steroidoterapia systemowa

Steroidoterapia systemowa to metoda leczenia polegająca na ogólnoustrojowym podawaniu glikokortykosteroidów (GKS) w celu uzyskania efektu przeciwzapalnego, immunosupresyjnego i przeciwalergicznego. Leki te działają poprzez wiązanie z receptorami wewnątrzkomórkowymi, wpływając na ekspresję wielu genów odpowiedzialnych za produkcję mediatorów zapalnych.

W praktyce klinicznej steroidoterapia systemowa znajduje zastosowanie w leczeniu chorób autoimmunologicznych (m.in. toczeń rumieniowaty układowy, reumatoidalne zapalenie stawów), chorób zapalnych jelit, ciężkich reakcji alergicznych, astmy, przewlekłych chorób płuc, a także w schorzeniach hematologicznych, dermatologicznych i po przeszczepach narządów.

Podawanie GKS może odbywać się drogą doustną, dożylną lub domięśniową, a wybór drogi podania zależy od stanu klinicznego pacjenta i pilności interwencji. Dawkowanie jest zindywidualizowane i zależne od jednostki chorobowej, masy ciała pacjenta oraz odpowiedzi na leczenie. Wyróżnia się terapię pulsacyjną (bardzo wysokie dawki przez krótki czas), wysokodawkową, średniodawkową i niskodawkową.

Długotrwała steroidoterapia systemowa wiąże się z licznymi działaniami niepożądanymi, takimi jak zaburzenia gospodarki węglowodanowej (hiperglikemia), nadciśnienie tętnicze, osteoporoza, zaburzenia elektrolitowe, zwiększone ryzyko infekcji, miopatia steroidowa, zaćma, jaskra, zmiany psychiczne oraz zespół Cushinga. Z tego powodu istotne jest stosowanie najniższej skutecznej dawki przez możliwie najkrótszy czas.

Odstawienie glikokortykosteroidów po długotrwałej terapii musi odbywać się stopniowo, aby zapobiec rozwojowi wtórnej niewydolności kory nadnerczy. Proces redukcji dawki powinien być dostosowany indywidualnie, z uwzględnieniem czasu trwania terapii i stosowanych dawek.

Powiązane wpisy

  1. 10.04.2026
  2. www.leksykon.com.pl