Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie
Tobrosopt 0,3 % 3 mg/ml

Tobramycyna, aminoglikozydowy antybiotyk stosowany miejscowo w postaci kropli do oczu (Tobrosopt 0,3%, 3 mg/ml), wykazuje znacznie niższe stężenia w osoczu po aplikacji okulistycznej niż po podaniu ogólnoustrojowym. Przedkliniczne dane wskazują, że nefrotoksyczność i ototoksyczność pojawiają się jedynie przy dawkach ogólnoustrojowych znacznie przekraczających te stosowane miejscowo. Badania mutagenności in vitro i in vivo nie wykazały działania mutagennego, a potencjał teratogenny jest znikomy, nawet przy dawkach ponad 400-krotnie wyższych niż maksymalne dawki kliniczne. Nie stwierdzono również wpływu na płodność ani teratogenności w modelach zwierzęcych, mimo przenikania leku przez barierę łożyskową.

Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie stosowania tobramycyny

Tobramycyna jest antybiotykiem aminoglikozydowym, którego właściwości toksyczne przy podaniu ogólnoustrojowym zostały dobrze poznane i udokumentowane. Przedkliniczne dane dotyczące bezpieczeństwa stosowania tobramycyny wskazują na potencjalne działania niepożądane przy ekspozycji na dawki znacznie przekraczające te dostępne po miejscowym podaniu do oka. W niniejszym opracowaniu przedstawiono szczegółową analizę danych przedklinicznych dotyczących bezpieczeństwa stosowania leku Tobrosopt 0,3%, zawierającego 3 mg/ml tobramycyny w postaci kropli do oczu.1

Profil działania toksycznego

Przy ogólnoustrojowej ekspozycji na tobramycynę w dawkach toksycznych, znacznie przekraczających te dostępne po miejscowym zastosowaniu preparatów okulistycznych, zaobserwowano dwa główne działania niepożądane: nefrotoksyczność oraz ototoksyczność. Należy jednak podkreślić, że stężenia leku w osoczu krwi po podaniu ogólnoustrojowym są znacząco wyższe niż te obserwowane po aplikacji miejscowej do oka. Jest to istotny czynnik wpływający na ocenę bezpieczeństwa stosowania preparatu Tobrosopt 0,3% w formie kropli okulistycznych.2

Potencjał mutagenny

Przeprowadzono szereg badań mających na celu ocenę potencjalnego działania mutagennego tobramycyny. Wyniki badań wykonanych zarówno w warunkach in vitro, jak i in vivo nie wykazały ewentualnego działania mutagennego tego antybiotyku. Dane te wskazują na brak istotnego ryzyka mutagennego przy stosowaniu tobramycyny w postaci kropli do oczu.3

Potencjał teratogenny

Tobramycyna wykazuje zdolność przenikania przez barierę łożyskową do krwioobiegu płodu oraz do płynu owodniowego. Badania przeprowadzone na modelach zwierzęcych, w których ciężarnym samicom podawano tobramycynę w dużych dawkach w okresie organogenezy, wykazały występowanie działania toksycznego na nerki oraz ototoksycznego u płodów.4

Jednakże w innych, bardziej rozbudowanych badaniach przeprowadzonych na szczurach i królikach, którym podawano tobramycynę drogą pozajelitową w dawkach wynoszących do 100 mg/kg masy ciała na dobę (dawka ponad 400 razy większa od maksymalnej dawki klinicznej stosowanej u ludzi), nie wykazano:

Te dane sugerują, że przy stosowaniu tobramycyny w dawkach terapeutycznych, zwłaszcza w postaci miejscowej jako krople do oczu, ryzyko teratogenności jest znikome.400 razy większa od maksymalnej dawki klinicznej), nie wykazano cech zaburzenia płodności lub szkodliwego wpływu na płód.”>5

Potencjał kancerogenny

Należy zaznaczyć, że nie przeprowadzono badań oceniających potencjalne działanie kancerogenne tobramycyny. Brak jest zatem danych przedklinicznych dotyczących ewentualnego ryzyka kancerogennego związanego ze stosowaniem tego antybiotyku.6

Podsumowanie danych przedklinicznych

Dane przedkliniczne dotyczące bezpieczeństwa stosowania tobramycyny wskazują, że główne zagrożenia związane ze stosowaniem tego antybiotyku to nefrotoksyczność i ototoksyczność, jednak występują one przy dawkach ogólnoustrojowych znacznie przekraczających te osiągane po podaniu miejscowym do oka. Badania nie wykazały działania mutagennego, a potencjał teratogenny jest nieistotny przy dawkach stosowanych klinicznie. Brak jest danych dotyczących potencjalnego działania kancerogennego tobramycyny.7

Parametr bezpieczeństwa Wyniki badań przedklinicznych Implikacje kliniczne
Toksyczność układowa Nefrotoksyczność i ototoksyczność przy wysokich dawkach ogólnoustrojowych Minimalne ryzyko przy podaniu miejscowym do oka
Mutagenność Nie wykazano działania mutagennego w badaniach in vitro i in vivo Brak ryzyka mutagennego
Teratogenność Brak zaburzeń płodności i szkodliwego wpływu na płód przy dawkach >400 razy większych od dawki klinicznej Znikome ryzyko teratogenności przy dawkach terapeutycznych
Kancerogenność Brak danych – nie przeprowadzono badań Nie można określić potencjalnego ryzyka
  1. 12.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl