Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji

Azytromycyna, jako antybiotyk makrolidowy, może wchodzić w interakcje z różnymi grupami leków. Poniżej przedstawiono szczegółowy opis interakcji leku Bactrazol (500 mg, tabletki powlekane) z innymi produktami leczniczymi, substancjami oraz alkoholem, które powinny być uwzględnione podczas planowania terapii.¹

Interakcje z lekami wpływającymi na czynność przewodu pokarmowego

Leki zobojętniające kwas solny nie wpływają na całkowitą biodostępność azytromycyny, jednak mogą zmniejszać jej maksymalne stężenie w surowicy (o około 25%). Zaleca się, aby pacjenci nie przyjmowali jednocześnie azytromycyny i leków zobojętniających kwas solny.²

Cyzapryd wydłuża odstęp QT. Jednoczesne podawanie azytromycyny i cyzaprydu może zwiększać ryzyko wystąpienia zaburzeń rytmu serca, dlatego należy zachować szczególną ostrożność podczas równoczesnego stosowania tych produktów leczniczych.³

Interakcje z substratami glikoproteiny P

Digoksyna i kolchicyna, będące substratami glikoproteiny P, mogą wchodzić w interakcje z azytromycyną. Zaobserwowano, że jednoczesne podawanie azytromycyny z tymi substratami prowadzi do zwiększenia ich stężenia w surowicy. U pacjentów stosujących jednocześnie azytromycynę i substrat glikoproteiny P należy brać pod uwagę możliwość zwiększenia stężenia tego ostatniego. Konieczna jest ścisła obserwacja kliniczna pacjenta podczas leczenia azytromycyną i po jego zakończeniu, a w przypadku digoksyny zalecane jest monitorowanie jej stężenia w surowicy.⁴

Interakcje z lekami przeciwwirusowymi

Dydanozyna (dideoksyinozyna) podawana w dawce 400 mg/dobę nie wykazuje interakcji farmakokinetycznych z azytromycyną stosowaną w dawce 1200 mg/dobę u pacjentów z rozpoznanym zakażeniem HIV.⁵

Zydowudyna – podanie azytromycyny w jednorazowej dawce 1000 mg lub wielokrotnych dawek 1200 mg lub 600 mg ma niewielki wpływ na farmakokinetykę w osoczu i wydalanie przez nerki zydowudyny lub jej glukuronidowego metabolitu. Zauważono jednak, że azytromycyna zwiększa stężenie fosforylowanej zydowudyny (farmakologicznie czynnego metabolitu) w jednojądrzastych komórkach krwi obwodowej, co może mieć potencjalnie korzystny wpływ kliniczny.⁶

Efawirenz w dawce 400 mg na dobę stosowany przez 7 dni nie wykazuje istotnych klinicznie interakcji farmakokinetycznych z azytromycyną podawaną w pojedynczej dawce 600 mg.⁷

Indynawir podawany w dawce 800 mg trzy razy na dobę przez 5 dni nie wykazuje istotnego statystycznie wpływu na parametry farmakokinetyczne azytromycyny podawanej w pojedynczej dawce 1200 mg.⁸

Nelfinawir w stanie stacjonarnym (750 mg 3 razy na dobę) podawany jednocześnie z azytromycyną w dawce 1200 mg powoduje zwiększenie stężenia azytromycyny. Nie zaobserwowano jednak istotnych klinicznie działań niepożądanych, dlatego modyfikacja dawki nie jest konieczna.⁹

Interakcje z lekami metabolizowanymi przez cytochrom P450

Azytromycyna nie wchodzi w istotne interakcje z układem wątrobowego cytochromu P450. W przeciwieństwie do erytromycyny i innych antybiotyków makrolidowych, azytromycyna nie powoduje indukcji ani inaktywacji wątrobowego cytochromu P450 poprzez kompleks metabolit-cytochrom.¹⁰

Przeprowadzono badania farmakokinetyczne z użyciem azytromycyny i wymienionych poniżej leków, które są metabolizowane z udziałem cytochromu P450:

