Przedawkowanie
Eferox 25 mcg

Przedawkowanie lewotyroksyny sodowej, substancji czynnej Eferox, może prowadzić do objawów nadczynności tarczycy, które pojawiają się z opóźnieniem do 6 dni z powodu konwersji lewotyroksyny do liotyroniny. W diagnostyce przedawkowania bardziej wiarygodne jest oznaczenie podwyższonego stężenia T3 niż T4 lub fT4. Klinicznie obserwuje się objawy ze strony ośrodkowego układu nerwowego (pobudzenie, dezorientacja, lęki, bezsenność), układu sercowo-naczyniowego (tachykardia, ból w klatce piersiowej, arytmie), oddechowego (tachypnoe), pokarmowego (biegunka) oraz objawy ogólnoustrojowe (gorączka do bardzo wysokiej, drżenia, skurcze mięśni). U pacjentów z chorobą wieńcową lub predyspozycjami neurologicznymi mogą wystąpić poważne powikłania, takie jak przełom tarczycowy, napady drgawek, niewydolność serca czy śpiączka. Dawki do 10 mg lewotyroksyny były tolerowane bez powikłań w próbach samobójczych, jednak długotrwałe nadużywanie może skutkować nagłą śmiercią sercową.

Przedawkowanie leku Eferox

Przedawkowanie lewotyroksyny sodowej (substancji czynnej produktu leczniczego Eferox) może prowadzić do szeregu poważnych powikłań klinicznych. Monitorowanie pacjenta jest konieczne przez dłuższy okres, gdyż objawy mogą pojawić się z opóźnieniem wynoszącym nawet 6 dni, co wynika z gradualnej konwersji lewotyroksyny do liotyroniny.1

Objawy kliniczne przedawkowania

Przyjęcie nadmiernej dawki lewotyroksyny prowadzi do wystąpienia objawów nadczynności tarczycy. Zwiększone stężenie T3 jest bardziej wiarygodnym wskaźnikiem przedawkowania niż podwyższone stężenie T4 lub fT4.2

Przedawkowanie lewotyroksyny może prowadzić do nasilenia objawów niepożądanych i wywołać rozmaite objawy o charakterze ogólnoustrojowym, w tym:

  • Zaburzenia ośrodkowego układu nerwowego (pobudzenie, dezorientacja, drażliwość, ból głowy, niepokój, nadpobudliwość, bezsenność, lęki, nerwowość, chwiejność emocjonalna, zmęczenie)
  • Zaburzenia sercowo-naczyniowe (ból w klatce piersiowej typu dławicy piersiowej, tachykardia, arytmia)
  • Zaburzenia oddechowe (tachypnoe – przyspieszony oddech)
  • Objawy ogólne (gorączka, bardzo wysoka gorączka, nagłe zaczerwienienie, wzmożona potliwość, drżenie, skurcze mięśni)
  • Objawy żołądkowo-jelitowe (biegunka)
  • Inne (rozszerzenie źrenic)3

U pacjentów z predyspozycjami odnotowano pojedyncze przypadki napadów padaczkowych po przekroczeniu indywidualnego progu tolerancji.4

Ciężkie powikłania przedawkowania

Ciężkie powikłania zagrażające podstawowym czynnościom życiowym, takim jak oddychanie i krążenie, są stosunkowo rzadkie, chyba że przedawkowanie dotyczy pacjenta z współistniejącą chorobą wieńcową.5

W przypadkach ciężkiego lub przewlekłego zatrucia lewotyroksyną zgłaszano sporadyczne przypadki wystąpienia:

  • Przełomu tarczycowego – stan zagrożenia życia prowadzący do napadów drgawek
  • Poważnych zaburzeń rytmu serca
  • Niewydolności serca
  • Śpiączki6

Odnotowano również pojedyncze przypadki nagłej śmierci sercowej u pacjentów, którzy przez wiele lat nadużywali lewotyroksynę.7

Należy podkreślić, że dawki lewotyroksyny do 10 mg były tolerowane przez ludzi bez jakichkolwiek powikłań w przypadkach zatrucia w próbach samobójczych.8

Ważnym aspektem klinicznym jest możliwość opóźnionego wystąpienia objawów nadczynności tarczycy, które mogą pojawić się do 6 dni po przyjęciu nadmiernej dawki leku.9

Postępowanie w przypadku przedawkowania

Leczenie przedawkowania lewotyroksyny jest głównie objawowe i podtrzymujące. Podstawowym celem terapeutycznym jest przywrócenie prawidłowej czynności tarczycy zarówno w aspekcie klinicznym, jak i biochemicznym.10

W zależności od stadium i ciężkości przedawkowania, stosuje się następujące metody:

  1. W ostrym przedawkowaniu – można ograniczyć wchłanianie lewotyroksyny z przewodu pokarmowego poprzez podanie węgla leczniczego
  2. Przy nasilonych objawach beta-sympatykomimetycznych (tachykardia, niepokój, pobudzenie, ruchy mimowolne) – można zastosować:
    • Leki blokujące receptory beta-adrenergiczne (np. propranolol)
    • Diazepam
    • Chloropromazynę11
  3. W przypadku ekstremalnie wysokich dawek (próby samobójcze) – pomocna może być plazmafereza12

Warto zaznaczyć, że leki przeciwtarczycowe nie są wskazane w leczeniu przedawkowania lewotyroksyny, ponieważ czynność tarczycy jest już w pełni zahamowana.13

Tabela objawów przedawkowania

Układ/narząd Objawy przedawkowania Opis kliniczny
Ośrodkowy układ nerwowy Pobudzenie, dezorientacja, drażliwość, ból głowy, niepokój, nadpobudliwość, bezsenność, lęki, nerwowość Objawy mają charakter narastający, mogą prowadzić do skrajnego pobudzenia psychoruchowego. U predysponowanych pacjentów możliwe wystąpienie napadów padaczkowych.
Układ sercowo-naczyniowy Ból w klatce piersiowej (dławica piersiowa), bardzo szybkie lub nieregularne bicie serca Szczególnie niebezpieczne u osób z chorobą wieńcową. Możliwe ciężkie zaburzenia rytmu, niewydolność serca, a w skrajnych przypadkach nawet nagła śmierć sercowa.
Układ oddechowy Szybkie oddychanie (tachypnoe) Przyspieszona częstość oddechów jako odpowiedź na zwiększony metabolizm i zapotrzebowanie na tlen.
Układ pokarmowy Biegunka Efekt przyspieszenia perystaltyki jelit pod wpływem zwiększonej aktywności układu współczulnego.
Objawy ogólnoustrojowe Gorączka (w tym bardzo wysoka), nagłe zaczerwienienie, pocenie się, drżenie, skurcze mięśni, chwiejność emocjonalna, zmęczenie Wynik ogólnego przyspieszenia metabolizmu i aktywacji układu współczulnego. W skrajnych przypadkach może rozwinąć się przełom tarczycowy.
Układ wzrokowy Rozszerzenie źrenic Wynik aktywacji układu współczulnego w odpowiedzi na zwiększony poziom hormonów tarczycy.
Powikłania zagrażające życiu Przełom tarczycowy, napady drgawek, śpiączka Występują w przypadkach ciężkiego lub przewlekłego zatrucia, wymagają natychmiastowej interwencji medycznej.
  1. 23.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl