Właściwości farmakodynamiczne
Piracetam Polpharma 800 mg

Właściwości farmakodynamiczne piracetamu

Piracetam, substancja czynna leku Piracetam Polpharma, jest cykliczną pochodną kwasu gamma-aminomasłowego (GABA). Zgodnie z klasyfikacją farmakoterapeutyczną należy do grupy leków psychostymulujących, środków stosowanych w ADHD oraz leków nootropowych (kod ATC: N06B X03). Leki nootropowe to substancje, które wpływają na funkcje poznawcze, poprawiając procesy uczenia się, pamięć oraz inne wyższe funkcje mózgowe.¹

Mechanizm działania

Dokładny mechanizm działania piracetamu nie został jeszcze w pełni poznany i wyjaśniony. Badania sugerują, że substancja ta oddziałuje na wiele układów przekaźnikowych w ośrodkowym układzie nerwowym (OUN). Do najważniejszych efektów farmakodynamicznych należą:²

• Wzmocnienie aktywności układu GABA-ergicznego – efekt ten może odgrywać istotną rolę w terapii padaczki, szczególnie w przypadku mioklonii³
• Modulacja układu aminokwasów pobudzających – mechanizm ten przypisuje się działaniu ochronnemu piracetamu wobec różnych czynników stresowych⁴
• Oddziaływanie na układ cholinergiczny – wykazano, że korzystne działanie piracetamu w tzw. „teście unikania” jest związane z wpływem na przekaźnictwo cholinergiczne⁵
• Nasilenie uwalniania dopaminy – ten efekt powiązany jest ze zwiększoną aktywnością poznawczą obserwowaną podczas stosowania piracetamu⁶

Wpływ na błony komórkowe i metabolizm mózgu

Poza bezpośrednim oddziaływaniem na układy neuroprzekaźników, badania wykazały, że piracetam wywiera korzystny wpływ na struktury komórkowe mózgu. Substancja ta normalizuje metabolizm fosfolipidów w tkance mózgowej oraz zwiększa płynność błon komórkowych. Efekt ten jest szczególnie istotny w populacji osób w podeszłym wieku, u których naturalnie dochodzi do zmniejszenia płynności błon komórkowych, co może przyczyniać się do pogorszenia funkcji poznawczych.⁷

Wpływ na układ krzepnięcia i funkcje płytek krwi

Piracetam wykazuje istotne działanie na funkcje płytek krwi i parametry układu krzepnięcia. W badaniach klinicznych zaobserwowano następujące efekty:

Oddziaływanie na płytki krwi

W otwartych badaniach prowadzonych zarówno u zdrowych ochotników, jak i u pacjentów z chorobą Raynauda, wykazano, że piracetam hamuje czynność płytek krwi. Efekt ten jest proporcjonalny do wielkości zastosowanej dawki (maksymalna badana dawka wynosiła 12 g). Hamowanie funkcji płytek krwi oceniano za pomocą testów agregacji wywołanej przez różne czynniki, takie jak ADP, kolagen, epinefryna oraz ßTG (beta-tromboglobulina). Co istotne, mimo wyraźnego wpływu na funkcję płytek, piracetam nie powodował zmian w ich liczbie.⁸

W wyniku hamowania funkcji płytek krwi, u pacjentów przyjmujących piracetam obserwowano wydłużenie czasu krwawienia.⁹

Wpływ na czynniki krzepnięcia

Badania u zdrowych ochotników wykazały, że piracetam w dawkach do 9,6 g powoduje obniżenie stężenia fibrynogenu oraz czynników von Willebranda (VIII: C, VIII R: AG, VIII R: VW) w osoczu o 30-40% w porównaniu do wartości wyjściowych. Dodatkowo, podobnie jak w przypadku wpływu na płytki krwi, zaobserwowano wydłużenie czasu krwawienia.¹⁰