Interakcje leku
Olanzapin Krka 7,5 mg

Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Olanzapina Krka, występująca w postaci tabletek ulegających rozpadowi w jamie ustnej, może wchodzić w różnorodne interakcje z innymi lekami. Badania dotyczące interakcji dla olanzapiny zostały przeprowadzone wyłącznie u pacjentów dorosłych, co należy uwzględnić przy interpretacji danych klinicznych.¹

Wpływ innych produktów leczniczych na olanzapinę

Metabolizm olanzapiny przebiega głównie przy udziale izoenzymu CYP1A2, dlatego substancje, które selektywnie indukują lub hamują aktywność tego enzymu, mogą istotnie wpływać na właściwości farmakokinetyczne olanzapiny.²

Indukcja CYP1A2

Substancje będące induktorami izoenzymu CYP1A2 mogą przyspieszać metabolizm olanzapiny, co prowadzi do zmniejszenia jej stężenia we krwi. Do najważniejszych induktorów należą:

• Palenie tytoniu – może przyspieszać metabolizm olanzapiny
• Karbamazepina – może prowadzić do zmniejszonego stężenia olanzapiny

Chociaż obserwowano jedynie niewielkie do umiarkowanego zwiększenie klirensu olanzapiny pod wpływem tych czynników, zaleca się dokładne monitorowanie stanu klinicznego pacjenta. W razie konieczności należy rozważyć zwiększenie dawki olanzapiny, aby utrzymać jej skuteczność terapeutyczną.³

Hamowanie CYP1A2

Inhibitory izoenzymu CYP1A2 mogą znacząco hamować metabolizm olanzapiny, prowadząc do podwyższenia jej stężenia w organizmie. Szczególnie istotny wpływ wykazuje fluwoksamina, która jest swoistym inhibitorem CYP1A2. Badania wykazały, że podanie fluwoksaminy zwiększało maksymalne stężenie olanzapiny (Cmax):

• O 54% u kobiet niepalących tytoniu
• O 77% u mężczyzn palących tytoń

Pole pod krzywą stężenia (AUC) zwiększyło się średnio o odpowiednio 52% i 108%. U pacjentów przyjmujących fluwoksaminę lub inne inhibitory CYP1A2, takie jak cyprofloksacyna, należy rozważyć zmniejszenie dawki początkowej olanzapiny. Podobnie, w przypadku rozpoczęcia leczenia jakimkolwiek inhibitorem CYP1A2 podczas terapii olanzapiną, należy rozważyć redukcję jej dawki.⁴

Zmniejszenie biodostępności olanzapiny

Węgiel aktywowany znacząco zmniejsza biodostępność olanzapiny podawanej doustnie – nawet o 50% do 60%. Z tego powodu zaleca się, aby węgiel aktywowany był podawany co najmniej 2 godziny przed przyjęciem lub po przyjęciu olanzapiny.⁵

Warto odnotować, że nie stwierdzono istotnego wpływu na właściwości farmakokinetyczne olanzapiny w przypadku stosowania:

• Fluoksetyny (inhibitor CYP2D6)
• Pojedynczych dawek leków zobojętniających zawierających glin i magnez
• Cymetydyny

Powyższe leki nie wymagają więc szczególnych dostosowań dawkowania olanzapiny.⁶

Wpływ olanzapiny na inne produkty lecznicze

Olanzapina może wywierać antagonistyczne działanie wobec bezpośrednich i pośrednich agonistów dopaminy, co może prowadzić do osłabienia ich efektu terapeutycznego.⁷

Badania in vitro wykazały, że olanzapina nie hamuje głównych izoenzymów cytochromu P450 (CYP450), takich jak:

• CYP1A2
• CYP2D6
• CYP2C9
• CYP2C19
• CYP3A4

Brak hamowania tych enzymów potwierdza, że nie należy spodziewać się szczególnych interakcji farmakokinetycznych. Zostało to potwierdzone również w badaniach in vivo, w których nie stwierdzono hamowania metabolizmu następujących substancji czynnych:

• Trójpierścieniowych leków przeciwdepresyjnych (metabolizowanych głównie przez CYP2D6)
• Warfaryny (CYP2C9)
• Teofiliny (CYP1A2)
• Diazepamu (CYP3A4 i CYP2C19)

Powyższe dane wskazują na brak konieczności modyfikacji dawkowania wymienionych leków przy jednoczesnym stosowaniu z olanzapiną.⁸

Dodatkowo, nie stwierdzono istotnych klinicznie interakcji olanzapiny stosowanej jednocześnie z:

• Litem
• Biperydenem

Monitorowanie stężeń terapeutycznych walproinianu w osoczu nie wskazuje na konieczność zmiany jego dawki po rozpoczęciu jednoczesnego podawania olanzapiny.⁹

Interakcje wpływające na ośrodkowy układ nerwowy

Należy zachować szczególną ostrożność u pacjentów spożywających alkohol lub stosujących leki mogące hamować aktywność ośrodkowego układu nerwowego (OUN), gdyż olanzapina może potęgować działanie depresyjne na OUN.¹⁰

Nie zaleca się jednoczesnego stosowania olanzapiny z produktami podawanymi w leczeniu choroby Parkinsona u pacjentów z chorobą Parkinsona i otępieniem, ze względu na ryzyko nasilenia objawów parkinsonowskich.¹¹

Interakcje wpływające na odstęp QTc

Należy zachować szczególną ostrożność podczas jednoczesnego stosowania olanzapiny z lekami, które powodują wydłużenie odstępu QTc, ze względu na ryzyko addytywnego efektu proarytmicznego.¹²

Interakcje z alkoholem

Jednoczesne spożywanie alkoholu podczas terapii olanzapiną wymaga szczególnej ostrożności. Alkohol, podobnie jak olanzapina, wywiera depresyjny wpływ na ośrodkowy układ nerwowy, co może prowadzić do nasilenia działań niepożądanych związanych z hamowaniem funkcji OUN, takich jak:

• Nadmierna sedacja
• Zaburzenia koordynacji ruchowej
• Upośledzenie funkcji poznawczych
• Zaburzenia świadomości

Pacjenci przyjmujący olanzapinę powinni być poinformowani o możliwości wystąpienia nasilonych objawów sedacji i zaburzeń psychomotorycznych po spożyciu nawet niewielkich ilości alkoholu. Zaleca się całkowitą abstynencję alkoholową podczas farmakoterapii olanzapiną.¹³

Tabela interakcji lekowych olanzapiny

Monitorowanie interakcji lekowych

Ze względu na możliwość występowania istotnych klinicznie interakcji lekowych, pacjenci przyjmujący olanzapinę powinni być regularnie monitorowani pod kątem skuteczności terapii oraz występowania działań niepożądanych, zwłaszcza gdy:

• Wprowadzany jest nowy lek o potencjale indukcji lub hamowania CYP1A2
• Pacjent zmienia nawyki dotyczące palenia tytoniu
• Stosowane są jednocześnie leki działające depresyjnie na OUN lub wydłużające odstęp QTc

W przypadku podejrzenia wystąpienia interakcji lekowej, należy rozważyć dostosowanie dawki olanzapiny lub zmianę leczenia towarzyszącego, w zależności od indywidualnej sytuacji klinicznej pacjenta.¹⁴