• Atorwastatyna w dawce 10 mg na dobę podawana jednocześnie z azytromycyną (500 mg na dobę) nie powoduje zmiany stężenia atorwastatyny w osoczu. Należy jednak pamiętać, że po wprowadzeniu do obrotu odnotowano przypadki rabdomiolizy u pacjentów przyjmujących jednocześnie azytromycynę i statyny.¹¹
• Karbamazepina – nie obserwowano żadnego istotnego wpływu na stężenia karbamazepiny lub jej aktywnego metabolitu w osoczu podczas jednoczesnego stosowania azytromycyny.¹²
• Cymetydyna podana w pojedynczej dawce 2 godziny przed podaniem azytromycyny nie wpływa na parametry farmakokinetyczne azytromycyny.¹³
• Doustne leki przeciwzakrzepowe z grupy kumaryny – azytromycyna nie zwiększała działania przeciwzakrzepowego warfaryny zastosowanej w pojedynczej dawce 15 mg u zdrowych ochotników. Jednakże obserwowano nasilenie działania przeciwzakrzepowego po jednoczesnym podaniu azytromycyny i doustnych leków przeciwzakrzepowych z grupy pochodnych kumaryny. W takich przypadkach zaleca się właściwą częstość kontrolnych oznaczeń czasu protrombinowego.¹⁴
• Cyklosporyna – u zdrowych ochotników, którym podawano doustnie azytromycynę w dawce 500 mg/dobę przez 3 dni, a następnie cyklosporynę w pojedynczej dawce doustnej 10 mg/kg mc., stwierdzono istotne zwiększenie Cmax i AUC0-5 cyklosporyny. Należy zachować ostrożność podczas jednoczesnego stosowania tych produktów. Jeśli konieczne jest jednoczesne stosowanie azytromycyny i cyklosporyny, należy monitorować stężenia cyklosporyny i odpowiednio modyfikować jej dawkę.¹⁵
• Flukonazol – jednoczesne podanie pojedynczej dawki 1200 mg azytromycyny nie wpływa na parametry farmakokinetyczne pojedynczej dawki 800 mg flukonazolu. Całkowite narażenie na działanie azytromycyny i jej okres półtrwania nie zmieniają się podczas jednoczesnego podawania flukonazolu. Zaobserwowano jednak niemające znaczenia klinicznego zmniejszenie wartości Cmax (18%) azytromycyny.¹⁶
• Metyloprednizolon – w badaniach interakcji farmakokinetycznych u zdrowych ochotników azytromycyna nie wykazała istotnego wpływu na parametry farmakokinetyczne metyloprednizolonu.¹⁷
• Midazolam – u zdrowych ochotników jednoczesne podawanie azytromycyny w dawce 500 mg/dobę przez 3 dni nie wywarło istotnego wpływu na parametry farmakokinetyczne i farmakodynamiczne midazolamu podawanego w pojedynczej dawce 15 mg.¹⁸
• Ryfabutyna – jednoczesne stosowanie ryfabutyny i azytromycyny nie ma wpływu na stężenie tych substancji w surowicy. U pacjentów otrzymujących jednocześnie azytromycynę i ryfabutynę obserwowano neutropenię, jednak związek przyczynowy z jednoczesnym leczeniem azytromycyną nie został ustalony.¹⁹
• Syldenafil – u zdrowych ochotników płci męskiej nie stwierdzono wpływu azytromycyny (stosowanej w dawce 500 mg na dobę przez 3 dni) na AUC i Cmax syldenafilu lub jego głównego krążącego metabolitu.²⁰
• Terfenadyna – w badaniach farmakokinetycznych nie uzyskano dowodów na występowanie interakcji pomiędzy azytromycyną a terfenadyną. Rzadko opisywano przypadki, w których nie można było całkowicie wykluczyć możliwości interakcji obu produktów, jednak nie ma jednoznacznych dowodów na występowanie takich interakcji.²¹
• Teofilina – nie ma dowodów na występowanie klinicznie istotnych interakcji farmakokinetycznych podczas jednoczesnego podawania azytromycyny i teofiliny zdrowym ochotnikom.²²
• Triazolam – u 14 zdrowych ochotników jednoczesne podawanie azytromycyny w dawce 500 mg w 1. dniu i 250 mg w 2. dniu oraz triazolamu w dawce 0,125 mg w 2. dniu nie wywarło istotnego wpływu na którykolwiek z parametrów farmakokinetycznych triazolamu w porównaniu do triazolamu podawanego z placebo.²³
• Trimetoprim i sulfametoksazol – jednoczesne stosowanie trimetoprimu i sulfametoksazolu (w dawce 160 mg i 800 mg) przez 7 dni wraz z azytromycyną w dawce 1200 mg w 7. dniu nie ma wpływu na maksymalne stężenia, całkowite narażenie na działanie leku i wydalanie nerkowe trimetoprimu ani sulfametoksazolu. Stężenia azytromycyny w osoczu są porównywalne z obserwowanymi w innych badaniach.²⁴

Inne istotne interakcje

Alkaloidy sporyszu – ze względu na teoretyczną możliwość zatrucia sporyszem, nie zaleca się jednoczesnego stosowania azytromycyny i pochodnych ergotaminy.²⁵

Cetyryzyna w dawce 20 mg podawana jednocześnie z azytromycyną przez 5 dni nie prowadzi do interakcji farmakokinetycznej w stanie równowagi ani do istotnych zmian odstępu QT.²⁶

Hydroksychlorochina – azytromycynę należy stosować ostrożnie u pacjentów przyjmujących hydroksychlorochinę lub inne produkty lecznicze wydłużające odstęp QT, ze względu na ryzyko wywołania zaburzeń rytmu serca.²⁷

Interakcje z alkoholem

Nie przeprowadzono szczegółowych badań dotyczących interakcji azytromycyny z alkoholem. Jednakże, jako ogólną zasadę, zaleca się powstrzymanie się od spożywania alkoholu podczas terapii antybiotykowej, w tym podczas leczenia azytromycyną (Bactrazol), z następujących powodów:

• Alkohol może osłabiać skuteczność terapii antybiotykowej poprzez zmniejszenie stężenia leku w organizmie
• Jednoczesne spożywanie alkoholu może nasilać działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego, takie jak nudności, wymioty, biegunka czy ból brzucha
• Alkohol może negatywnie wpływać na funkcje wątroby, co w połączeniu z metabolizmem leku może zwiększać ryzyko hepatotoksyczności
• Zarówno alkohol, jak i azytromycyna mogą wywierać wpływ na układ nerwowy, co może prowadzić do nasilenia działań niepożądanych, takich jak zawroty głowy czy senność
• U pacjentów z chorobami serca spożywanie alkoholu podczas leczenia azytromycyną może teoretycznie zwiększać ryzyko wystąpienia zaburzeń rytmu serca, szczególnie gdy stosowane są również inne leki wydłużające odstęp QT

Ogólnie zaleca się unikanie spożywania alkoholu podczas leczenia azytromycyną, a w przypadku konieczności jego spożycia, należy to skonsultować z lekarzem prowadzącym, który indywidualnie oceni potencjalne ryzyko.

Tabela interakcji