Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania preparatu Metronidazol Aurovitas 250 mg

Stosowanie metronidazolu wymaga zachowania szczególnej ostrożności i przestrzegania określonych środków bezpieczeństwa. Leczenie tym lekiem powinno odbywać się pod ścisłą kontrolą lekarza, zwłaszcza w przypadkach wymagających podawania wysokich dawek lub terapii długoterminowej.¹

Monitorowanie pacjenta podczas terapii

Regularne monitorowanie kliniczne i laboratoryjne, w tym wykonywanie pełnej morfologii krwi, jest zalecane szczególnie w następujących przypadkach:

• Leczenie wysokimi dawkami preparatu
• Długotrwała terapia metronidazolem
• Występowanie wcześniejszej dyskrazji krwi
• Ciężkie infekcje
• Ciężka niewydolność wątroby

²

Przeciwwskazania względne i szczególne grupy pacjentów

U pacjentów z ciężkim uszkodzeniem wątroby lub zaburzeniami hematopoezy (np. granulocytopenia), metronidazol należy stosować wyłącznie wtedy, gdy spodziewane korzyści terapeutyczne wyraźnie przewyższają potencjalne zagrożenia.³ Należy pamiętać, że metronidazol nie wykazuje bezpośredniego działania bakteriobójczego na bakterie tlenowe i względnie beztlenowe.⁴

Czas trwania leczenia

Czas trwania leczenia metronidazolem lub innymi lekami zawierającymi nitroimidazole nie powinien przekraczać 10 dni. Wydłużenie tego okresu jest dopuszczalne wyłącznie w szczególnych przypadkach, gdy jest to bezwzględnie konieczne i wymaga odpowiedniego monitorowania klinicznego oraz laboratoryjnego. Powtarzanie terapii powinno być ograniczone do minimum i stosowane tylko w konkretnych, uzasadnionych przypadkach.⁵

Ograniczenia czasowe terapii metronidazolem wynikają z niemożności bezpiecznego wykluczenia potencjalnego działania mutagennego leku oraz obserwowanego w badaniach na zwierzętach wzrostu częstości występowania niektórych nowotworów.⁶

Reakcje nadwrażliwości i powikłania skórne

W przypadku wystąpienia ciężkich reakcji nadwrażliwości (w tym wstrząsu anafilaktycznego) leczenie metronidazolem należy natychmiast przerwać, a wykwalifikowany personel medyczny powinien rozpocząć odpowiednie leczenie doraźne.⁷

Podczas stosowania metronidazolu raportowano przypadki ciężkich pęcherzowych reakcji skórnych, które mogą zagrażać życiu pacjenta, takie jak:

• Zespół Stevensa-Johnsona (SJS)
• Toksyczna martwica naskórka (TEN)
• Ostra uogólniona osutka krostkowa (AGEP)

⁸

Pacjentów należy dokładnie poinformować o możliwych objawach niepożądanych i obserwować pod kątem reakcji skórnych. Jeśli pojawią się charakterystyczne symptomy, takie jak objawy grypopodobne, postępująca wysypka skórna (często z pęcherzami lub zmianami w błonach śluzowych) przy SJS lub TEN, bądź uogólniony rumień gorączkowy z krostami w przypadku AGEP, leczenie metronidazolem należy natychmiast przerwać.⁹

Objawy neurologiczne

Metronidazol należy stosować ze szczególną ostrożnością u pacjentów z czynną lub przewlekłą chorobą ośrodkowego i obwodowego układu nerwowego, ze względu na ryzyko zaostrzenia objawów neurologicznych.¹⁰

Pacjentów należy monitorować pod kątem działań niepożądanych ze strony układu nerwowego, takich jak:

• Neuropatia obwodowa lub uogólniona
• Parestezje (zaburzenia czucia, mrowienie)
• Ataksja (zaburzenia koordynacji ruchowej)
• Zawroty głowy
• Drgawki

¹¹

U pacjentów leczonych metronidazolem zgłaszano wystąpienie drgawek, mioklonii oraz neuropatii obwodowej, charakteryzującej się głównie drętwieniem lub parestezjami kończyn. Pojawienie się nieprawidłowych objawów neurologicznych wymaga szybkiej oceny stosunku korzyści do ryzyka kontynuacji leczenia.¹²

Niewydolność wątroby i metabolizm leku

Metronidazol jest metabolizowany głównie przez utlenianie w wątrobie. U pacjentów z zaawansowaną niewydolnością wątroby może wystąpić istotne upośledzenie klirensu leku. W przypadku encefalopatii wątrobowej może dochodzić do znacznej kumulacji metronidazolu w organizmie, a wynikające z tego wysokie stężenia leku w osoczu mogą przyczyniać się do nasilenia objawów encefalopatii. Z tego powodu metronidazol należy podawać szczególnie ostrożnie pacjentom z encefalopatią wątrobową.¹³

Zaburzenia hematologiczne

Długotrwałe leczenie metronidazolem może wiązać się z depresją szpiku kostnego, prowadzącą do zaburzenia hematopoezy. Podczas terapii długoterminowej należy dokładnie monitorować morfologię krwi.¹⁴

Interakcje z alkoholem

Pacjentów należy wyraźnie poinformować, aby nie spożywali alkoholu podczas leczenia metronidazolem oraz przez co najmniej 48 godzin po zakończeniu terapii, ze względu na ryzyko wywołania reakcji disulfiramowej.¹⁵

Wpływ na wyniki badań laboratoryjnych

Metronidazol może zakłócać wyniki niektórych badań laboratoryjnych, powodując zmniejszenie wartości (nawet do zera) następujących parametrów:

• Aminotransferaza asparaginianowa w surowicy (AspAT)
• Aminotransferaza alaninowa (AlAT)
• Dehydrogenaza mleczanowa (LDH)
• Trójglicerydy
• Stężenie glukozy we krwi

¹⁶

Zaburzenia żołądkowo-jelitowe i ryzyko rzekomobłoniastego zapalenia jelita grubego

Ciężka, uporczywa biegunka występująca podczas leczenia lub w kolejnych tygodniach po terapii może być objawem rzekomobłoniastego zapalenia jelita grubego (najczęściej spowodowanego przez Clostridium difficile). Jest to poważne powikłanie antybiotykoterapii, które może zagrażać życiu pacjenta i wymaga natychmiastowego, odpowiedniego leczenia. W takiej sytuacji nie należy podawać leków przeciwperystaltycznych.¹⁷

Zakażenia Trichomonas vaginalis i współistniejące infekcje

Istnieje ryzyko, że pomimo wyeliminowania Trichomonas vaginalis, współistniejące zakażenie Neisseria gonorrhoeae może nadal się utrzymywać, co wymaga dodatkowej diagnostyki i odpowiedniego leczenia.¹⁸

Hepatotoksyczność u pacjentów z zespołem Cockayne’a

U pacjentów z zespołem Cockayne’a zgłaszano przypadki ciężkiej hepatotoksyczności/ostrej niewydolności wątroby, w tym przypadki śmiertelne, z bardzo szybkim początkiem po rozpoczęciu leczenia metronidazolem. W tej populacji pacjentów metronidazol należy stosować wyłącznie wtedy, gdy korzyści przewyższają ryzyko, oraz gdy nie ma dostępnego alternatywnego leczenia.¹⁹

Przed rozpoczęciem leczenia, w jego trakcie oraz po zakończeniu należy wykonać testy czynności wątroby, kontynuując je do momentu, gdy parametry wątrobowe powrócą do prawidłowego zakresu lub osiągną wartości wyjściowe. Jeśli w trakcie leczenia wyniki testów czynności wątroby ulegną znacznemu podwyższeniu, stosowanie leku należy przerwać.²⁰

Pacjentom z zespołem Cockayne’a należy zalecić, aby niezwłocznie zgłaszali lekarzowi wszelkie objawy potencjalnego uszkodzenia wątroby i natychmiast zaprzestali przyjmowania metronidazolu.²¹

Inne informacje

Pacjenci powinni zostać poinformowani, że przyjmowanie metronidazolu może powodować ciemniejsze zabarwienie moczu.²²

Metronidazol Aurovitas zawiera mniej niż 1 mmol (23 mg) sodu na tabletkę, dlatego uznaje się go za preparat „wolny od sodu”.²³