Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Lewodopa z benserazydem (Xevoben) wchodzi w liczne interakcje z innymi produktami leczniczymi, które mogą mieć istotne znaczenie kliniczne. Interakcje te można podzielić na farmakokinetyczne i farmakodynamiczne, przy czym obie grupy mogą wpływać na skuteczność terapii oraz profil bezpieczeństwa.¹

Interakcje farmakokinetyczne

Triheksyfenidyl stosowany jednocześnie z lewodopą i benserazydem w standardowej postaci farmaceutycznej zmniejsza szybkość absorpcji lewodopy, choć nie wpływa na całkowity stopień jej wchłaniania. Warto zaznaczyć, że w przypadku postaci o przedłużonym uwalnianiu interakcja ta nie występuje.²

Siarczan żelaza może znacząco zmniejszać maksymalne stężenie lewodopy w osoczu oraz wartość AUC (obszar pod krzywą) o 30-50%. Te zmiany parametrów farmakokinetycznych mogą mieć znaczenie kliniczne u niektórych pacjentów, choć nie u wszystkich obserwuje się takie efekty.³

Leki wpływające na perystaltykę przewodu pokarmowego mogą modyfikować wchłanianie lewodopy:

• Metoklopramid – zwiększa szybkość wchłaniania lewodopy⁴
• Domperidon – może zwiększać biodostępność lewodopy poprzez zwiększenie jej wchłaniania w jelicie, co jednocześnie wiąże się z podwyższonym ryzykiem wystąpienia arytmii⁵

Interakcje farmakodynamiczne

Liczne substancje wpływające na układ pozapiramidowy mogą interferować z działaniem lewodopy z benserazydem. Do tej grupy należą:

• Opioidy – hamują działanie lewodopy z benserazydem⁶
• Leki przeciwnadciśnieniowe zawierające rezerpinę – hamują działanie lewodopy z benserazydem⁷
• Leki neuroleptyczne – hamują działanie lewodopy z benserazydem⁸

Leki przeciwpsychotyczne, szczególnie te o właściwościach blokujących receptor dopaminowy D2, mogą osłabiać działanie lewodopy z benserazydem. Podczas jednoczesnego stosowania tych leków należy monitorować pacjenta pod kątem zmniejszenia skuteczności terapii przeciwparkinsonowskiej oraz nasilenia objawów choroby Parkinsona.⁹

Interakcje z inhibitorami MAO

Szczególną uwagę należy zwrócić na interakcje z inhibitorami monoaminooksydazy (MAO):

• Nieodwracalne, nieselektywne inhibitory MAO (np. tranylcypromina) są przeciwwskazane do jednoczesnego stosowania z lewodopą i benserazydem. Takie połączenie może prowadzić do niebezpiecznego przełomu nadciśnieniowego. Po zakończeniu terapii inhibitorem MAO wymagana jest 2-tygodniowa przerwa przed rozpoczęciem leczenia lewodopą z benserazydem.¹⁰
• Selektywne inhibitory MAO-B (np. selegilina w dawce do 10 mg na dobę, rasagilina) mogą być stosowane jednocześnie z lewodopą i benserazydem. Selegilina może wzmacniać działanie przeciwparkinsonowskie lewodopy bez wywoływania niebezpiecznych interakcji.¹¹
• Selektywne inhibitory MAO-A (np. moklobemid) również mogą być stosowane jednocześnie z lewodopą i benserazydem.¹²

Ważne zastrzeżenie: Jednoczesne stosowanie selektywnego inhibitora MAO-A i selektywnego inhibitora MAO-B odpowiada nieselektywnemu hamowaniu MAO, dlatego nie należy ich stosować łącznie z lewodopą z benserazydem.¹³

Interakcje z lekami sympatykomimetycznymi

Jednoczesne stosowanie lewodopy z benserazydem oraz leków sympatykomimetycznych (np. epinefryna, norepinefryna, izoproterenol, amfetamina) nie jest zalecane, ponieważ lewodopa może nasilać ich działanie. Jeżeli takie połączenie jest konieczne, należy monitorować funkcje układu krążenia i rozważyć zmniejszenie dawki leków sympatykomimetycznych.¹⁴

