Właściwości farmakokinetyczne cefuroksymu

Analiza właściwości farmakokinetycznych cefuroksymu dostarcza istotnych informacji na temat procesów, jakim podlega lek w organizmie, od momentu podania do eliminacji. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis właściwości farmakokinetycznych cefuroksymu podawanego w postaci cefuroksymu aksetylu.

Wchłanianie

Po podaniu doustnym cefuroksymu aksetyl ulega wchłanianiu z przewodu pokarmowego, a następnie szybkiej hydrolizie w błonie śluzowej jelita oraz we krwi, co prowadzi do uwolnienia aktywnego cefuroksymu do krążenia. Optymalny poziom wchłaniania osiągany jest, gdy lek jest przyjmowany wkrótce po posiłku. ¹

Po przyjęciu cefuroksymu aksetylu w postaci tabletek, maksymalne stężenie w surowicy krwi obserwuje się po około 2,4 godziny od podania, jeśli lek zostanie przyjęty razem z pokarmem. Wartości maksymalnego stężenia zależą od dawki i wynoszą odpowiednio:

• 2,9 µg/ml po dawce 125 mg
• 4,4 µg/ml po dawce 250 mg
• 7,7 µg/ml po dawce 500 mg
• 13,6 µg/ml po dawce 1000 mg

²

Należy zwrócić uwagę, że cefuroksym podawany w postaci zawiesiny doustnej ma zmniejszoną szybkość wchłaniania w porównaniu z tabletkami. Prowadzi to do opóźnionego i niższego stężenia maksymalnego w surowicy oraz zmniejszonej biodostępności (o 4 do 17%). Ważnym aspektem klinicznym jest fakt, że cefuroksym aksetyl w postaci zawiesiny doustnej, badany u zdrowych dorosłych, nie wykazał biorównoważności z postacią tabletkową, co uniemożliwia bezpośrednie przeliczanie dawek między tymi postaciami. ³

Farmakokinetyka cefuroksymu wykazuje liniowość w całym zakresie dawkowania doustnego od 125 mg do 1000 mg. Istotną informacją kliniczną jest brak kumulacji dawek po powtarzanym podawaniu leku w dawkach od 250 do 500 mg. ⁴

Dystrybucja

Wiązanie cefuroksymu z białkami osocza wynosi od 33 do 50%, w zależności od zastosowanej metodologii badawczej. Po podaniu pojedynczej dawki 500 mg w postaci tabletki u zdrowych ochotników, pozorna objętość dystrybucji wyniosła 50 l (CV%=28%). ⁵

Cefuroksym wykazuje dobrą penetrację do tkanek i płynów ustrojowych. Stężenia przekraczające minimalne stężenia hamujące (MIC) dla powszechnie występujących bakterii osiągane są w następujących strukturach i płynach:

• migdałkach
• tkance zatok przynosowych
• błonie śluzowej oskrzeli
• kości
• płynie opłucnowym
• płynie stawowym
• mazi stawowej
• płynie otrzewnowym
• żółci
• plwocinie
• ciele szklistym

⁶

Istotną właściwością cefuroksymu jest zdolność do przenikania przez barierę krew-mózg, jednak wyłącznie w warunkach zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych. ⁷

Metabolizm

Cefuroksym charakteryzuje się brakiem metabolizmu w organizmie, co oznacza, że jest wydalany w niezmienionej postaci. ⁸

Eliminacja

Okres półtrwania cefuroksymu w surowicy wynosi między 1 a 1,5 godziny. Lek jest wydalany głównie przez nerki w wyniku dwóch procesów: przesączania kłębuszkowego oraz wydzielania cewkowego. Klirens nerkowy cefuroksymu zawiera się w przedziale od 125 do 148 ml/min/1,73 m². ⁹

Właściwości farmakokinetyczne w szczególnych grupach pacjentów

Płeć

Nie zaobserwowano istotnych różnic w farmakokinetyce cefuroksymu pomiędzy mężczyznami a kobietami. ¹⁰

Pacjenci w podeszłym wieku

U pacjentów w podeszłym wieku z prawidłową czynnością nerek nie jest konieczne zachowanie szczególnej ostrożności podczas stosowania dawek do 1 g na dobę. Należy jednak pamiętać, że osoby starsze często mają zmniejszoną wydolność nerek, co może wymagać dostosowania dawki w zależności od stopnia funkcjonowania nerek. ¹¹

Dzieci

Farmakokinetyka cefuroksymu u starszych niemowląt (powyżej 3 miesięcy) oraz u dzieci jest zbliżona do obserwowanej u dorosłych. Brakuje natomiast danych klinicznych dotyczących stosowania cefuroksymu aksetylu u dzieci poniżej 3 miesiąca życia. ^{3 miesięcy) oraz u dzieci, farmakokinetyka cefuroksymu jest podobna do obserwowanej u dorosłych. Nie ma dostępnych danych z badań klinicznych, dotyczących stosowania cefuroksymu aksetylu u dzieci w wieku poniżej 3 miesięcy.”>12}

Zaburzenia czynności nerek

Ze względu na to, że cefuroksym jest wydalany głównie przez nerki, u pacjentów ze znacznymi zaburzeniami czynności nerek (klirens kreatyniny <30 ml/min) zalecane jest zmniejszenie dawki, aby zrównoważyć wolniejsze wydalanie leku. Nie określono dotychczas bezpieczeństwa stosowania ani skuteczności cefuroksymu aksetylu u osób z zaburzeniami czynności nerek. Warto podkreślić, że cefuroksym jest skutecznie usuwany podczas dializy. <sup data-drug="Cefuroxime Genoptim" data-section="Właściwości farmakokinetyczne" title="Nie określono bezpieczeństwa stosowania ani skuteczności cefuroksymu aksetylu u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek. Cefuroksym jest wydalany głównie przez nerki. Dlatego, tak samo jak w przypadku podobnych antybiotyków, u pacjentów ze znacznymi zaburzeniami czynności nerek (tj. CrCl 13

Zaburzenia czynności wątroby

Brak jest dostępnych danych dotyczących właściwości farmakokinetycznych cefuroksymu u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby. Ponieważ lek jest eliminowany głównie przez nerki, uważa się, że występowanie zaburzeń czynności wątroby nie ma istotnego wpływu na farmakokinetykę cefuroksymu. ¹⁴

Zależności farmakokinetyczno-farmakodynamiczne

Dla cefalosporyn, w tym cefuroksymu, najważniejszym wskaźnikiem farmakokinetyczno-farmakodynamicznym powiązanym ze skutecznością in vivo jest wyrażona procentowo część odstępu między dawkami (%T), w której stężenie niezwiązanego leku pozostaje powyżej minimalnego stężenia hamującego (MIC) dla docelowego gatunku bakterii. Parametr ten oznaczany jest jako %T>MIC i stanowi kluczową miarę efektywności antybiotyku. ^MIC).”>15