Interakcje leku – Zaranta 40 mg

Interakcje leku
Zaranta 40 mg

Rozuwastatyna, substancja czynna leku Zaranta, wykazuje liczne interakcje farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, które mogą znacząco zwiększać ryzyko działań niepożądanych, zwłaszcza miopatii i rabdomiolizy. Kluczowe mechanizmy interakcji obejmują hamowanie wątrobowych transporterów OATP1B1 i BCRP, co prowadzi do wzrostu ekspozycji na lek (AUC wzrost do 7,4-krotnego w przypadku cyklosporyny). Szczególnie istotne są przeciwwskazane jednoczesne stosowanie z cyklosporyną oraz konieczność dostosowania dawki przy kojarzeniu z inhibitorami proteazy HIV (np. atazanawir/rytonawir, 3-krotny wzrost AUC), gemfibrozylem (1,9-krotny wzrost AUC) oraz innymi lekami zwiększającymi ekspozycję rozuwastatyny. Zaleca się rozpoczynanie terapii od dawki 5 mg w przypadku przewidywanego ≥2-krotnego wzrostu AUC i nieprzekraczanie dawki 20 mg, aby uniknąć toksyczności.

Pobierz ChPL PDF Zaranta – Tabletki powlekane – 40 mg

Wskazania

Substancja czynna

rozuwastatyna

Kategoria leku

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Rozuwastatyna, substancja czynna leku Zaranta, wchodzi w liczne interakcje z innymi produktami leczniczymi, co ma istotne znaczenie kliniczne. Interakcje te mogą skutkować zarówno zmianami w farmakokinetyce rozuwastatyny (głównie zwiększeniem ekspozycji), jak i w działaniu farmakodynamicznym, co może wiązać się ze zwiększonym ryzykiem wystąpienia działań niepożądanych.¹

Mechanizmy interakcji rozuwastatyny

Rozuwastatyna jest substratem dla kilku białek transportujących, co stanowi podstawę wielu interakcji:

Transportery wątrobowe – rozuwastatyna jest substratem dla wątrobowego transportera wychwytującego OATP1B1
Transportery wypływu – rozuwastatyna jest substratem dla transportera BCRP
Interakcje metaboliczne – rozuwastatyna ma słabe powinowactwo do izoenzymów układu cytochromu P450, co zmniejsza prawdopodobieństwo interakcji na poziomie metabolizmu²

Wpływ jednocześnie stosowanych produktów leczniczych na rozuwastatynę

Inhibitory białek transportujących

Produkty lecznicze hamujące działanie białek transportujących OATP1B1 i BCRP mogą znacząco zwiększać stężenie rozuwastatyny w osoczu, co przekłada się na wzrost ryzyka miopatii. Należy dostosować dawkowanie rozuwastatyny lub rozważyć alternatywne leczenie w przypadku konieczności równoczesnego stosowania takich leków.³

Cyklosporyna

Jednoczesne stosowanie rozuwastatyny i cyklosporyny prowadzi do około 7-krotnego zwiększenia pola pod krzywą (AUC) rozuwastatyny. Z tego powodu jednoczesne stosowanie tych leków jest przeciwwskazane. Warto zauważyć, że rozuwastatyna nie wpływa na stężenie cyklosporyny.⁴

Inhibitory proteazy

Stosowanie rozuwastatyny z inhibitorami proteazy HIV może prowadzić do znaczącego zwiększenia ekspozycji na rozuwastatynę. Na przykład, jednoczesne stosowanie 10 mg rozuwastatyny i kombinacji atazanawiru (300 mg) z rytonawirem (100 mg) powoduje około 3-krotne zwiększenie AUC i 7-krotne zwiększenie Cmax rozuwastatyny. W przypadku konieczności jednoczesnego stosowania tych leków, należy dokładnie przeanalizować dostosowanie dawki rozuwastatyny.⁵

Gemfibrozyl i inne leki zmniejszające stężenie lipidów

Gemfibrozyl powoduje 2-krotne zwiększenie maksymalnego stężenia (Cmax) i pola pod krzywą (AUC) rozuwastatyny. Jednoczesne stosowanie fibratów (gemfibrozyl, fenofibrat) z rozuwastatyną w dawkach 30 i 40 mg jest przeciwwskazane ze względu na zwiększone ryzyko miopatii.⁶

W przypadku konieczności jednoczesnego stosowania z gemfibrozylem, terapię rozuwastatyną należy rozpoczynać od dawki 5 mg.⁷

Ezetymib

Jednoczesne stosowanie rozuwastatyny (10 mg) i ezetymibu (10 mg) wiąże się z 1,2-krotnym zwiększeniem AUC dla rozuwastatyny u pacjentów z hipercholesterolemią. Mimo że interakcja farmakokinetyczna jest niewielka, należy brać pod uwagę możliwość interakcji farmakodynamicznej pomiędzy tymi lekami w kontekście działań niepożądanych.⁸

Leki przeciw nadkwaśności

Zawiesiny zmniejszające kwaśność soku żołądkowego zawierające wodorotlenek glinu i magnezu mogą powodować zmniejszenie stężenia rozuwastatyny w osoczu o około 50%. Efekt ten jest mniejszy, gdy leki zobojętniające są przyjmowane 2 godziny po zastosowaniu rozuwastatyny.⁹

Erytromycyna

Jednoczesne stosowanie rozuwastatyny i erytromycyny prowadzi do zmniejszenia AUC0-t rozuwastatyny o 20% i Cmax o 30%. Ta interakcja może wynikać ze zwiększenia motoryki przewodu pokarmowego wywołanego przez erytromycynę.¹⁰

Tikagrelor

Tikagrelor może wpływać na wydalanie rozuwastatyny przez nerki, zwiększając ryzyko jej kumulacji. W niektórych przypadkach jednoczesne stosowanie tikagreloru i rozuwastatyny prowadziło do pogorszenia czynności nerek, zwiększenia aktywności kinazy kreatynowej i rabdomiolizy.¹¹

Kwas fusydowy

Jednoczesne stosowanie rozuwastatyny i kwasu fusydowego może zwiększać ryzyko miopatii, w tym rabdomiolizy. Istnieją doniesienia o przypadkach rabdomiolizy (niektóre zakończone zgonem) u pacjentów otrzymujących tę kombinację leków. Jeśli podawanie kwasu fusydowego jest konieczne, leczenie rozuwastatyną należy przerwać na cały okres przyjmowania kwasu fusydowego.¹²

Wskazówki dotyczące dostosowania dawki rozuwastatyny przy interakcjach

W przypadku konieczności jednoczesnego stosowania rozuwastatyny z lekami zwiększającymi jej ekspozycję, dawkę rozuwastatyny należy odpowiednio dostosować:¹³

Rozpoczęcie leczenia od dawki 5 mg rozuwastatyny raz dziennie, jeśli spodziewane jest około 2-krotne lub większe zwiększenie ekspozycji
Dostosowanie maksymalnej dawki dobowej tak, aby ekspozycja nie przekroczyła tej obserwowanej przy stosowaniu dawki 40 mg rozuwastatyny przyjmowanej bez interakcji (np. dawka 20 mg rozuwastatyny z gemfibrozylem, dawka 10 mg z atazanawirem/rytonawirem)
Zachowanie ostrożności przy zwiększaniu dawki Zaranty powyżej 20 mg, nawet jeśli lek wchodzący w interakcję zwiększa AUC rozuwastatyny mniej niż 2-krotnie¹⁴

Tabela interakcji rozuwastatyny z innymi lekami

Lek wchodzący w interakcję i schemat dawkowania	Schemat dawkowania rozuwastatyny	Zmiana wartości AUC dla rozuwastatyny	Poziom istotności interakcji
Interakcje o wysokim poziomie istotności (≥2-krotny wzrost AUC)
Sofosbuwir/welpataswir/woksylaprewir (400 mg-100 mg-100 mg) + Woksylaprevir (100 mg) raz na dobę, 15 dni	10 mg, dawka pojedyncza	7,4-krotnie ↑	Bardzo wysoki
Cyklosporyna 75 mg dwa razy na dobę do 200 mg dwa razy na dobę, 6 miesięcy	10 mg, raz na dobę, 10 dni	7,1-krotnie ↑	Bardzo wysoki (przeciwwskazane)
Darolutamid, 600 mg dwa razy na dobę, 5 dni	5 mg, dawka pojedyncza	5,2-krotnie ↑	Bardzo wysoki
Regorafenib 160 mg, raz na dobę, 14 dni	5 mg, dawka pojedyncza	3,8-krotne ↑	Wysoki
Atazanawir 300 mg/rytonawir 100 mg raz na dobę, 8 dni	10 mg, dawka pojedyncza	3,1-krotnie ↑	Wysoki
Welpataswir 100 mg raz na dobę	10 mg, dawka pojedyncza	2,7-krotne ↑	Wysoki
Ombitaswir 25 mg / parytaprewir 150 mg / rytonawir 100 mg raz na dobę / dazabuwir 400 mg dwa razy na dobę, 14 dni	5 mg, dawka pojedyncza	2,6-krotne ↑	Wysoki
Teriflunomid	Niedostępny	2,5-krotne ↑	Wysoki
Grazoprewir 200 mg / elbaswir 50 mg raz na dobę, 11 dni	10 mg, dawka pojedyncza	2,3-krotne ↑	Wysoki
Glekaprewir 400 mg / pibrentaswir 120 mg raz na dobę, 7 dni	5 mg raz na dobę, 7 dni	2,2-krotne ↑	Wysoki
Lopinawir 400 mg/rytonawir 100 mg dwa razy na dobę, 17 dni	20 mg, raz na dobę, 7 dni	2,1-krotnie ↑	Wysoki
Kapmatynib 400 mg dwa razy na dobę	10 mg, dawka pojedyncza	2,1-krotnie ↑	Wysoki
Klopidogrel, dawka nasycająca 300 mg, a następnie 75 mg po 24 h	20 mg, dawka pojedyncza	2-krotnie ↑	Wysoki
Fostamatinib 100 mg dwa razy na dobę	20 mg, dawka pojedyncza	2,0-krotnie ↑	Wysoki
Gemfibrozyl 600 mg dwa razy na dobę, 7 dni	80 mg, dawka pojedyncza	1,9-krotnie ↑	Średni do wysokiego
Interakcje o średnim poziomie istotności (1,2-1,9-krotny wzrost AUC)
Febuksostat 120 mg raz na dobę	10 mg, dawka pojedyncza	1,9-krotnie ↑	Średni
Eltrombopag 75 mg raz na dobę, 5 dni	10 mg, dawka pojedyncza	1,6-krotnie ↑	Średni
Darunawir 600 mg/rytonawir 100 mg dwa razy na dobę, 7 dni	10 mg, raz na dobę, 7 dni	1,5-krotnie ↑	Średni
Typranawir 500 mg/rytonawir 200 mg dwa razy na dobę, 11 dni	10 mg, dawka pojedyncza	1,4-krotnie ↑	Niski do średniego
Dronedaron 400 mg dwa razy na dobę	Niedostępny	1,4-krotnie ↑	Niski do średniego
Itrakonazol 200 mg raz na dobę, 5 dni	10 mg, dawka pojedyncza	1,4-krotnie ↑	Niski do średniego
Ezetymib 10 mg raz na dobę, 14 dni	10 mg, raz na dobę, 14 dni	1,2-krotnie ↑	Niski
Interakcje powodujące zmniejszenie ekspozycji na rozuwastatynę
Erytromycyna 500 mg cztery razy na dobę, 7 dni	80 mg, dawka pojedyncza	20% ↓	Niski
Baikalina 50 mg trzy razy na dobę, 14 dni	20 mg, dawka pojedyncza	47% ↓	Średni

