Właściwości farmakodynamiczne
Memantine Grindeks 10 mg

Właściwości farmakodynamiczne leku

Memantine Grindeks zawiera jako substancję czynną memantyny chlorowodorek, który należy do grupy farmakoterapeutycznej leków psychoanaleptycznych, a dokładniej do innych leków przeciw otępieniu. Substancja ta sklasyfikowana jest kodem ATC: N06DX01. ¹

Mechanizm działania

Coraz więcej dowodów naukowych wskazuje, że zaburzenia neuroprzekaźnictwa glutaminergicznego, szczególnie w receptorach NMDA (kwasu N-metylo-D-asparaginowego), odgrywają istotną rolę zarówno w występowaniu objawów, jak i w postępie choroby w otępieniu neurodegeneracyjnym. ²

Memantyna działa jako zależny od potencjału, o średnim powinowactwie, niekompetytywny antagonista receptora NMDA. Jej mechanizm działania polega na modyfikacji efektów patologicznie zwiększonych stężeń glutaminianu, które mogą prowadzić do zaburzenia czynności neuronów. ³

Badania kliniczne

Badania w otępieniu o nasileniu umiarkowanym do ciężkiego

Kluczowe badanie oceniające skuteczność memantyny w monoterapii zostało przeprowadzone w grupie 252 pacjentów ambulatoryjnych z chorobą Alzheimera o nasileniu umiarkowanym do ciężkiego. Początkowa całkowita punktacja w skali Krótkiej Oceny Stanu Psychicznego (MMSE – Mini-Mental State Examination) wynosiła 3-14 punktów. Badanie wykazało korzystny efekt leczenia memantyną w porównaniu do placebo w okresie 6 miesięcy w następujących parametrach: ⁴

• Ocena funkcjonowania w oparciu o wywiad z pacjentem i opiekunem (CIBIC-plus – Clinician’s interview based impression of change): p=0,025
• Ocena wykonywania czynności życiowych w chorobie Alzheimera (ADCS-ADLsev – Alzheimer’s disease cooperative study – activities of daily living): p=0,003
• Ocena zaburzeń funkcji poznawczych (SIB – severe impairment battery): p=0,002

⁵

Badania w otępieniu o nasileniu łagodnym do umiarkowanego

W kolejnym kluczowym badaniu oceniającym monoterapię memantyną wzięło udział 403 pacjentów z chorobą Alzheimera o nasileniu łagodnym do umiarkowanego (całkowita punktacja w skali MMSE na początku badania wynosiła od 10 do 22 punktów). Wyniki wykazały statystycznie znamienny lepszy efekt terapeutyczny u pacjentów leczonych memantyną w porównaniu do grupy przyjmującej placebo w dwóch pierwszorzędowych punktach końcowych ocenianych w 24 tygodniu na podstawie danych z ostatniej dokonanej obserwacji (LOCF – Last Observation Carried Forward): ⁶

• Podskala oceny zaburzeń funkcji poznawczych w chorobie Alzheimera (ADAS-cog – Alzheimer’s Disease Assessment Scale): p=0,003
• Ocena funkcjonowania w oparciu o wywiad z pacjentem i opiekunem (CIBIC-plus): p=0,004

Przeprowadzono również inne monoterapeutyczne badanie dotyczące leczenia choroby Alzheimera o nasileniu łagodnym do umiarkowanego, które objęło 470 pacjentów (całkowita punktacja w skali MMSE na początku badania wynosiła od 11 do 23 punktów). W prospektywnie definiowanej początkowej analizie tego badania nie osiągnięto statystycznie istotnego znaczenia w pierwszorzędowym punkcie końcowym skuteczności w 24 tygodniu. ⁷

Metaanaliza badań klinicznych

Szczególnie istotne dane uzyskano z metaanalizy wyników leczenia pacjentów z chorobą Alzheimera o nasileniu umiarkowanym do ciężkiego (całkowita punktacja w skali MMSE na początku badania < 20 punktów). Analiza ta objęła dane z sześciu 6-miesięcznych, kontrolowanych placebo badań III fazy, zarówno z memantyną w monoterapii, jak i w politerapii ze stałą dawką inhibitora acetylocholinesterazy. <sup data-drug="Memantine Grindeks" data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="Metaanaliza wyników leczenia pacjentów z chorobą Alzheimera o nasileniu umiarkowanym do ciężkiego (całkowita punktacja w skali MMSE na początku badania 8

Metaanaliza wykazała statystycznie znamienny lepszy efekt terapeutyczny memantyny w trzech kluczowych domenach: ⁹

• Funkcje poznawcze
• Ogólna ocena kliniczna
• Codzienne funkcjonowanie

Szczególnie ważne wyniki uzyskano w analizie pacjentów, u których wystąpiło pogorszenie we wszystkich trzech domenach. Wykazano statystycznie istotny lepszy efekt terapeutyczny memantyny w zakresie zapobiegania pogorszeniu stanu pacjentów. Pogorszenie we wszystkich trzech domenach wystąpiło u dwukrotnie większej liczby pacjentów przyjmujących placebo (21%) w porównaniu z pacjentami przyjmującymi memantynę (11%), co stanowi wynik statystycznie istotny (p<0,0001). <sup data-drug="Memantine Grindeks" data-section="Właściwości farmakodynamiczne" title="Wyniki analizy pacjentów, u których wystąpiło pogorszenie we wszystkich trzech domenach, wykazały statystycznie istotny lepszy efekt terapeutyczny memantyny w zakresie zapobiegania pogorszeniu; u dwukrotnie większej liczby pacjentów przyjmujących placebo w porównaniu z pacjentami przyjmującymi memantynę nastąpiło pogorszenie we wszystkich trzech domenach (21% vs 11%, p10