożeniach związanych z terapią produktem leczniczym Zolafren-Swift.¹

Stosowanie olanzapiny w okresie ciąży

Dotychczas nie przeprowadzono odpowiednich kontrolowanych badań klinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania olanzapiny u kobiet ciężarnych. Z tego powodu dane o bezpieczeństwie stosowania tego leku w ciąży są ograniczone, co należy wyraźnie zakomunikować pacjentce.²

Kluczowe zalecenia dotyczące stosowania olanzapiny w ciąży:

• Pacjentka powinna bezwzględnie informować lekarza prowadzącego o planowanej lub zaistniałej ciąży podczas leczenia olanzapiną³
• Olanzapina powinna być stosowana w ciąży wyłącznie w przypadkach, gdy przewidywane korzyści terapeutyczne dla matki przewyższają potencjalne ryzyko dla płodu⁴

Ryzyko dla noworodka po ekspozycji na olanzapinę w trzecim trymestrze ciąży

Szczególną uwagę należy zwrócić na ekspozycję płodu na olanzapinę w trzecim trymestrze ciąży. Noworodki narażone w tym okresie na działanie leków przeciwpsychotycznych, w tym olanzapiny, należą do grupy podwyższonego ryzyka wystąpienia działań niepożądanych.⁵

U noworodków mogą wystąpić następujące działania niepożądane:

• Objawy pozapiramidowe – zaburzenia motoryki i napięcia mięśniowego⁶
• Objawy odstawienne – o różnym nasileniu i czasie trwania⁷
• Zaburzenia motoryczne, takie jak:
  • Pobudzenie psychoruchowe⁸
  • Wzmożone napięcie mięśniowe⁹
  • Obniżone napięcie mięśniowe¹⁰
  • Drżenie¹¹
• Zaburzenia funkcji podstawowych:
  • Senność¹²
  • Zespół zaburzeń oddechowych¹³
  • Zaburzenia karmienia¹⁴

Ze względu na możliwość wystąpienia powyższych objawów u noworodków, lekarze powinni zwrócić szczególną uwagę na konieczność starannego monitorowania stanu klinicznego noworodków, których matki przyjmowały olanzapinę w trzecim trymestrze ciąży.¹⁵

Stosowanie olanzapiny podczas karmienia piersią

Badania przeprowadzone u zdrowych kobiet karmiących piersią wykazały, że olanzapina przenika do mleka ludzkiego. Jest to istotna informacja, którą lekarz musi przekazać pacjentce rozważającej karmienie piersią podczas terapii.¹⁶

Ocena ekspozycji niemowlęcia na olanzapinę poprzez mleko matki wykazała, że średnia ekspozycja (w mg/kg masy ciała) w stanie stacjonarnym stanowi 1,8% dawki olanzapiny przyjętej przez matkę (w przeliczeniu na mg/kg masy ciała).¹⁷

Ze względu na przenikanie olanzapiny do mleka i potencjalne ryzyko dla niemowlęcia, pacjentkom przyjmującym olanzapinę zaleca się powstrzymanie od karmienia piersią.¹⁸

Wpływ olanzapiny na płodność

Aktualnie nie są dostępne wystarczające dane na temat wpływu olanzapiny na płodność u ludzi. Wpływ ten pozostaje nieznany, co należy zakomunikować pacjentce zainteresowanej tym aspektem leczenia.¹⁹

Należy zauważyć, że istnieją dane przedkliniczne odnoszące się do tego zagadnienia, jednak nie są one częścią omawianego tu materiału. Pacjentki zainteresowane wpływem olanzapiny na płodność powinny być poinformowane o ograniczeniach aktualnej wiedzy w tym zakresie.