Interakcje z innymi lekami przeciwparkinsonowskimi

Jednoczesne stosowanie lewodopy z benserazydem i innych leków przeciwparkinsonowskich (np. agonistów dopaminy, amantadyny, leków przeciwcholinergicznych, selegiliny, bromokryptyny) jest dopuszczalne, jednak może prowadzić do nasilenia zarówno działania leczniczego, jak i działań niepożądanych. Może być konieczne dostosowanie dawek obu grup leków.¹⁵

W przypadku jednoczesnego stosowania inhibitorów COMT (katecholo-O-metylotransferazy) może być konieczne zmniejszenie dawki lewodopy z benserazydem.¹⁶

Należy zachować ostrożność przy rozpoczynaniu terapii lewodopą z benserazydem u pacjentów dotychczas leczonych lekami przeciwcholinergicznymi – nie należy odstawiać ich nagle, ponieważ działanie lewodopy rozwija się stopniowo.¹⁷

Interakcje z lekami przeciwnadciśnieniowymi

U pacjentów leczonych lekami przeciwnadciśnieniowymi, którym podaje się lewodopę z inhibitorem dekarboksylazy, może wystąpić objawowe niedociśnienie ortostatyczne. Ponadto lewodopa może nasilać działanie leków przeciwnadciśnieniowych, dlatego zaleca się regularne kontrolowanie ciśnienia tętniczego krwi i dostosowanie dawek w razie potrzeby.¹⁸

Interakcje z pokarmami

Posiłki bogate w białko mogą osłabiać działanie produktu Xevoben. Wynika to z faktu, że lewodopa należy do grupy dużych obojętnych aminokwasów (LNAA – large neutral amino acid) i konkuruje z aminokwasami pochodzącymi z białek pokarmowych o transport przez błonę śluzową żołądka oraz barierę krew-mózg.¹⁹

Wpływ na wyniki badań laboratoryjnych

Lewodopa może wpływać na wyniki następujących testów laboratoryjnych:

• Badania laboratoryjne dotyczące katecholamin, kreatyniny, kwasu moczowego oraz glukozy (w glukozurii)²⁰
• Fałszywie dodatnie wyniki obecności związków ketonowych w testach paskowych (reakcja ta pozostaje niezmienna nawet po zagotowaniu próbki moczu)²¹
• Fałszywie ujemne wyniki obecności glukozy w moczu przy zastosowaniu metody z oksydazą glukozową²²
• Fałszywie dodatnie wyniki odczynu Coombsa²³

Znieczulenie ogólne

W przypadku znieczulenia ogólnego z użyciem halotanu należy odstawić lewodopę z benserazydem na 12-48 godzin przed zabiegiem ze względu na ryzyko wystąpienia wahania ciśnienia krwi i/lub arytmii.²⁴

Interakcje leku Xevoben z alkoholem

Jednoczesne spożywanie alkoholu z lekami zawierającymi lewodopę i benserazyd nie jest zalecane, ponieważ alkohol może wpływać na metabolizm lewodopy oraz nasilać jej działania niepożądane, szczególnie w zakresie układu nerwowego i krążenia. Alkohol może:

• Potęgować działanie sedatywne i nasilać senność występującą jako działanie niepożądane lewodopy
• Zwiększać ryzyko wystąpienia ortostatycznych spadków ciśnienia
• Nasilać zaburzenia koordynacji ruchowej i równowagi
• Potencjalnie wpływać na biodostępność lewodopy

Ponadto, u pacjentów z chorobą Parkinsona, którzy już mogą doświadczać problemów z równowagą i koordynacją, alkohol może dodatkowo nasilać te objawy i zwiększać ryzyko upadków.

Tabela interakcji z lekiem Xevoben