Właściwości farmakokinetyczne
Meloksam 15 mg

Właściwości farmakokinetyczne meloksykamu

Meloksykam, składnik aktywny leku MELOKSAM w dawce 15 mg, charakteryzuje się określonymi właściwościami farmakokinetycznymi, które determinują jego zachowanie w organizmie człowieka po podaniu. Właściwości te obejmują procesy wchłaniania, dystrybucji, metabolizmu i eliminacji leku z organizmu.¹

Wchłanianie

Meloksykam charakteryzuje się dobrym wchłanianiem z przewodu pokarmowego. Biodostępność leku po podaniu doustnym jest wysoka i wynosi około 90%, co świadczy o efektywnym procesie absorpcji substancji czynnej. Badania wykazały, że tabletki, zawiesina doustna i kapsułki meloksykamu są biorównoważne.²

Po podaniu pojedynczej dawki meloksykamu, czas osiągnięcia maksymalnego stężenia w osoczu krwi (Tmax) różni się w zależności od postaci leku:

• Dla zawiesiny doustnej – mediana wynosi 2 godziny³
• Dla postaci stałych (tabletki i kapsułki) – mediana wynosi 5-6 godzin⁴

W przypadku podawania wielokrotnego, stan równowagi dynamicznej (steady state) osiągany jest w ciągu 3 do 5 dni od rozpoczęcia terapii. Stosowanie leku raz na dobę prowadzi do relatywnie niewielkich wahań stężenia w osoczu krwi:⁵

Maksymalne stężenie meloksykamu w osoczu krwi w stanie równowagi osiągane jest w ciągu 5-6 godzin zarówno dla tabletek, kapsułek, jak i zawiesiny doustnej.⁶

Warto podkreślić, że spożywanie posiłków oraz równoczesne przyjmowanie nieorganicznych środków zobojętniających sok żołądkowy nie wpływa na proces wchłaniania meloksykamu podanego doustnie.⁷

Dystrybucja

Meloksykam charakteryzuje się bardzo silnym wiązaniem z białkami osocza krwi, głównie z albuminami, na poziomie 99%. Parametr ten jest istotny klinicznie ze względu na możliwe interakcje z innymi lekami silnie wiążącymi się z białkami.⁸

Lek przenika do mazi stawowej, osiągając stężenie równe około połowie stężenia obserwowanego w osoczu krwi, co jest istotne z punktu widzenia jego działania przeciwzapalnego w schorzeniach układu kostno-stawowego.⁹

Objętość dystrybucji meloksykamu jest stosunkowo mała i wynosi:

• Około 11 litrów po podaniu domięśniowym lub dożylnym (ze zmiennością osobniczą na poziomie 7-20%)¹⁰
• Około 16 litrów po wielokrotnym podaniu doustnym dawek 7,5-15 mg (ze współczynnikiem zmienności od 11 do 32%)¹¹

Metabolizm

Meloksykam podlega intensywnym procesom biotransformacji w wątrobie. W wyniku metabolizmu powstają cztery różne metabolity, które są nieaktywne farmakodynamicznie.¹²

Głównym szlakiem metabolicznym jest:

1. Utlenianie metabolitu pośredniego 5′-hydroksymetylomeloksykamu (9% dawki)
2. Powstawanie głównego metabolitu – 5′-karboksymeloksykamu (60% dawki)¹³

W procesie metabolizmu meloksykamu uczestniczą enzymy cytochromu P450:

• CYP 2C9 – odgrywa dominującą rolę w szlaku metabolicznym
• CYP 3A4 – uczestniczy w procesie w mniejszym stopniu¹⁴

Aktywność peroksydazy u pacjenta prawdopodobnie odpowiada za powstawanie dwóch dodatkowych metabolitów, które stanowią odpowiednio 16% i 4% przyjętej dawki produktu leczniczego.¹⁵

Eliminacja

Meloksykam wydalany jest z organizmu głównie w postaci metabolitów, w równych proporcjach z moczem i kałem. Warto zauważyć, że mniej niż 5% dawki dobowej jest wydalane w postaci niezmienionej z kałem, natomiast w moczu występują jedynie śladowe ilości niezmienionego leku.¹⁶

Średni okres półtrwania (t½) meloksykamu waha się od 13 do 25 godzin, niezależnie od drogi podania (doustnej, domięśniowej czy dożylnej), co uzasadnia dawkowanie raz na dobę.¹⁷

Całkowity klirens osoczowy meloksykamu wynosi około 7-12 ml/minutę po podaniu pojedynczej dawki drogą doustną, dożylną lub doodbytniczą.¹⁸

Liniowość farmakokinetyki

Meloksykam wykazuje liniową farmakokinetykę w zakresie dawek terapeutycznych od 7,5 mg do 15 mg, zarówno po podaniu doustnym, jak i domięśniowym. Oznacza to, że parametry farmakokinetyczne zmieniają się proporcjonalnie do zastosowanej dawki leku.¹⁹

Farmakokinetyka w szczególnych grupach pacjentów

Pacjenci z niewydolnością wątroby i nerek

Profil farmakokinetyczny meloksykamu może ulegać zmianie u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby i/lub nerek:

• Niewydolność wątroby – nie wywiera istotnego wpływu na farmakokinetykę meloksykamu²⁰
• Łagodna do umiarkowanej niewydolność nerek – nie wywiera istotnego wpływu na farmakokinetykę meloksykamu²¹
• Umiarkowana niewydolność nerek – całkowity klirens leku jest istotnie wyższy²²
• Schyłkowa niewydolność nerek – obserwuje się słabsze wiązanie leku z białkami osocza oraz zwiększenie objętości dystrybucji, co może prowadzić do wyższego stężenia wolnego (niezwiązanego) meloksykamu²³

Osoby w podeszłym wieku

Parametry farmakokinetyczne meloksykamu u osób w podeszłym wieku wykazują pewne różnice w porównaniu z młodszymi pacjentami:

• Mężczyźni w podeszłym wieku – podobne średnie wartości parametrów farmakokinetycznych jak u młodych mężczyzn²⁴
• Kobiety w podeszłym wieku – wyższe wartości pola pod krzywą stężenia leku w czasie (AUC) i dłuższy okres półtrwania w porównaniu z młodymi osobami obu płci²⁵
• Ogólnie u osób w podeszłym wieku – średnia wartość klirensu osoczowego w stanie równowagi jest nieco mniejsza w porównaniu z osobami młodszymi²⁶