Właściwości farmakokinetyczne symwastatyny

Symwastatyna jest lekiem z grupy statyn, wykazującym działanie hipolipemizujące poprzez hamowanie reduktazy HMG-CoA. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis właściwości farmakokinetycznych preparatu Simratio (10 mg, 20 mg, 40 mg), z uwzględnieniem danych dotyczących wchłaniania, dystrybucji, metabolizmu i eliminacji leku.¹

Postać farmaceutyczna i skład

Simratio dostępny jest w postaci tabletek powlekanych zawierających 10 mg, 20 mg lub 40 mg symwastatyny. Tabletki zawierają także laktozę jednowodną w ilości odpowiednio: 0,07 g (10 mg), 0,14 g (20 mg) i 0,285 g (40 mg).²

Charakterystyka formy aktywnej

Symwastatyna podawana jest w formie nieaktywnego laktonu, który wymaga aktywacji w organizmie. In vivo ulega ona łatwej hydrolizie do odpowiedniego beta-hydroksykwasu, będącego silnym inhibitorem reduktazy HMG-CoA. Proces hydrolizy zachodzi głównie w wątrobie, natomiast w osoczu ludzkim przebiega bardzo powoli.³

Wchłanianie leku

Symwastatyna po podaniu doustnym charakteryzuje się dobrym wchłanianiem z przewodu pokarmowego. Już na etapie pierwszego przejścia przez wątrobę następuje znaczny wychwyt leku przez ten narząd (efekt pierwszego przejścia). Wychwyt wątrobowy jest zależny od przepływu krwi przez wątrobę, która stanowi główne miejsce działania aktywnej formy leku. Po doustnym podaniu, wchłanianie beta-hydroksykwasu do krążenia ogólnego jest niewielkie i stanowi mniej niż 5% podanej dawki.⁴

Maksymalne stężenie aktywnego inhibitora w osoczu osiągane jest stosunkowo szybko, po około 1-2 godzinach od momentu podania symwastatyny. Co istotne, przyjmowanie leku wraz z posiłkiem nie wpływa na jego wchłanianie.⁵

Badania farmakokinetyczne po jednorazowym i wielokrotnym podaniu symwastatyny wskazują na brak kumulacji produktu w organizmie nawet po zastosowaniu wielokrotnych dawek.⁶

Dystrybucja w organizmie

Symwastatyna oraz jej aktywne metabolity charakteryzują się bardzo wysokim stopniem wiązania z białkami osocza, przekraczającym 95%. Ta cecha wpływa na biodostępność leku i jego dystrybucję w organizmie. ^{95% wiązane z białkami.”>7}

Kwas symwastatyny jest aktywnie transportowany do hepatocytów za pośrednictwem specyficznego białka transportującego OATP1B1. Dodatkowo symwastatyna jest substratem transportera pompy lekowej BCRP, co również wpływa na jej dystrybucję w organizmie.⁸

Metabolizm leku

Symwastatyna jest substratem dla enzymu CYP3A4 z układu cytochromu P450, co jest istotne w kontekście potencjalnych interakcji lekowych. Głównym metabolitem symwastatyny obecnym w ludzkim osoczu jest beta-hydroksykwas, który stanowi faktyczną formę aktywną leku. Dodatkowo w osoczu identyfikuje się także cztery inne aktywne metabolity.⁹

Eliminacja leku

Po doustnym podaniu znakowanej symwastatyny, w ciągu 96 godzin z organizmu wydalane jest około 73% dawki leku, z czego:

• 13% dawki wydala się z moczem
• 60% dawki wydala się z kałem

Zawartość leku wykryta w kale odpowiada sumie wchłoniętych metabolitów wydalonych z żółcią oraz frakcji leku, która nie uległa wchłanianiu.¹⁰

Po dożylnym podaniu metabolitu beta-hydroksykwasu, średni okres półtrwania wynosi 1,9 godziny. Jedynie niewielka część (przeciętnie 0,3%) dawki podanej dożylnie jest wydalana w moczu w postaci inhibitorów.¹¹

Farmakokinetyka w szczególnych grupach pacjentów

Polimorfizm genu SLCO1B1

U osób z określonymi wariantami genetycznymi genu SLCO1B1 kodującego białko transportujące OATP1B1 obserwuje się istotne różnice w farmakokinetyce symwastatyny. Osoby posiadające allel c.521T>C wykazują zmniejszoną aktywność białka transportującego OATP1B1, co prowadzi do zmiany ekspozycji na lek.^{C genu SLCO1B1 mają mniejszą aktywność białka transportującego OATP1B1.”>12}

Średnia ekspozycja (AUC) na główny aktywny metabolit – kwas symwastatyny – wykazuje znaczne różnice w zależności od genotypu:

• Osoby z genotypem CT (heterozygoty): 120% ekspozycji w porównaniu do genotypu TT
• Osoby z genotypem CC (homozygoty): 221% ekspozycji w porównaniu do genotypu TT

Genotyp TT jest najbardziej powszechny w populacji.¹³

W populacji europejskiej allel C występuje z częstotliwością około 18%. U pacjentów z polimorfizmem genu SLCO1B1 istnieje zwiększone ryzyko podwyższonej ekspozycji na kwas symwastatyny, co może prowadzić do zwiększonego ryzyka wystąpienia rabdomiolizy – poważnego działania niepożądanego.¹⁴

Dzieci i młodzież

Należy zaznaczyć, że właściwości farmakokinetyczne symwastatyny badano wyłącznie u pacjentów dorosłych. Dane farmakokinetyczne dotyczące stosowania leku u dzieci i młodzieży nie są aktualnie dostępne, co ogranicza możliwość precyzyjnego określenia profilu farmakokinetycznego w tej grupie wiekowej.¹⁵