Wpływ rozuwastatyny na jednocześnie stosowane produkty lecznicze

Antagoniści witaminy K

Rozpoczęcie leczenia rozuwastatyną lub zwiększenie jej dawki u pacjentów przyjmujących antagonistów witaminy K (np. warfarynę) może powodować zwiększenie międzynarodowego wskaźnika znormalizowanego (INR). Z kolei odstawienie lub zmniejszenie dawki rozuwastatyny może prowadzić do zmniejszenia INR. W takich przypadkach konieczne jest odpowiednie monitorowanie wartości INR.¹⁵

Doustne środki antykoncepcyjne lub hormonalna terapia zastępcza

Jednoczesne stosowanie rozuwastatyny i doustnych środków antykoncepcyjnych może zwiększać stężenie etynyloestradiolu (o 26%) i norgestrelu (o 34%) w osoczu. Należy wziąć pod uwagę to zwiększenie stężenia podczas ustalania dawki leku antykoncepcyjnego.¹⁶

Brakuje danych farmakokinetycznych dotyczących jednoczesnego stosowania rozuwastatyny i hormonalnej terapii zastępczej, ale na podstawie doświadczeń klinicznych można przypuszczać, że taka kombinacja jest dobrze tolerowana.¹⁷

Digoksyna

Przeprowadzone badania interakcji wskazują, że nie występują klinicznie istotne interakcje pomiędzy rozuwastatyną a digoksyną.¹⁸

Interakcje rozuwastatyny z alkoholem

Chociaż w charakterystyce produktu leczniczego Zaranta nie ma bezpośrednich danych na temat interakcji rozuwastatyny z alkoholem, warto uwzględnić kilka istotnych aspektów takiej potencjalnej interakcji:

Wpływ na funkcję wątroby

Zarówno rozuwastatyna, jak i alkohol są metabolizowane w wątrobie. Jednoczesne stosowanie może zwiększać obciążenie tego narządu i potencjalnie prowadzić do hepatotoksyczności. Pacjenci z istniejącą chorobą wątroby są szczególnie narażeni na to ryzyko.

Ryzyko działań niepożądanych

Spożywanie alkoholu podczas leczenia rozuwastatyną może teoretycznie zwiększać ryzyko wystąpienia niektórych działań niepożądanych, w szczególności:

Uszkodzenie wątroby – jednoczesne działanie alkoholu i statyny może potencjalnie zwiększać ryzyko hepatotoksyczności
Miopatia i rabdomioliza – ryzyko uszkodzenia mięśni może być teoretycznie wyższe przy jednoczesnym spożywaniu alkoholu, szczególnie w przypadku regularnego lub nadmiernego spożycia
Zaburzenia żołądkowo-jelitowe – zarówno alkohol, jak i rozuwastatyna mogą powodować dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego, które mogą się nasilać przy jednoczesnym stosowaniu

Zalecenia dla pacjentów dotyczące alkoholu

W związku z powyższym, mimo braku specyficznych przeciwwskazań, pacjentom przyjmującym rozuwastatynę należy zalecić:

Ograniczenie spożycia alkoholu do umiarkowanych ilości
Unikanie nadmiernego jednorazowego spożycia alkoholu (tzw. binge drinking)
Całkowite unikanie alkoholu w przypadku współistniejących chorób wątroby
Poinformowanie lekarza o nawykach związanych ze spożywaniem alkoholu
Zwrócenie uwagi na objawy uszkodzenia mięśni (bóle, osłabienie) lub wątroby (nudności, wymioty, ból brzucha) i natychmiastowe skonsultowanie się z lekarzem w przypadku ich wystąpienia

Warto podkreślić, że pacjenci powinni konsultować z lekarzem kwestie dotyczące spożywania alkoholu podczas terapii rozuwastatyną, aby uzyskać indywidualne zalecenia dostosowane do ich stanu zdrowia i specyfiki leczenia.

Kolejne rozdziały

Zapraszamy do dalszego czytania naszego leksykonu.

Wybierz kolejny rozdział z menu poniżej, aby otworzyć nową podstronę kompedium wiedzy i uzyskać szczegółowe informację o leku, substancji lub chorobie.