Przedawkowanie
Rivastigmin Orion 4,5 mg

Przedawkowanie rywastygminy prowadzi do nadmiernej stymulacji układu cholinergicznego poprzez długotrwałe (do 9 godzin) hamowanie acetylocholinoesterazy. Objawy przedawkowania dzielą się na muskarynowe i nikotynowe, z nasileniem proporcjonalnym do dawki. W umiarkowanych zatruciach dominują objawy muskarynowe, takie jak mioza, zaczerwienienie twarzy, bóle brzucha, nudności, wymioty, biegunka, bradykardia (<60 uderzeń/min), skurcz oskrzeli, zwiększona wydzielina oskrzelowa, nadmierne pocenie, mimowolne oddawanie moczu/stolca, łzawienie, niedociśnienie i nadmierne ślinienie. W ciężkich przypadkach pojawiają się objawy nikotynowe: osłabienie mięśni, drżenie pęczkowe, drgawki oraz zatrzymanie oddychania, które stanowi zagrożenie życia. Dodatkowo zgłaszano zawroty głowy, bóle głowy, senność, stany splątania, nadciśnienie, omamy i złe samopoczucie.

Przedawkowanie leku Rivastigmin Orion 4,5 mg

Przedawkowanie rywastygminy może prowadzić do szeregu objawów klinicznych, od łagodnych do ciężkich, związanych z nadmierną stymulacją układu cholinergicznego. Objawy te wynikają z zahamowania acetylocholinoesterazy, które w przypadku przedawkowania może trwać nawet do dziewięciu godzin. Warto jednak zauważyć, że w większości przypadków przypadkowego przedawkowania nie obserwowano klinicznie istotnych objawów i pacjenci mogli kontynuować leczenie po 24-godzinnej przerwie.1

Objawy kliniczne przedawkowania

Objawy przedawkowania rywastygminy można sklasyfikować na dwie główne grupy: objawy muskarynowe oraz nikotynowe. Nasilenie objawów jest zazwyczaj proporcjonalne do wielkości przedawkowanej dawki.2

W przypadku umiarkowanego zatrucia występują głównie objawy muskarynowe, będące efektem toksycznego działania cholinergicznego, takie jak:3

  • Zwężenie źrenic – reakcja charakterystyczna dla stymulacji układu parasympatycznego
  • Zaczerwienienie twarzy – efekt rozszerzenia naczyń krwionośnych
  • Zaburzenia trawienne – obejmujące ból brzucha, nudności, wymioty i biegunkę
  • Bradykardia – zwolnienie rytmu serca poniżej 60 uderzeń na minutę
  • Skurcz oskrzeli – prowadzący do trudności w oddychaniu
  • Zwiększona ilość wydzieliny z oskrzeli – efekt stymulacji gruczołów wydzielniczych dróg oddechowych
  • Nadmierne pocenie się – wzmożona aktywność gruczołów potowych
  • Mimowolne oddawanie moczu i/lub stolca – związane z utratą kontroli nad zwieraczami
  • Łzawienie – nadmierne wydzielanie łez
  • Niedociśnienie – obniżenie ciśnienia tętniczego krwi
  • Nadmierne ślinienie się – wzmożone wydzielanie śliny

W cięższych przypadkach przedawkowania rywastygminy mogą wystąpić objawy nikotynowe, znacznie poważniejsze i zagrażające życiu:4

  • Osłabienie mięśni – uogólnione lub lokalne zmniejszenie siły mięśniowej
  • Drżenie pęczkowe mięśni – niekontrolowane skurcze włókien mięśniowych
  • Drgawki – nagłe, niekontrolowane wyładowania elektryczne w mózgu
  • Zatrzymanie oddychania – najpoważniejsze powikłanie mogące prowadzić do zgonu

Dodatkowo, po wprowadzeniu produktu do obrotu, raportowano szereg innych objawów związanych z przedawkowaniem rywastygminy:5

  • Zawroty głowy – zaburzenia równowagi i orientacji przestrzennej
  • Drżenie – mimowolne, rytmiczne ruchy kończyn lub całego ciała
  • Bóle głowy – różnego rodzaju i nasilenia
  • Senność – nadmierna potrzeba snu, ospałość
  • Stany splątania – dezorientacja, zaburzenia świadomości
  • Nadciśnienie – podwyższone ciśnienie tętnicze krwi
  • Omamy – percepcja nieistniejących bodźców
  • Złe samopoczucie – ogólne pogorszenie stanu zdrowia

Postępowanie w przedawkowaniu

Leczenie przedawkowania rywastygminy powinno być dostosowane do nasilenia objawów i wymaga uwzględnienia farmakokinetyki leku. Okres półtrwania rywastygminy w osoczu wynosi około 1 godziny, natomiast hamowanie acetylocholinoesterazy może trwać znacznie dłużej – do około 9 godzin.6

W zależności od nasilenia objawów przedawkowania zaleca się następujące postępowanie:7

  1. Przedawkowanie bezobjawowe – zaleca się przerwę w przyjmowaniu rywastygminy trwającą 24 godziny
  2. Przedawkowanie z nasilonymi nudnościami i wymiotami – należy rozważyć podanie leków przeciwwymiotnych
  3. Przedawkowanie z innymi działaniami niepożądanymi – wymagane leczenie objawowe odpowiednie do występujących objawów

W przypadku ciężkiego przedawkowania z zagrażającymi życiu objawami, konieczne jest wdrożenie specjalistycznego leczenia:8

  • Atropina – jako specyficzne antidotum przy ciężkim przedawkowaniu:
    • Dawka początkowa: 0,03 mg/kg masy ciała siarczanu atropiny, podawana dożylnie
    • Dawki kolejne: ustalane indywidualnie na podstawie odpowiedzi klinicznej pacjenta
  • Skopolamina – nie jest zalecana jako antidotum

Objawy przedawkowania rywastygminy

Rodzaj objawów Objawy kliniczne Charakterystyka Nasilenie przedawkowania
Objawy muskarynowe Zwężenie źrenic Mioza wynikająca z pobudzenia receptorów muskarynowych w oku Umiarkowane
Zaczerwienienie twarzy Rozszerzenie naczyń krwionośnych skóry twarzy Umiarkowane
Ból brzucha Dolegliwości bólowe w jamie brzusznej Umiarkowane
Nudności i wymioty Pobudzenie ośrodka wymiotnego w pniu mózgu Umiarkowane
Biegunka Przyspieszenie perystaltyki jelit Umiarkowane
Bradykardia Zwolnienie czynności serca poniżej 60 uderzeń/min Umiarkowane
Skurcz oskrzeli Zwężenie dróg oddechowych Umiarkowane do ciężkiego
Zwiększona ilość wydzieliny z oskrzeli Nadmierne wydzielanie śluzu w drogach oddechowych Umiarkowane
Nadmierne pocenie się Wzmożona aktywność gruczołów potowych Umiarkowane
Mimowolne oddawanie moczu i/lub stolca Utrata kontroli nad zwieraczami Umiarkowane do ciężkiego
Łzawienie i nadmierne ślinienie się Wzmożone wydzielanie łez i śliny Umiarkowane
Objawy nikotynowe Osłabienie mięśni Zmniejszenie siły mięśniowej Ciężkie
Drżenie pęczkowe mięśni Niekontrolowane skurcze pojedynczych włókien mięśniowych Ciężkie
Drgawki Napadowe wyładowania bioelektryczne w mózgu Ciężkie
Zatrzymanie oddychania Ustanie czynności oddechowej, zagrażające życiu Bardzo ciężkie
Objawy dodatkowe (raportowane po wprowadzeniu do obrotu) Zawroty głowy Zaburzenia równowagi i orientacji przestrzennej Łagodne do umiarkowanego
Drżenie Rytmiczne, mimowolne ruchy kończyn lub ciała Łagodne do umiarkowanego
Bóle głowy Dolegliwości bólowe głowy o różnym charakterze Łagodne do umiarkowanego
Senność Nadmierna potrzeba snu, ospałość Łagodne do umiarkowanego
Stany splątania Dezorientacja, zaburzenia świadomości Umiarkowane do ciężkiego
Nadciśnienie Podwyższone ciśnienie tętnicze krwi Umiarkowane
Omamy Spostrzeganie nieistniejących bodźców Umiarkowane do ciężkiego
Złe samopoczucie Ogólne pogorszenie samopoczucia Łagodne do umiarkowanego
  1. 09.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl