Właściwości farmakodynamiczne
SILDEROS 25 mg

Właściwości farmakodynamiczne syldenafilu

Syldenafil należy do grupy farmakoterapeutycznej: leki urologiczne, leki stosowane w leczeniu zaburzeń erekcji (kod ATC: G04BE03). Jest substancją czynną zawartą w produkcie leczniczym SILDEROS w postaci cytrynianu syldenafilu w tabletkach powlekanych o mocy 25 mg.¹

Mechanizm działania

Syldenafil jest doustnym lekiem przywracającym zaburzony mechanizm erekcji poprzez zwiększenie dopływu krwi do prącia w odpowiedzi na pobudzenie seksualne. Fizjologicznie erekcja prącia zależy od uwalniania tlenku azotu (NO) w ciałach jamistych podczas stymulacji seksualnej.²

Uwolniony tlenek azotu aktywuje enzym cyklazę guanylową, co prowadzi do zwiększenia poziomu cyklicznego guanozynomonofosforanu (cGMP). Podwyższony poziom cGMP powoduje rozkurcz mięśni gładkich w ciałach jamistych, umożliwiając napływ krwi do prącia.³

Syldenafil działa jako silny i selektywny inhibitor fosfodiesterazy typu 5 (PDE5), enzymu odpowiedzialnego za rozkład cGMP w ciałach jamistych. Poprzez hamowanie aktywności PDE5, syldenafil powoduje wzrost stężenia cGMP, co w połączeniu z pobudzeniem seksualnym prowadzi do erekcji.⁴

Istotnym jest, że syldenafil nie wykazuje bezpośredniego działania zwiotczającego na izolowane ludzkie ciała jamiste, natomiast znacząco nasila rozkurczający wpływ tlenku azotu na tę tkankę. Pobudzenie seksualne jest zatem niezbędne do wywołania zamierzonego efektu farmakologicznego syldenafilu.⁵

Selektywność działania

Badania in vitro wykazały wysoką selektywność syldenafilu wobec izoenzymu PDE5 w porównaniu do innych fosfodiesteraz. Poniżej przedstawiono porównanie selektywności syldenafilu wobec różnych fosfodiesteraz:⁶

Szczególnie istotna jest wysoka selektywność wobec PDE5 w porównaniu z PDE3 (ponad 4000-krotnie wyższa), co ma znaczenie dla bezpieczeństwa kardiologicznego leku.⁷

Czas działania

Badania kliniczne z wykorzystaniem pletyzmografii penisa (RigiScan) wykazały, że u pacjentów przyjmujących syldenafil na czczo:⁸

• Średni czas osiągnięcia erekcji o sztywności 60% (wystarczającej do odbycia stosunku płciowego) wynosił 25 minut
• Zakres czasu do osiągnięcia erekcji: od 12 do 37 minut

Inne badanie metodą RigiScan wykazało, że syldenafil zachowuje zdolność wywoływania erekcji w odpowiedzi na pobudzenie seksualne nawet po 4-5 godzinach od podania, co wskazuje na długotrwałość działania leku.⁹

Wpływ na układ sercowo-naczyniowy

Syldenafil wywiera niewielki i przejściowy wpływ na parametry układu sercowo-naczyniowego:¹⁰

• Średnie maksymalne obniżenie skurczowego ciśnienia krwi (w pozycji leżącej) po dawce 100 mg wynosi 8,4 mmHg
• Odpowiadająca temu zmiana ciśnienia rozkurczowego (w pozycji leżącej) wynosi 5,5 mmHg
• Efekt hipotensyjny wiąże się z rozszerzającym naczynia krwionośne działaniem syldenafilu, prawdopodobnie wynikającym ze wzrostu poziomu cGMP w mięśniówce naczyń
• Jednorazowe dawki syldenafilu do 100 mg nie powodują u zdrowych ochotników klinicznie istotnych zmian w zapisie EKG

U pacjentów z ciężką chorobą niedokrwienną serca (CAD) z ponad 70% zwężeniem co najmniej jednej tętnicy wieńcowej, po podaniu pojedynczej dawki 100 mg syldenafilu zaobserwowano:^{70% zwężenia, co najmniej jednej tętnicy wieńcowej) średnie ciśnienia skurczowe i rozkurczowe w spoczynku obniżały się odpowiednio o 7% i 6% w porównaniu do wartości wyjściowych. Średnie ciśnienie skurczowe w tętnicy płucnej obniżyło się o 9%. Syldenafil nie wpływał na pojemność minutową serca, nie pogarszał przepływu krwi przez zwężone tętnice wieńcowe.”>11}

• Obniżenie średniego ciśnienia skurczowego w spoczynku o 7%
• Obniżenie średniego ciśnienia rozkurczowego w spoczynku o 6%
• Obniżenie średniego ciśnienia skurczowego w tętnicy płucnej o 9%
• Brak wpływu na pojemność minutową serca
• Brak pogorszenia przepływu krwi przez zwężone tętnice wieńcowe

U pacjentów z zaburzeniami erekcji i stabilną dławicą piersiową, regularnie przyjmujących leki przeciwdławicowe (z wyjątkiem azotanów), syldenafil nie wpływał istotnie klinicznie na czas wystąpienia objawów dławicy piersiowej w porównaniu do placebo, co potwierdzono w badaniu klinicznym z podwójnie ślepą próbą.¹²

Wpływ na percepcję wzrokową

Wpływ syldenafilu na funkcje wzrokowe charakteryzuje się następującymi parametrami:¹³

• U niektórych osób obserwowano niewielkie, przejściowe utrudnienie rozróżniania kolorów (szczególnie niebieskiego/zielonego) godzinę po zastosowaniu dawki 100 mg syldenafilu, mierzone za pomocą testu Farnsworth-Munsell’a 100
• Efekt ten ustępował po upływie 2 godzin od przyjęcia leku
• Prawdopodobnym mechanizmem tego działania jest hamowanie aktywności izoenzymu PDE6, który uczestniczy w kaskadzie przewodzenia bodźca świetlnego w siatkówce
• Syldenafil nie wpływa na ostrość ani kontrastowość widzenia

W badaniu u pacjentów z wczesnymi zmianami zwyrodnieniowymi plamki związanymi z wiekiem nie wykazano, aby syldenafil w pojedynczej dawce 100 mg wpływał istotnie na parametry okulistyczne, w tym na: ostrość widzenia, siatkę Amslera, test rozróżniania kolorów, wyniki perymetrii Humphreya oraz wrażliwość na światło.¹⁴

Wpływ na płodność męską

Po podaniu jednorazowej dawki 100 mg syldenafilu u zdrowych ochotników nie stwierdzono zmian w ruchliwości i morfologii plemników, co wskazuje na brak negatywnego wpływu leku na podstawowe parametry nasienia.¹⁵

Skuteczność kliniczna i bezpieczeństwo stosowania

Populacja w badaniach klinicznych

W badaniach klinicznych syldenafil zastosowano u ponad 8000 pacjentów w wieku 19-87 lat. W badaniach uczestniczyły następujące grupy pacjentów:¹⁶

• Pacjenci w podeszłym wieku (19,9%)
• Pacjenci z nadciśnieniem tętniczym (30,9%)
• Pacjenci z cukrzycą (20,3%)
• Pacjenci z chorobą niedokrwienną serca (19,8%)
• Pacjenci z hiperlipidemią (19,8%)
• Pacjenci po urazach rdzenia kręgowego (0,6%)
• Pacjenci z depresją (5,2%)
• Pacjenci po przezcewkowej resekcji gruczołu krokowego (3,7%)
• Pacjenci po radykalnej prostatektomii (3,3%)

Z badań klinicznych były wykluczone lub niewystarczająco reprezentowane następujące grupy pacjentów: po zabiegach chirurgicznych w obrębie miednicy, po radioterapii, z ciężką niewydolnością nerek lub wątroby oraz pacjenci z niektórymi chorobami układu sercowo-naczyniowego.¹⁷

Skuteczność w zależności od dawki

W badaniach z zastosowaniem stałej dawki syldenafilu, poprawę erekcji stwierdzono u:¹⁸

• 62% pacjentów otrzymujących dawkę 25 mg
• 74% pacjentów otrzymujących dawkę 50 mg
• 82% pacjentów otrzymujących dawkę 100 mg
• W porównaniu do 25% pacjentów w grupie placebo

W kontrolowanych badaniach klinicznych obserwowano niską częstość przerwania terapii syldenafilem, podobną do tej, która występowała w grupie placebo, co świadczy o dobrej tolerancji leku.¹⁹

Skuteczność w zależności od etiologii zaburzeń erekcji

Odsetek pacjentów zgłaszających poprawę po zastosowaniu syldenafilu różnił się w zależności od etiologii zaburzeń erekcji i chorób współistniejących:²⁰

W badaniach długookresowych skuteczność i bezpieczeństwo syldenafilu utrzymywały się na niezmienionym poziomie, co potwierdza trwałość efektu terapeutycznego i brak rozwoju tolerancji na lek.²¹

Stosowanie u dzieci i młodzieży

Europejska Agencja Leków uchyliła obowiązek dołączania wyników badań referencyjnego produktu leczniczego zawierającego syldenafil we wszystkich podgrupach populacji dzieci i młodzieży w leczeniu zaburzeń erekcji. Oznacza to, że produkt nie jest przeznaczony do stosowania w populacji pediatrycznej w tym wskazaniu.²²