kwas gadolinowy
Kwas gadolinowy jest rzadko stosowanym określeniem związanym z gadolinem, pierwiastkiem z grupy lantanowców. W medycynie gadolin występuje najczęściej w postaci chelatów gadolinu, które są wykorzystywane jako środki kontrastowe w badaniach rezonansu magnetycznego (MRI).
Związki gadolinu, takie jak gadopentetat dimeglumine (Gd-DTPA) czy gadoteridol, znajdują szerokie zastosowanie w diagnostyce obrazowej ze względu na paramagnetyczne właściwości gadolinu, które powodują skrócenie czasu relaksacji T1 protonów wodoru w tkankach, zwiększając tym samym kontrast obrazów MRI. Środki kontrastowe zawierające gadolin są szczególnie przydatne w diagnostyce zmian nowotworowych, zapalnych oraz w ocenie integralności bariery krew-mózg.
Należy pamiętać, że wolne jony gadolinu są toksyczne dla organizmu, dlatego w preparatach medycznych występują zawsze w postaci stabilnych związków chelatowych. U pacjentów z ciężką niewydolnością nerek stosowanie środków kontrastowych z gadolinem wiąże się z ryzykiem wystąpienia nerkopochodnego włóknienia układowego (NSF), rzadkiego, ale poważnego powikłania.
Powiązane wpisy
- Leksykon substancji czynnych
Meglumina – Wskazania do stosowania
Meglumina jest składnikiem paramagnetycznych środków kontrastowych stosowanych w MRI, najczęściej w formie soli z kwasami gadolinowymi, takimi jak kwas gadoterynowy (Cyclolux multidose) i kwas gadobenowy (MultiHance). Cyclolux multidose (279,32 mg/ml kwasu gadoterynowego, 0,5 mmol/ml) jest wskazany do wzmocnienia kontrastu w obrazowaniu mózgu, kręgosłupa, narządów miąższowych oraz angiografii MR tętnic innych niż wieńcowe u dorosłych i dzieci (0-18 lat). MultiHance (334 mg/ml kwasu gadobenowego, 0,5 mmol/ml; 195 mg/ml megluminy) ma węższe zastosowanie, głównie w diagnostyce wątroby u dorosłych i dzieci powyżej 2. roku życia, z możliwością obrazowania w fazie opóźnionej. Preparaty różnią się parametrami fizykochemicznymi: Cyclolux multidose cechuje się niższą lepkością (1,8 mPas) i osmolalnością (1,35 Osm/kg H₂O) w porównaniu do MultiHance (5,3 mPas, 1970 mOsm/kg), co może wpływać na tolerancję i bezpieczeństwo, zwłaszcza u pacjentów z dysfunkcją nerek.
angiografia MR, angiografia rezonansu magnetycznego, badanie naczyniowe, charakterystyka produktu leczniczego, dimeglumina, kwas gadobenowy, kwas gadolinowy, kwas gadoterynowy, MRI bez wzmocnienia kontrastowego, MRI całego ciała, narząd miąższowy, obrazowanie w fazie opóźnionej, ośrodkowy układ nerwowy, paramagnetyczny środek kontrastowy, rezonans magnetyczny, wzmocnienie kontrastu radiologicznego, zaburzenie czynności nerek, zmiana patologiczna, zwężenie tętnicy