Działania niepożądane sytagliptyny – profil bezpieczeństwa leku Sitagliptin Reddy

Profil bezpieczeństwa sytagliptyny (Sitagliptin Reddy) został szczegółowo określony na podstawie badań klinicznych oraz obserwacji po wprowadzeniu leku do obrotu. Podczas terapii tym lekiem należy zwrócić szczególną uwagę na możliwość wystąpienia poważnych działań niepożądanych, takich jak zapalenie trzustki czy reakcje nadwrażliwości. Istotnym aspektem jest również ryzyko hipoglikemii, szczególnie przy stosowaniu leku w skojarzeniu z pochodnymi sulfonylomocznika (4,7–13,8%) oraz insuliną (9,6%).¹

Częstotliwość występowania działań niepożądanych

Częstość występowania działań niepożądanych określono według następujących kategorii:

• bardzo często (≥1/10)
• często (≥1/100 do <1/10)
• niezbyt często (≥1/1000 do <1/100)
• rzadko (≥1/10 000 do <1/1000)
• bardzo rzadko (<1/10 000)
• częstość nieznana (nie może być określona na podstawie dostępnych danych)²

Najczęstsze działania niepożądane

Poza działaniami niepożądanymi bezpośrednio związanymi z lekiem, u pacjentów leczonych sytagliptyną zaobserwowano również inne zaburzenia występujące z częstością co najmniej 5%, które obejmowały zakażenia górnych dróg oddechowych oraz zapalenie błony śluzowej nosogardła. Dodatkowo, działania niepożądane raportowane z częstością większą o co najmniej 0,5% w porównaniu do grupy kontrolnej (chociaż poniżej progu 5%) obejmowały zapalenia kości i stawów oraz ból kończyn.³

Szczegółowe zestawienie działań niepożądanych

Działania niepożądane w terapii skojarzonej

W terapii skojarzonej sytagliptyny z innymi lekami przeciwcukrzycowymi zaobserwowano zwiększoną częstość występowania niektórych działań niepożądanych w porównaniu do monoterapii. Do najważniejszych należą:⁴

• Hipoglikemia – występująca bardzo często w leczeniu skojarzonym z pochodnymi sulfonylomocznika i metforminą
• Grypa – często przy stosowaniu z insuliną (zarówno z metforminą, jak i bez niej)
• Nudności i wymioty – często przy stosowaniu z metforminą
• Wzdęcia – często przy stosowaniu z metforminą lub pioglitazonem
• Zaparcia – często w leczeniu skojarzonym z pochodnymi sulfonylomocznika i metforminą
• Obrzęki obwodowe – często przy stosowaniu z pioglitazonem oraz w leczeniu skojarzonym z pioglitazonem i metforminą
• Senność i biegunka – niezbyt często przy stosowaniu z metforminą
• Suchość w jamie ustnej – niezbyt często przy stosowaniu z insuliną (zarówno z metforminą, jak i bez niej)⁵

Działania niepożądane w populacji pediatrycznej

W badaniach klinicznych przeprowadzonych z udziałem dzieci i młodzieży z cukrzycą typu 2 w wieku od 10 do 17 lat, profil bezpieczeństwa sytagliptyny był porównywalny do tego obserwowanego u dorosłych. Nie zaobserwowano istotnych różnic w częstości występowania czy charakterze działań niepożądanych w porównaniu do populacji dorosłych.⁶

Bezpieczeństwo sercowo-naczyniowe

Ważnym aspektem oceny bezpieczeństwa sytagliptyny były wyniki badania TECOS (Trial Evaluating Cardiovascular Outcomes with Sitagliptin), oceniającego wpływ leku na układ sercowo-naczyniowy. W badaniu wzięło udział 7332 pacjentów leczonych sytagliptyną w dawce 100 mg dziennie (lub 50 mg dziennie przy eGFR ≥ 30 i < 50 ml/min/1,73 m²) oraz 7339 pacjentów otrzymujących placebo. Całkowita częstość występowania ciężkich działań niepożądanych u pacjentów stosujących sytagliptynę była podobna do obserwowanej w grupie placebo.⁷

W populacji pacjentów stosujących insulinę i/lub pochodne sulfonylomocznika, częstość występowania ciężkiej hipoglikemii wynosiła 2,7% u pacjentów leczonych sytagliptyną i 2,5% w grupie placebo. Natomiast wśród pacjentów niestosujących insuliny i/lub pochodnych sulfonylomocznika, częstość ta wynosiła odpowiednio 1,0% i 0,7%.⁸

W tym samym badaniu, częstość potwierdzonych przypadków zapalenia trzustki wynosiła 0,3% w grupie pacjentów leczonych sytagliptyną oraz 0,2% w grupie placebo.⁹

Szczególnie istotne działania niepożądane

Wśród działań niepożądanych związanych ze stosowaniem sytagliptyny, szczególnej uwagi wymagają:

1. Zapalenie trzustki – może przebiegać w formie ostrej, a nawet martwiczej lub krwotocznej, potencjalnie ze skutkiem śmiertelnym
2. Reakcje nadwrażliwości – w tym odpowiedzi anafilaktyczne, które mogą zagrażać życiu pacjenta
3. Ciężka hipoglikemia – szczególnie w terapii skojarzonej z pochodnymi sulfonylomocznika lub insuliną
4. Ciężkie reakcje skórne – w tym złuszczające choroby skóry oraz zespół Stevensa-Johnsona
5. Zaburzenia czynności nerek – w tym ostra niewydolność nerek¹⁰

Monitorowanie działań niepożądanych

Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu niezwykle istotne jest zgłaszanie wszelkich podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to stałe monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania preparatu. Fachowy personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych.¹¹