Wpływ na płodność, ciążę i laktację
Eferox 25 mcg

W terapii lewotyroksyną u kobiet w ciąży i karmiących piersią kluczowe jest utrzymanie ciągłości leczenia preparatem Eferox, ze względu na fizjologiczne zmiany hormonalne, które zwiększają zapotrzebowanie na hormon tarczycy. Monitorowanie stężenia TSH w surowicy powinno odbywać się w każdym trymestrze ciąży, z uwzględnieniem specyficznych zakresów referencyjnych dla tego okresu. W przypadku podwyższonego TSH konieczne jest zwiększenie dawki lewotyroksyny, natomiast po porodzie dawkę należy natychmiast przywrócić do wartości sprzed ciąży, gdyż stężenia TSH wracają do normy w ciągu 6-8 tygodni. Lewotyroksyna w zalecanych dawkach nie wykazuje działania teratogennego ani toksycznego na płód, jednak zarówno niedoczynność, jak i nadczynność tarczycy mogą negatywnie wpływać na rozwój dziecka.

Wpływ leku Eferox na płodność, ciążę i laktację

W praktyce klinicznej zarządzanie terapią lewotyroksyną u kobiet w ciąży i karmiących piersią wymaga szczególnej uwagi ze strony lekarza prowadzącego. Poniżej przedstawiono szczegółowe informacje, które lekarz powinien przekazać pacjentce przyjmującej preparat Eferox (lewotyroksyna sodowa) w okresie rozrodczym, podczas ciąży lub laktacji.1

Stosowanie lewotyroksyny w okresie ciąży

Ciągłość leczenia lewotyroksyną ma kluczowe znaczenie dla prawidłowego przebiegu ciąży. Pacjentka powinna zostać poinformowana, że terapia preparatem Eferox nie może zostać przerwana w okresie ciąży. Fizjologiczne zmiany hormonalne zachodzące w organizmie kobiety ciężarnej, szczególnie zwiększone stężenie estrogenów, mogą prowadzić do zwiększonego zapotrzebowania na lewotyroksynę.2

Monitorowanie parametrów tarczycy w ciąży

Lekarz powinien poinformować pacjentkę o konieczności regularnego monitorowania stężenia TSH podczas całej ciąży. Szczególną uwagę należy zwrócić na fakt, że zwiększone stężenie TSH może wystąpić już w 4 tygodniu ciąży. Konieczne jest wykonywanie oznaczeń stężenia TSH w surowicy w trakcie każdego trymestru ciąży.3

Celem tych badań jest potwierdzenie, że wartości TSH w surowicy matki mieszczą się w referencyjnym zakresie dla każdego trymestru ciąży. Pacjentka powinna zostać poinformowana, że zakresy referencyjne TSH dla poszczególnych trymestrów ciąży różnią się od zakresów dla kobiet niebędących w ciąży.4

Modyfikacja dawkowania w ciąży

W przypadku stwierdzenia zwiększonego stężenia TSH w surowicy, lekarz powinien dostosować dawkę lewotyroksyny. Konieczna modyfikacja polega na zwiększeniu dawki leku Eferox, aby utrzymać wartości TSH w referencyjnym zakresie dla danego trymestru.5

Pacjentka powinna być świadoma, że po porodzie należy natychmiast przywrócić dawkowanie lewotyroksyny sprzed ciąży. Wynika to z faktu, że stężenie TSH po porodzie jest porównywalne do wartości sprzed ciąży. Lekarz powinien poinformować pacjentkę, że stężenie TSH w surowicy zwykle wraca do wartości prawidłowych po 6-8 tygodniach po porodzie.6

Bezpieczeństwo stosowania lewotyroksyny w ciąży

Istotną informacją dla pacjentki jest brak dowodów na teratogenne i/lub toksyczne działanie lewotyroksyny na płód ludzki, pod warunkiem stosowania leku w zalecanych dawkach terapeutycznych. Doświadczenie kliniczne potwierdza bezpieczeństwo stosowania leku.7

Jednakże lekarz powinien zwrócić uwagę pacjentki na fakt, że zarówno niedoczynność, jak i nadczynność tarczycy u matki mogą mieć niekorzystny wpływ na rozwój płodu i jego stan zdrowia. Szczególnie należy podkreślić, że nadmiernie duże dawki lewotyroksyny przyjmowane w czasie ciąży mogą negatywnie wpływać na rozwój płodu oraz jego rozwój po urodzeniu.8

Przeciwwskazania i ograniczenia w ciąży

Lekarz musi bezwzględnie poinformować pacjentkę, że jednoczesne stosowanie lewotyroksyny z lekami przeciwtarczycowymi jako terapii wspomagającej w leczeniu nadczynności tarczycy w okresie ciąży jest przeciwwskazane. Takie leczenie skojarzone może powodować konieczność zastosowania większych dawek leków przeciwtarczycowych, które przenikają przez łożysko i mogą indukować niedoczynność tarczycy u niemowlęcia.9

Dodatkowo należy poinformować pacjentkę, że podczas ciąży nie wolno przeprowadzać testów supresyjnych, które mogą zaburzać funkcjonowanie osi tarczycowej matki i dziecka.10

Stosowanie lewotyroksyny w okresie karmienia piersią

Lekarz powinien jednoznacznie poinformować pacjentkę, że leczenie lewotyroksyną może i powinno być kontynuowane w okresie karmienia piersią. Chociaż lewotyroksyna przenika do mleka kobiecego, to stężenia osiągane przy zalecanych dawkach terapeutycznych są zbyt niskie, aby spowodować rozwój nadczynności tarczycy lub supresję wydzielania TSH u niemowlęcia.11

Należy jednak zwrócić uwagę pacjentki na fakt, że obecność lewotyroksyny w mleku może mieć wpływ na wyniki badań przesiewowych niedoczynności tarczycy u noworodka, co może prowadzić do fałszywie ujemnych wyników. Dlatego pacjentka powinna poinformować lekarza prowadzącego takie badania u dziecka o przyjmowaniu lewotyroksyny.12

Podobnie jak w przypadku ciąży, w okresie karmienia piersią nie wolno przeprowadzać testów supresyjnych, o czym pacjentka powinna zostać poinformowana.13

Zalecenia dla praktyki klinicznej

Na podstawie powyższych informacji, lekarz prowadzący terapię lewotyroksyną powinien przekazać pacjentce następujące zalecenia:

  • Konieczność utrzymania ciągłości leczenia podczas ciąży i w okresie karmienia piersią
  • Potrzebę regularnego monitorowania stężenia TSH w każdym trymestrze ciąży
  • Możliwość zwiększenia zapotrzebowania na lewotyroksynę w czasie ciąży i konieczność dostosowania dawki
  • Informację o powrocie do dawkowania sprzed ciąży natychmiast po porodzie
  • Bezpieczeństwo stosowania leku podczas karmienia piersią
  • Przeciwwskazanie do jednoczesnego stosowania lewotyroksyny z lekami przeciwtarczycowymi w ciąży
  • Zakaz przeprowadzania testów supresyjnych w ciąży i podczas karmienia piersią

Przekazanie tych informacji jest niezbędne dla zapewnienia bezpieczeństwa oraz optymalnej skuteczności terapii lewotyroksyną u kobiet w ciąży i karmiących piersią, a tym samym dla zdrowia matki i dziecka.14

  1. 19.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl