Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Meloksam 15 mg

Wpływ meloksamu na płodność, ciążę i laktację

Meloksykam, jako niesteroidowy lek przeciwzapalny (NLPZ), wymaga szczególnej uwagi w kontekście stosowania u kobiet w wieku rozrodczym, ciężarnych oraz karmiących piersią. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje, które lekarz powinien przekazać pacjentce znajdującej się w jednej z tych grup.

Wpływ na płodność

Stosowanie meloksykamu, podobnie jak innych leków hamujących cyklooksygenazę i syntezę prostaglandyn, może negatywnie wpływać na płodność u kobiet w wieku rozrodczym. Z tego powodu meloksykam nie jest zalecany u pacjentek planujących ciążę. W przypadku kobiet, które mają problemy z zajściem w ciążę lub są w trakcie leczenia niepłodności, należy rozważyć całkowite odstawienie meloksykamu.¹

Stosowanie w okresie ciąży

Mechanizm działania i ryzyko ogólne

Hamowanie syntezy prostaglandyn przez meloksykam może wywierać niekorzystny wpływ zarówno na przebieg ciąży, jak i na rozwój zarodka lub płodu. Dane epidemiologiczne wskazują na zwiększone ryzyko poronienia oraz wystąpienia wad rozwojowych serca i wad wrodzonych powłok brzusznych (gastroschisis) po zastosowaniu inhibitorów syntezy prostaglandyn we wczesnej ciąży. Bezwzględne ryzyko wystąpienia wad rozwojowych układu sercowo-naczyniowego wzrasta z poziomu poniżej 1% do około 1,5%. Ryzyko to rośnie proporcjonalnie do stosowanej dawki oraz czasu trwania terapii.²

Badania na modelach zwierzęcych wykazały, że podawanie inhibitorów syntezy prostaglandyn prowadzi do zwiększonej liczby strat przed i poimplantacyjnych oraz zwiększonej śmiertelności zarodków i płodów. Dodatkowo, u zwierząt, którym podawano inhibitory syntezy prostaglandyn w okresie organogenezy, zaobserwowano zwiększone występowanie różnych wad rozwojowych, szczególnie w obrębie układu sercowo-naczyniowego.³

Pierwszy i drugi trymestr ciąży

W pierwszym i drugim trymestrze ciąży stosowanie meloksykamu jest niewskazane, chyba że jest to bezwzględnie konieczne z medycznego punktu widzenia. Jeżeli meloksykam jest stosowany przez kobietę starającą się o ciążę lub w trakcie pierwszego i drugiego trymestru ciąży, dawka powinna być możliwie najmniejsza, a czas terapii maksymalnie skrócony.⁴

Od 20. tygodnia ciąży stosowanie meloksykamu może powodować małowodzie, będące następstwem zaburzeń czynności nerek u płodu. Objaw ten może wystąpić krótko po rozpoczęciu leczenia i zazwyczaj jest odwracalny po jego przerwaniu. Ponadto, odnotowano przypadki zwężenia przewodu tętniczego po leczeniu w drugim trymestrze ciąży, z których większość ustępowała po zaprzestaniu terapii.⁵

U pacjentek, które przyjmują meloksykam od 20. tygodnia ciąży przez kilka dni, należy rozważyć przedporodowe monitorowanie w kierunku małowodzia i zwężenia przewodu tętniczego. W przypadku wykrycia małowodzia lub zwężenia przewodu tętniczego konieczne jest natychmiastowe przerwanie terapii meloksykamem.⁶

Trzeci trymestr ciąży

W trzecim trymestrze ciąży wszystkie inhibitory syntezy prostaglandyn, w tym meloksykam, mogą wywierać następujący wpływ na płód:

• toksyczne działanie na układ oddechowy i sercowo-naczyniowy (obejmujące przedwczesne zwężenie/zamknięcie przewodu tętniczego oraz nadciśnienie płucne)
• zaburzenia czynności nerek, które mogą prowadzić do niewydolności nerek z towarzyszącym małowodziem

⁷

U matki i noworodka pod koniec ciąży meloksykam może powodować:

• wydłużenie czasu krwawienia wskutek działania antyagregacyjnego, które może wystąpić nawet po zastosowaniu bardzo małych dawek
• hamowanie czynności skurczowej macicy, co może prowadzić do opóźnienia lub przedłużenia porodu

⁸

Z uwagi na potencjalnie poważne konsekwencje, meloksykam jest bezwzględnie przeciwwskazany w trzecim trymestrze ciąży.⁹

Wpływ na noworodki

Istnieją dane dotyczące noworodków, które były narażone na działanie NLPZ w okresie życia płodowego. U takich dzieci mogą wystąpić zaburzenia czynności nerek w pierwszych dniach po urodzeniu. Najczęściej są to odwracalne zaburzenia funkcji nerek o różnym nasileniu – od przemijającego skąpomoczu do utrzymującego się skąpomoczu i/lub bezmoczu, który może wymagać zastosowania dializoterapii.¹⁰

Stosowanie w okresie karmienia piersią

Chociaż brak jest obszernych danych klinicznych dotyczących przenikania meloksykamu do mleka kobiecego, wiadomo, że leki z grupy NLPZ generalnie przenikają do mleka matki. Badania na zwierzętach wykazały obecność meloksykamu w mleku zwierząt karmiących. Z tego względu stosowanie meloksykamu nie jest zalecane u kobiet w okresie karmienia piersią.¹¹