Właściwości farmakokinetyczne
IBUFAST Forte 400 mg

Właściwości farmakokinetyczne ibuprofenu

Ibuprofen, jako substancja czynna produktu leczniczego IBUFAST Forte (400 mg), wykazuje charakterystyczny profil farmakokinetyczny, który determinuje jego skuteczność kliniczną. Ibuprofen stanowi mieszaninę racemiczną składającą się z enancjomerów [+] S i [-] R, co ma istotne znaczenie dla jego aktywności biologicznej i metabolizmu w organizmie.¹

Wchłanianie

Ibuprofen charakteryzuje się szybkim wchłanianiem z przewodu pokarmowego. Biodostępność substancji jest wysoka i wynosi 80-90%. Po podaniu produktów o natychmiastowym uwalnianiu maksymalne stężenie ibuprofenu w surowicy osiągane jest stosunkowo szybko – w ciągu 1-2 godzin po podaniu.²

Przeprowadzone badania farmakokinetyczne z wykorzystaniem standardowego posiłku wykazały, że pokarm nie wpływa znacząco na całkowitą biodostępność ibuprofenu, co ma istotne znaczenie kliniczne przy stosowaniu leku bez względu na posiłki.³

Dystrybucja

Po wchłonięciu do krwiobiegu, ibuprofen w znacznym stopniu wiąże się z białkami osocza – aż 99% substancji występuje w formie związanej. Charakteryzuje się niewielką objętością dystrybucji, która u osób dorosłych wynosi około 0,12-0,2 L/kg masy ciała. Te właściwości determinują stopień przenikania leku do tkanek i jego dostępność w miejscu działania.⁴

Metabolizm

Ibuprofen podlega intensywnemu metabolizmowi wątrobowemu za pośrednictwem układu cytochromu P450, głównie izoenzymu CYP2C9. W procesie biotransformacji powstają dwa główne nieaktywne metabolity: 2-hydroksyibuprofen i 3-karboksyibuprofen. Po doustnym podaniu ibuprofenu, prawie 90% dawki występuje w moczu w postaci metabolitów oksydacyjnych lub ich koniugatów glukuronowych. Wydalanie ibuprofenu w postaci niezmienionej jest minimalne.⁵

Eliminacja

Eliminacja ibuprofenu odbywa się głównie drogą nerkową i charakteryzuje się szybkim i całkowitym przebiegiem. Formulacje o natychmiastowym uwalnianiu, takie jak IBUFAST Forte, mają okres półtrwania w fazie eliminacji wynoszący około 2 godziny. Całkowita eliminacja ibuprofenu następuje w ciągu 24 godzin od przyjęcia ostatniej dawki, co ma istotne znaczenie przy planowaniu schematu dawkowania.⁶

Farmakokinetyka w populacjach specjalnych

Osoby w podeszłym wieku

U pacjentów w podeszłym wieku bez współistniejącej niewydolności nerek, parametry farmakokinetyczne ibuprofenu nie wykazują istotnych klinicznie różnic w porównaniu z osobami młodszymi. Zarówno profil farmakokinetyczny, jak i wydalanie z moczem są zbliżone, co pozwala na stosowanie standardowych schematów dawkowania w tej grupie wiekowej, o ile nie występują dodatkowe czynniki ryzyka.⁷

Dzieci i młodzież

Ekspozycja ogólnoustrojowa na ibuprofen po podaniu dawki leczniczej dostosowanej do masy ciała (5-10 mg/kg masy ciała) u dzieci w wieku powyżej 1 roku jest porównywalna z ekspozycją obserwowaną u dorosłych. Interesującą obserwacją jest różnica w parametrach farmakokinetycznych między różnymi grupami wiekowymi dzieci. U młodszych dzieci (od 3 miesięcy do 2,5 lat) objętość dystrybucji i klirens są większe w porównaniu z dziećmi w wieku 2,5-12 lat, co może wymagać uwzględnienia przy ustalaniu dawkowania.⁸

Zaburzenia czynności nerek

Farmakokinetyka ibuprofenu ulega istotnym zmianom u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek. U osób z łagodnymi zaburzeniami czynności nerek obserwuje się:

• Zwiększone stężenie (S)-ibuprofenu w osoczu – enancjomer ten wykazuje większą aktywność farmakologiczną
• Wyższe wartości AUC (pole pod krzywą stężenia w czasie) dla (S)-ibuprofenu
• Wzrost stosunku AUC enancjomerów (S/R) w porównaniu do osób zdrowych

W przypadku pacjentów ze schyłkową niewydolnością nerek poddawanych dializie, średnia wolna frakcja ibuprofenu jest około trzykrotnie wyższa (3%) w porównaniu z osobami zdrowymi (około 1%). Ciężkie zaburzenia czynności nerek mogą prowadzić do kumulacji metabolitów ibuprofenu w organizmie, chociaż kliniczne znaczenie tego zjawiska nie zostało w pełni wyjaśnione. Warto zaznaczyć, że metabolity ibuprofenu mogą być eliminowane podczas hemodializy.⁹

Zaburzenia czynności wątroby

Wpływ zaburzeń czynności wątroby na farmakokinetykę ibuprofenu zależy od stopnia nasilenia tych zaburzeń:

• Alkoholowa choroba wątroby z łagodnymi do umiarkowanych zaburzeniami czynności wątroby nie powoduje istotnych zmian w parametrach farmakokinetycznych ibuprofenu
• U pacjentów z marskością wątroby i umiarkowanymi zaburzeniami czynności wątroby (punktacja w skali Child-Pugh 6-10) obserwuje się:
  • Średnio dwukrotne wydłużenie okresu półtrwania ibuprofenu
  • Znacznie niższy stosunek AUC enancjomerów (S/R) w porównaniu z osobami zdrowymi

Obniżony stosunek AUC (S/R) sugeruje upośledzenie procesu inwersji metabolicznej, polegającego na przekształcaniu nieaktywnego (R)-ibuprofenu do aktywnego (S)-ibuprofenu. Ma to istotne znaczenie kliniczne, ponieważ może prowadzić do zmniejszenia skuteczności terapeutycznej leku.¹⁰