Właściwości farmakokinetyczne
Ricordo 5 mg

Chlorowodorek donepezylu, substancja czynna leku Ricordo w formie tabletek ulegających rozpadowi w jamie ustnej, charakteryzuje się liniową farmakokinetyką z maksymalnym stężeniem w osoczu osiąganym po 3-4 godzinach od podania doustnego. Okres półtrwania eliminacyjnego wynosi około 70 godzin, co umożliwia dawkowanie raz na dobę oraz prowadzi do osiągnięcia stanu stacjonarnego po około 3 tygodniach regularnego stosowania. Donepezyl wykazuje wysokie wiązanie z białkami osocza (~95%), a jego metabolizm zachodzi głównie w wątrobie z udziałem układu cytochromu P450, prowadząc do powstania kilku metabolitów, z których jedynie 6-O-desmetylodonepezyl wykazuje aktywność farmakologiczną podobną do związku macierzystego. Eliminacja leku odbywa się głównie przez mocz (57% dawki, w tym 17% w formie niezmienionej) oraz kał (14,5% dawki), bez dowodów na krążenie jelitowo-wątrobowe.

Właściwości farmakokinetyczne chlorowodorku donepezylu

Chlorowodorek donepezylu, składnik aktywny produktu leczniczego Ricordo w postaci tabletek ulegających rozpadowi w jamie ustnej, charakteryzuje się dobrze określonym profilem farmakokinetycznym. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje dotyczące wchłaniania, dystrybucji, metabolizmu oraz wydalania tej substancji leczniczej, co ma istotne znaczenie dla zrozumienia jej działania w organizmie pacjenta.1

Wchłanianie i biodostępność

Po podaniu doustnym chlorowodorek donepezylu osiąga maksymalne stężenia w osoczu po około 3-4 godzinach. Farmakokinetyka substancji wykazuje liniowość dawki, co oznacza, że stężenia osoczowe oraz pole pod krzywą (AUC) zwiększają się proporcjonalnie do zastosowanej dawki. Warto podkreślić, że spożywanie posiłków podczas przyjmowania chlorowodorku donepezylu nie wpływa na proces jego wchłaniania.2

Okres półtrwania i stan stacjonarny

Okres półtrwania chlorowodorku donepezylu w fazie eliminacji jest stosunkowo długi i wynosi około 70 godzin. Ta właściwość ma istotne implikacje kliniczne, ponieważ umożliwia dawkowanie leku raz na dobę. Jednocześnie długi okres półtrwania powoduje, że wielokrotne podawanie pojedynczej dawki dobowej prowadzi do stopniowego osiągania stanu stacjonarnego. Stan stacjonarny osiągany jest po około 3 tygodniach regularnego stosowania leku. Po osiągnięciu tego stanu stężenie chlorowodorku donepezylu w osoczu oraz związane z tym właściwości farmakodynamiczne wykazują niewielką zmienność w ciągu doby.3

Dystrybucja w organizmie

Chlorowodorek donepezylu charakteryzuje się wysokim stopniem wiązania z białkami osocza, wynoszącym około 95%. Należy zwrócić uwagę, że stopień wiązania czynnego metabolitu 6-O-desmetylodonepezylu z białkami osocza nie został jeszcze w pełni określony. Dystrybucja substancji czynnej do różnych tkanek ciała nie została dokładnie poznana, jednakże badania z użyciem znakowanego izotopem węgla 14C chlorowodorku donepezylu wykazały, że po 240 godzinach od podania pojedynczej dawki 5 mg, około 28% radioaktywności pozostało niewydalone z organizmu. Sugeruje to, że chlorowodorek donepezylu i/lub jego metabolity mogą pozostawać w organizmie przez ponad 10 dni.4

Metabolizm

Chlorowodorek donepezylu podlega metabolizmowi wątrobowemu przy udziale układu cytochromu P450, w wyniku którego powstaje wiele metabolitów, z których nie wszystkie zostały w pełni zidentyfikowane. Po jednokrotnym podaniu dawki 5 mg znakowanego izotopem 14C chlorowodorku donepezylu, radioaktywność osocza wynikała głównie z obecności następujących związków:5

  • Chlorowodorek donepezylu w postaci niezmienionej – 30% podanej dawki
  • 6-O-demetylo-donepezyl – 11% dawki – jest to jedyny metabolit wykazujący podobne działanie farmakologiczne do związku macierzystego
  • N-tlenek cis-donepezylu – 9% dawki
  • 5-O-demetylodonepezylu – 7% dawki
  • Sprzężony glukuronid 5-O-demetylodonepezylu – 3% dawki

Wydalanie

Eliminacja chlorowodorku donepezylu odbywa się głównie poprzez biotransformację wątrobową oraz wydalanie z moczem. Około 57% całkowitej podanej radioaktywności wykryto w moczu, z czego 17% stanowił donepezyl w postaci niezmienionej. Z kałem wydalane jest około 14,5% dawki. Na podstawie dostępnych danych nie stwierdzono występowania krążenia jelitowo-wątrobowego chlorowodorku donepezylu i/lub któregokolwiek z jego metabolitów.6

Farmakokinetyka w szczególnych grupach pacjentów

Przeprowadzone badania wykazały, że płeć, rasa oraz palenie tytoniu nie mają klinicznie istotnego wpływu na stężenia chlorowodorku donepezylu w osoczu. Należy jednak zwrócić uwagę na brak odpowiednich badań farmakokinetycznych u osób w podeszłym wieku, pacjentów z chorobą Alzheimera czy z demencją naczyniową. Pomimo tego, średnie stężenia leku w osoczu tych pacjentów były zbliżone do wartości obserwowanych u młodych, zdrowych ochotników.7

Wpływ zaburzeń czynności wątroby

U pacjentów z łagodną i umiarkowaną niewydolnością wątroby obserwowano zwiększone stężenia donepezylu w stanie stacjonarnym. Średnie wartości AUC były większe o 48%, a średnie stężenie maksymalne (Cmax) o 39% w porównaniu do osób z prawidłową funkcją wątroby. Ta zmiana w farmakokinetyce leku powinna być brana pod uwagę przy doborze dawki u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby.8

Parametr farmakokinetyczny Wartość Uwagi
Czas osiągania maksymalnego stężenia w osoczu 3-4 godziny Po podaniu doustnym
Okres półtrwania w fazie eliminacji Około 70 godzin Umożliwia dawkowanie raz na dobę
Czas do osiągnięcia stanu stacjonarnego Około 3 tygodni Przy regularnym podawaniu
Wiązanie z białkami osocza Około 95% Dla związku macierzystego
Wydalanie z moczem 57% całkowitej dawki 17% w postaci niezmienionej
Wydalanie z kałem 14,5% całkowitej dawki
Zwiększenie AUC u pacjentów z zaburzeniami wątroby O 48% Przy łagodnej i umiarkowanej niewydolności
Zwiększenie Cmax u pacjentów z zaburzeniami wątroby O 39% Przy łagodnej i umiarkowanej niewydolności
  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl