Działania niepożądane
Alpragen 1 mg

Alprazolam, jako benzodiazepina, wykazuje szerokie spektrum działań niepożądanych, z których najczęstszą jest senność występująca u około 10% pacjentów, zwykle ustępująca po kilku dniach lub po redukcji dawki. Lek charakteryzuje się wysokim potencjałem uzależniającym, zarówno fizycznym, jak i psychicznym, a nagłe odstawienie może prowadzić do objawów abstynencyjnych, takich jak skurcze mięśni, wymioty, drżenia, a nawet drgawki. Reakcje paradoksalne, w tym pobudzenie, agresja, urojenia i psychozy, są szczególnie niebezpieczne u osób starszych. Ponadto, stosowanie alprazolamu może powodować zaburzenia pamięci, które nasilają się wraz ze wzrostem dawki, oraz nietypowe zachowania, zwłaszcza u pacjentów z chorobami psychicznymi lub współistniejącym nadużywaniem substancji.

Działania niepożądane leku Alpragen

Alpragen (alprazolam) należy do grupy benzodiazepin i podobnie jak inne leki z tej grupy może wywoływać szereg działań niepożądanych, które wymagają szczególnej uwagi klinicznej. Najczęstszym działaniem niepożądanym jest senność, która występuje u 10% pacjentów poddanych terapii, jednak zazwyczaj ulega ona zmniejszeniu po kilku dniach stosowania leku lub po redukcji dawki1.

Uzależnienie i objawy odstawienia

Istotnym aspektem farmakoterapii alprazolamem jest jego potencjał uzależniający. Stosowanie leku, nawet w dawkach terapeutycznych, może prowadzić do rozwoju uzależnienia fizycznego. Nagłe przerwanie leczenia może skutkować wystąpieniem objawów odstawienia lub objawów z odbicia. Należy również pamiętać o możliwości rozwoju uzależnienia psychicznego2.

Objawy odstawienia mogą pojawić się po szybkim zmniejszeniu dawki lub nagłym odstawieniu benzodiazepin, w tym alprazolamu. Spektrum objawów abstynencyjnych jest szerokie – od łagodnej dysforii i bezsenności do poważnego zespołu obejmującego skurcze mięśni i brzucha, wymioty, pocenie się, drżenie oraz konwulsje. Szczególnie niebezpiecznym powikłaniem nagłego odstawienia leku są drgawki3.

Reakcje paradoksalne

Alprazolam, podobnie jak inne benzodiazepiny, może powodować tzw. reakcje paradoksalne na lek. Należą do nich: niepokój, pobudzenie, drażliwość, agresja, urojenia, wybuchy gniewu, koszmary senne, omamy, psychozy i inne niepożądane efekty behawioralne. Reakcje te mogą mieć bardzo ciężki przebieg. Szczególnie narażeni na ich wystąpienie są pacjenci w podeszłym wieku4.

Niepamięć i zaburzenia behawioralne

Niepamięć może wystąpić przy stosowaniu dawek terapeutycznych alprazolamu, a ryzyko jej wystąpienia rośnie wraz ze zwiększaniem dawki. Niepamięć może być powiązana z nietypowym zachowaniem5.

Warto zaznaczyć, że w wielu zgłoszonych przypadkach niepożądanych zmian w zachowaniu pacjenci otrzymywali jednocześnie inne leki działające na ośrodkowy układ nerwowy lub stwierdzono u nich współistniejące choroby psychiczne. Szczególnie narażeni na tego typu działania niepożądane są pacjenci z wywiadem obejmującym pograniczne zaburzenie osobowości, zachowania gwałtowne i agresywne oraz nadużywanie alkoholu lub środków odurzających6.

U pacjentów z zespołem stresu pourazowego po zaprzestaniu stosowania alprazolamu zgłaszano występowanie drażliwości, wrogości i natrętnych myśli7.

Szczegółowa lista działań niepożądanych

Poniżej przedstawiono tabelę zawierającą szczegółowe zestawienie działań niepożądanych obserwowanych podczas leczenia alprazolamem, wraz z częstością ich występowania zgodnie z klasyfikacją MedDRA8:

Klasyfikacja układów i narządów MedDRA Częstość Działanie niepożądane Opis
Zakażenia i zarażenia pasożytnicze Często Zakażenia górnych dróg oddechowych Mogą objawiać się nieżytem nosa, bólem gardła, kaszel, uczuciem zatkanego nosa
Zaburzenia krwi i układu chłonnego Niezbyt często Zwiększona skłonność do powstawania siniaków Łatwiejsze powstawanie wybroczyn i krwiaków podskórnych
Nieznana Agranulocytoza Ciężkie zaburzenie hematologiczne charakteryzujące się znacznym zmniejszeniem liczby granulocytów we krwi
Zaburzenia endokrynologiczne Nieznana Hiperprolaktynemia Zwiększone stężenie prolaktyny w surowicy, mogące prowadzić do mlekotoku, zaburzeń miesiączkowania, ginekomastii
Zaburzenia metabolizmu i odżywiania Nieznana Zwiększenie apetytu Może prowadzić do przyrostu masy ciała
Nieznana Zmniejszenie apetytu Może prowadzić do utraty masy ciała i niedożywienia
Zaburzenia psychiczne Nieznana Drażliwość Zwiększona podatność na irytację, rozdrażnienie
Nieznana Depresja Istniejące wcześniej zaburzenia depresyjne mogą ujawnić się podczas stosowania benzodiazepin
Nieznana Zaburzenia snu Bezsenność, nadmierna senność, zaburzenia architektoniki snu
Zaburzenia układu nerwowego Często Ból głowy Różnego typu i o różnym nasileniu bóle głowy
Bardzo często Senność Występuje u 10% leczonych, zazwyczaj ustępuje po kilku dniach lub po zmniejszeniu dawki
Często Zaburzenia pamięci Problemy z zapamiętywaniem i przypominaniem informacji
Często Zawroty głowy Uczucie wirowania lub niestabilności
Często Zaburzenia mowy Problemy z artykulacją, dyzartria
Często Ataksja Zaburzenia koordynacji ruchowej
Często Sedacja Stan przygnębienia, uspokojenia
Nieznana Parestezje Nieprawidłowe czucie: mrowienie, drętwienie, pieczenie
Nieznana Dyskineza Zaburzenia ruchowe, mimowolne ruchy
Nieznana Zaburzenia koordynacji Trudności w wykonywaniu precyzyjnych ruchów
Nieznana Drżenia Mimowolne drżenie części ciała
Nieznana Zaburzenia równowagi Problemy z utrzymaniem stabilnej postawy
Nieznana Trudności z koncentracją Problemy ze skupieniem uwagi
Nieznana Nadmierna senność Patologicznie nasilona senność, trudności z utrzymaniem czuwania
Nieznana Letarg Stan spowolnienia psychoruchowego, apatii
Nieznana Omdlenie Krótkotrwała utrata przytomności
Nieznana Niepamięć Zaburzenia pamięci, częściej przy wyższych dawkach, mogą być powiązane z nietypowym zachowaniem
Nieznana Drgawki Napady drgawkowe o różnym charakterze i nasileniu
Nieznana Niezborność ruchów Zaburzenia precyzji ruchów
Nieznana Zaburzenia smaku Zmiany w odczuwaniu smaku
Zaburzenia układu nerwowego (c.d.) Nieznana Napady częściowe Drgawki ograniczone do określonego obszaru mózgu
Nieznana Osłupienie Stan znieruchomienia przy zachowanej świadomości
Nieznana Akatyzja Subiektywne poczucie niepokoju ruchowego
Nieznana Zaburzenia poznawcze Zaburzenia funkcji poznawczych, takich jak myślenie, pamięć, percepcja
Nieznana Zaburzenia naczynioruchowe Zaburzenia regulacji napięcia naczyń krwionośnych
Nieznana Napady padaczkowe z objawami autonomicznymi, Dystonia, Nadpobudliwość Różne formy zaburzeń neurologicznych o złożonej symptomatologii
Zaburzenia oka Często Niewyraźne widzenie Pogorszenie ostrości widzenia
Nieznana Podwójne widzenie Widzenie podwójnych obrazów (diplopia)
Nieznana Zaburzenia widzenia Inne zaburzenia funkcji wzrokowych
Zaburzenia żołądka i jelit Często Suchość w jamie ustnej, Zaparcie Uczucie suchości w ustach, trudności z wypróżnianiem

Monitorowanie bezpieczeństwa po dopuszczeniu do obrotu

Po dopuszczeniu produktu leczniczego do obrotu istotne jest zgłaszanie podejrzewanych działań niepożądanych. Umożliwia to nieprzerwane monitorowanie stosunku korzyści do ryzyka stosowania produktu leczniczego9.

Personel medyczny powinien zgłaszać wszelkie podejrzewane działania niepożądane za pośrednictwem Departamentu Monitorowania Niepożądanych Działań Produktów Leczniczych Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych. Działania niepożądane można zgłaszać również podmiotowi odpowiedzialnemu10.

  1. 18.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl