Właściwości farmakodynamiczne leku Tadalafil SUN

Tadalafil SUN należy do grupy farmakoterapeutycznej leków urologicznych, stosowanych w zaburzeniach erekcji (kod ATC: G04BE08). Lek ten wykazuje kompleksowe działanie na poziomie molekularnym i klinicznym, co przekłada się na jego wysoką skuteczność terapeutyczną w leczeniu zaburzeń erekcji.¹

Mechanizm działania

Tadalafil działa jako selektywny, odwracalny inhibitor specyficznej fosfodiesterazy cyklicznego guanozynomonofosforanu (cGMP) typu 5 (PDE5). Mechanizm działania leku opiera się na fizjologicznym procesie erekcji – gdy dochodzi do stymulacji seksualnej i miejscowego uwolnienia tlenku azotu, zahamowanie aktywności enzymu PDE5 przez tadalafil prowadzi do zwiększenia stężenia cGMP w ciałach jamistych prącia. Proces ten skutkuje relaksacją mięśni gładkich i napływem krwi do tkanek członka, co finalnie umożliwia wystąpienie erekcji. Istotne jest, że tadalafil nie wywołuje erekcji przy braku stymulacji seksualnej, co podkreśla jego fizjologiczny mechanizm działania.²

Rezultat działania farmakodynamicznego

Badania in vitro potwierdziły wysoką selektywność tadalafilu wobec enzymu PDE5. Istotne jest, że enzym ten występuje w wielu tkankach organizmu, w tym w mięśniach gładkich ciał jamistych, naczyniach, trzewach, mięśniach szkieletowych, płytkach krwi, nerkach, płucach oraz móżdżku.³

Tadalafil charakteryzuje się wyjątkowo wysoką selektywnością działania względem PDE5 w porównaniu do innych fosfodiesteraz:

• Działa ponad 10 000 razy silniej na PDE5 niż na enzymy PDE1, PDE2 i PDE4, które występują w sercu, mózgu, naczyniach krwionośnych, wątrobie oraz innych narządach^{10 000 razy silniej na PDE5 niż PDE1, PDE2 i PDE4, enzymy występujące w sercu, mózgu, naczyniach krwionośnych, wątrobie i w innych organach.”>4}
• Wykazuje ponad 10 000 razy silniejsze działanie na PDE5 niż na PDE3 – enzym obecny w sercu i naczyniach krwionośnych, co jest klinicznie istotne ze względu na wpływ PDE3 na kurczliwość mięśnia sercowego^{10 000 razy silniej na PDE5 niż na PDE3, enzym występujący w sercu i naczyniach krwionośnych. Ta wybiórczość względem PDE5, a nie PDE3 jest bardzo istotna, ponieważ PDE3 jest enzymem wpływającym na kurczliwość serca.”>5}
• Działa około 700 razy silniej na PDE5 niż na PDE6 – enzym znajdujący się w siatkówce oka i odpowiedzialny za odbieranie bodźców świetlnych⁶
• Wykazuje ponad 10 000 razy silniejsze powinowactwo do PDE5 niż do enzymów od PDE7 do PDE10^{10 000 razy silniej na PDE5 niż na enzymy od PDE7 do PDE10.”>7}

Skuteczność kliniczna

Skuteczność kliniczna tadalafilu została potwierdzona w licznych badaniach, które wykazały jego długi czas działania oraz szybki początek efektu terapeutycznego:

• W trzech badaniach klinicznych z udziałem 1054 niehospitalizowanych pacjentów wykazano, że tadalafil istotnie statystycznie poprawia erekcję i umożliwia udany stosunek seksualny przez okres do 36 godzin od zażycia⁸
• Zdolność do uzyskania i utrzymania erekcji wystarczającej do odbycia udanego stosunku seksualnego pojawia się już po 16 minutach od przyjęcia leku⁹

Wpływ na ciśnienie tętnicze i akcję serca

Badania na zdrowych ochotnikach wykazały korzystny profil bezpieczeństwa tadalafilu w odniesieniu do parametrów hemodynamicznych. W porównaniu z placebo, lek nie powodował istotnych klinicznie zmian w wartościach ciśnienia tętniczego:

• W pozycji leżącej obserwowano średnie maksymalne zmniejszenie ciśnienia skurczowego i rozkurczowego odpowiednio o 1,6/0,8 mm Hg¹⁰
• W pozycji stojącej odnotowano średnie maksymalne zmniejszenie ciśnienia skurczowego i rozkurczowego odpowiednio o 0,2/4,6 mm Hg¹¹
• Nie zaobserwowano istotnego wpływu na częstość akcji serca¹²

Wpływ na wzrok

Badania oceniające wpływ tadalafilu na wzrok wykazały jego bezpieczeństwo w tym zakresie:

