Przeciwwskazania stosowania leku Etafry

Przeciwwskazania do stosowania kropli do oczu Etafry (1,5 mg/ml roztwór deksametazonu sodu fosforanu) obejmują szereg stanów klinicznych, w których podanie leku może prowadzić do nasilenia choroby podstawowej lub wystąpienia poważnych działań niepożądanych. Znajomość tych przeciwwskazań jest kluczowa dla bezpieczeństwa terapii okulistycznej. ¹

Nadwrażliwość na składniki preparatu

Lek Etafry jest przeciwwskazany u pacjentów wykazujących nadwrażliwość na substancję czynną (deksametazon sodu fosforan) lub którąkolwiek z substancji pomocniczych zawartych w preparacie. Szczególną uwagę należy zwrócić na zawarte w leku substancje pomocnicze o znanym działaniu: sodu fosforan jednozasadowy jednowodny (1,465 mg/ml) oraz disodu fosforan dwunastowodny (10 mg/ml). ^{2 3}

Przeciwwskazania związane z chorobą podstawową

Preparat Etafry jest przeciwwskazany w następujących stanach chorobowych: ⁴

Nadciśnienie wewnątrzgałkowe

Stosowanie deksametazonu w postaci kropli do oczu jest bezwzględnie przeciwwskazane u pacjentów z podwyższonym ciśnieniem wewnątrzgałkowym, gdyż może prowadzić do dalszego wzrostu ciśnienia i w konsekwencji do uszkodzenia nerwu wzrokowego. ⁵

Schorzenia o etiologii wirusowej

Lek nie powinien być stosowany w przypadku zakażeń wirusowych oka, szczególnie:

• zakażenie wywołane przez wirus opryszczki pospolitej (Herpes simplex) – stosowanie steroidów może prowadzić do rozszerzenia się infekcji i pogłębienia uszkodzenia tkanek oka ⁶
• postać wrzodziejąca wirusowego zapalenia rogówki – glikokortykosteroidy mogą hamować odpowiedź immunologiczną i maskować objawy postępującego zakażenia ⁷
• opryszczkowe zapalenie powiek z wydzieliną ropną – łączenie stanu zapalnego o etiologii wirusowej z wtórną infekcją bakteryjną stanowi bezwzględne przeciwwskazanie ze względu na ryzyko rozprzestrzeniania się infekcji ⁸

Infekcje bakteryjne i grzybicze oka

Deksametazon jest przeciwwskazany w następujących stanach:

• zakażenia prątkowe oka – kortykosteroidy mogą nasilać zakażenie i maskowtować jego objawy ⁹
• zakażenia grzybicze oka – grzybice mogą ulec dramatycznemu nasileniu pod wpływem steroidów ¹⁰
• ostre zapalenie oka z wydzieliną ropną – sterydoterapia może hamować mechanizmy obronne organizmu i promować rozprzestrzenianie się infekcji ¹¹
• zapalenie spojówek z wydzieliną ropną – stosowanie steroidów w aktywnych infekcjach bakteryjnych może prowadzić do ich nasilenia ¹²
• jęczmień – miejscowa aplikacja kortykosteroidów w przypadku ropnego zapalenia gruczołu Meiboma jest przeciwwskazana ¹³

Uszkodzenia strukturalne rogówki

Stosowanie preparatu Etafry jest przeciwwskazane w przypadku:

• zapalenia spojówek z wrzodziejącym zapaleniem rogówki, we wczesnym stadium (dodatni wynik badania z użyciem fluoresceiny) – glikokortykosteroidy mogą opóźniać gojenie i zwiększać ryzyko perforacji rogówki ¹⁴
• zmian i otarć rogówki – stosowanie steroidów na uszkodzoną rogówkę może hamować fizjologiczne procesy regeneracji tkanki i zwiększać ryzyko infekcji wtórnych ¹⁵

Kiedy należy odradzić stosowanie leku?

Decyzja o odradzeniu stosowania leku Etafry powinna być podjęta przez lekarza okulistę w następujących sytuacjach:

1. Po stwierdzeniu przeciwwskazań wymienionych powyżej podczas badania okulistycznego
2. W przypadku podejrzenia infekcji oka bez wykonania odpowiedniej diagnostyki różnicowej
3. Kiedy objawy kliniczne sugerują zapalenie o etiologii zakaźnej (wirusowej, bakteryjnej lub grzybiczej)
4. Podczas stwierdzenia uszkodzeń nabłonka rogówki w badaniu z użyciem fluoresceiny
5. Przy niekontrolowanej jaskrze lub podejrzeniu podwyższonego ciśnienia wewnątrzgałkowego

Należy zwrócić szczególną uwagę na dokładną diagnostykę przyczyn stanu zapalnego oka przed decyzją o włączeniu kortykosteroidów w postaci kropli. Błędna kwalifikacja pacjenta do leczenia preparatem Etafry może prowadzić do niekorzystnych następstw klinicznych, włącznie z utratą widzenia w przypadku masowania infekcji rogówki. ¹⁶

Krople do oczu Etafry mają postać przezroczystego i bezbarwnego roztworu, praktycznie wolnego od cząstek, o pH 6,7-7,7 i osmolalności 0,270-0,320 Osmol/kg. Każdy pojemnik jednodawkowy o objętości 0,3 ml zawiera około 8,3 kropli, a każda kropla dostarcza 54 mikrogramy deksametazonu sodu fosforanu. ¹⁷