• Nie stwierdzono zaburzeń rozróżniania kolorów (niebieskiego i zielonego) przy zastosowaniu 100-kolorowego testu Farnswortha-Munsella¹³
• Wyniki te potwierdzają niskie powinowactwo tadalafilu do enzymu PDE6, który jest obecny w siatkówce oka¹⁴
• W badaniach klinicznych doniesienia o zmianach widzenia barw były rzadkie, występujące u mniej niż 0,1% pacjentów<sup data-drug="Tadalafil SUN" data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="We wszystkich badaniach klinicznych doniesienia o zmianach widzenia barw były rzadkie (15

Wpływ na spermatogenezę

Przeprowadzono trzy badania oceniające potencjalny wpływ tadalafilu na parametry nasienia przy codziennym stosowaniu:

• Jedno badanie trwające 6 miesięcy z dawką 10 mg¹⁶
• Dwa badania z dawką 20 mg – jedno trwające 6 miesięcy, drugie 9 miesięcy¹⁷

W dwóch z tych badań zaobserwowano zmniejszenie ilości i koncentracji plemników podczas stosowania tadalafilu, jednak badacze ocenili, że zmiany te najprawdopodobniej nie mają znaczenia klinicznego. Nie wykazano wpływu na inne parametry nasienia, takie jak ruchliwość i morfologia plemników oraz poziom hormonu folikulotropowego.¹⁸

Badania skuteczności klinicznej w różnych populacjach pacjentów

Tadalafil był szeroko oceniany w badaniach klinicznych, które potwierdziły jego wysoką skuteczność w leczeniu zaburzeń erekcji:

• W 16 różnych badaniach klinicznych wzięło udział 3250 pacjentów z zaburzeniami erekcji o różnym nasileniu (łagodnym, umiarkowanym, ciężkim), różnej etiologii, w wieku 21-85 lat i różnorodnym pochodzeniu etnicznym¹⁹
• Większość pacjentów zgłaszała zaburzenia erekcji trwające przynajmniej rok²⁰

Wyniki badań klinicznych potwierdziły wysoką skuteczność tadalafilu:

W podstawowych badaniach skuteczności 75% stosunków płciowych w grupie pacjentów stosujących tadalafil było udanych, w porównaniu z 32% w grupie placebo.²¹

Skuteczność u pacjentów z uszkodzeniem rdzenia kręgowego

Tadalafil wykazał również wysoką skuteczność w specyficznej grupie pacjentów z zaburzeniami erekcji spowodowanymi uszkodzeniami rdzenia kręgowego:

• W 12-tygodniowym badaniu uczestniczyło 186 pacjentów (142 otrzymywało tadalafil, 44 placebo)²²
• Średni odsetek udanych prób zbliżenia na pacjenta w przypadku stosowania tadalafilu w dawce 10 mg lub 20 mg (dawka zmieniana na życzenie pacjenta) wynosił 48% w porównaniu z 17% w przypadku placebo²³

Badania u dzieci i młodzieży

Przeprowadzono badanie u dzieci i młodzieży z dystrofią mięśniową Duchenne’a (DMD), które nie wykazało jednak skuteczności tadalafilu w tej populacji:

• W randomizowanym badaniu kontrolowanym placebo, prowadzonym metodą podwójnie ślepej próby w 3 grupach równoległych, wzięło udział 331 chłopców w wieku 7-14 lat z DMD otrzymujących jednocześnie kortykosteroidy²⁴
• Badanie obejmowało 48-tygodniowy okres, w którym pacjenci otrzymywali tadalafil w dawce 0,3 mg/kg mc., tadalafil w dawce 0,6 mg/kg mc. lub placebo²⁵
• Nie wykazano skuteczności tadalafilu w spowolnieniu utraty zdolności motorycznej mierzonej zmianą wyniku uzyskanego w teście 6-minutowego marszu (6MWD)²⁶

Średnia zmiana 6MWD obliczona za pomocą metody najmniejszych kwadratów w 48 tygodniu wynosiła:

• -51,0 metrów w grupie placebo²⁷
• -64,7 metrów w grupie otrzymującej tadalafil w dawce 0,3 mg/kg mc. (p = 0,307)²⁸
• -59,1 metrów w grupie otrzymującej tadalafil w dawce 0,6 mg/kg mc. (p = 0,538)²⁹

Nie znaleziono również dowodów na skuteczność tadalafilu w żadnej z analiz wtórnych przeprowadzonych w tym badaniu. Całościowe wyniki oceny bezpieczeństwa stosowania uzyskane w tym badaniu były zasadniczo zgodne z profilem bezpieczeństwa stosowania tadalafilu oraz działań niepożądanych przewidywanych u dzieci i młodzieży z DMD otrzymujących kortykosteroidy.³⁰

Zgodnie z decyzją Europejskiej Agencji Leków, uchylono obowiązek dołączania wyników badań we wszystkich podgrupach populacji dzieci i młodzieży w leczeniu zaburzeń erekcji.³¹